5. sınıf öğrencilerinin fen bilimleri öğrenme deneyimlerinin geliştirilmesinde okul bahçesi uygulamasının incelenmesi
An investigation of the effects of the school garden implementation on fifth-grade students' science learning experiences
- Tez No: 1019954
- Danışmanlar: PROF. DR. NURİYE KOÇAK
- Tez Türü: Yüksek Lisans
- Konular: Eğitim ve Öğretim, Education and Training
- Anahtar Kelimeler: Eylem araştırması, Fen bilimleri, Okul bahçeleri, Tematik inceleme, Öğrenme deneyimi, Action research, Sciences, School gardens, Thematic analysis, Learning practices
- Yıl: 2026
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Necmettin Erbakan Üniversitesi
- Enstitü: Eğitim Bilimleri Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: Matematik ve Fen Bilimleri Eğitimi Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Fen Bilgisi Eğitimi Bilim Dalı
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Bu araştırmanın amacı, okul bahçesi temelli fen öğretimi uygulamalarının 5. sınıf öğrencilerinin fen öğrenme deneyimlerini nasıl şekillendirdiğini incelemektir. Araştırma, öğrencilerin bazı fen kavramlarını sınıf içi öğretim sürecinde günlük yaşamla ilişkilendirmekte zorlanmaları ve daha somut, deneyimsel, hareketli ve katılımcı öğrenme ortamlarına ihtiyaç duymaları probleminden hareketle yapılandırılmıştır. Bu doğrultuda okul bahçesi, Fen Bilimleri dersinde gözlem, modelleme, ölçme, drama, oyun, tasarım ve grup çalışması gibi etkinliklerin yürütülebileceği erişilebilir bir okul dışı öğrenme ortamı olarak ele alınmıştır. Araştırma, nitel araştırma yöntemlerinden eylem araştırması deseniyle yürütülmüştür. Çalışma grubunu, 2025–2026 eğitim–öğretim yılı birinci döneminde Bitlis ili Hizan ilçesinde bulunan bir devlet okulunda öğrenim gören 5. sınıf düzeyindeki 9 öğrenci oluşturmuştur. Araştırma kapsamında“Gökyüzündeki Komşularımız ve Biz”ile“Kuvveti Tanıyalım”ünitelerine yönelik, 2024 Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli Fen Bilimleri Dersi Öğretim Programı'nda yer alan öğrenme çıktıları ve süreç bileşenleriyle ilişkilendirilmiş 15 okul bahçesi etkinliği geliştirilmiş ve 7 haftalık süreçte toplam 28 ders saati uygulanmıştır. Veriler; öğrencilere yönelik yarı yapılandırılmış görüşme formu, gözlemci öğretmenlere yönelik yarı yapılandırılmış görüşme formu, öğrenci günlükleri, araştırmacı günlüğü, gözlemci notları, öğrenci çalışma örnekleri, fotoğraf ve video kayıtları aracılığıyla toplanmıştır. Elde edilen veriler tematik analiz yoluyla çözümlenmiştir. Araştırma bulguları dört ana tema altında toplanmıştır: okul bahçesinin fiziksel ve pedagojik yapısı, okul bahçesinde fen öğretim süreci, okul bahçesinde fen öğrenme deneyimi ve okul bahçesinde fen öğrenme deneyiminin aktarımı. Bulgular, okul bahçesi temelli fen etkinliklerinin öğrencilerin fen kavramlarını somutlaştırmalarına, bilimsel süreç becerilerini kullanmalarına, öğrenme sürecine aktif katılmalarına, akranlarıyla etkileşim kurmalarına ve öğrendiklerini günlük yaşamla ilişkilendirmelerine katkı sunduğunu göstermektedir. Bununla birlikte açık alanın dikkat dağıtıcı unsurlar, çevresel sesler, zaman yönetimi, güvenlik ve grup kontrolü açısından bazı sınırlılıklar oluşturduğu belirlenmiştir. Sonuç olarak okul bahçesinin fen öğretiminde etkili bir öğrenme ortamı olarak kullanılabilmesinin, bu alanın fiziksel varlığından çok etkinliklerin öğretim programıyla ilişkilendirilmesine, öğretmen rehberliğine, materyal ve zaman planlamasına, grup çalışmalarının yapılandırılmasına ve etkinlik sonrası yansıtma süreçlerine bağlı olduğu sonucuna ulaşılmıştır.
Özet (Çeviri)
The aim of this study was to examine how school garden–based science teaching practices shaped fifth–grade students' science learning experiences. The study was designed based on the problem that students experienced difficulties in relating certain science concepts to daily life within classroom–based instruction and needed more concrete, experiential, active, and participatory learning environments. Accordingly, the school garden was considered an accessible out–of–school learning environment in which observation, modeling, measurement, drama, games, design, and group work activities could be implemented in science lessons. The study was conducted using an action research design, one of the qualitative research methods. The study group consisted of 9 fifth–grade students attending a public school in the Hizan district of Bitlis during the first semester of the 2025–2026 academic year. Within the scope of the study, 15 school garden–based activities were developed for the units“Our Neighbors in the Sky and Us”and“Let's Get to Know Force.”These activities were aligned with the learning outcomes and process components of the 2024 Türkiye Century Education Model Science Curriculum and were implemented over 7 weeks, comprising a total of 28 lesson hours. Data were collected through semi–structured interview forms for students, semi–structured interview forms for observer teachers, student journals, the researcher's journal, observer notes, student work samples, photographs, and video recordings. The collected data were analyzed through thematic analysis. The research findings are grouped under four main themes: the physical and pedagogical structure of the school garden, the science teaching process in the school garden, science learning experiences in the school garden, and the transfer of science learning experiences in the school garden. The findings indicated that school garden–based science activities contributed to students' concretization of science concepts, use of scientific process skills, active participation in the learning process, peer interaction, and association of what they learned with daily life. However, it was also determined that the outdoor setting created certain limitations in terms of distracting stimuli, environmental noise, time management, safety, and group control. In conclusion, the study suggests that the effective use of the school garden as a learning environment in science teaching depends not merely on its physical availability, but on the alignment of activities with the curriculum, teacher guidance, material and time planning, structured group work, and post–activity reflection processes.
Benzer Tezler
- Fen bilimleri öğretmenlerinin biyoteknolojiye ilişkin laboratuvar deneyimlerine yenilikçi öğretim yaklaşımlarının etkisi
The impact of innovative teaching approaches on the biotechnology related laboratory experiences of science teachers
TUĞÇE YAĞMUR ORHAN
Doktora
Türkçe
2019
Eğitim ve ÖğretimMuğla Sıtkı Koçman Üniversitesiİlköğretim Eğitimi Ana Bilim Dalı
PROF. DR. NURETTİN ŞAHİN
- 4. sınıf öğrencilerinin fen ve matematik başarısına etki eden değişkenlerin incelenmesi“TIMSS 2015 durum analizi”
Investigation of variables affecting science and mathematics success of grade 4 students“TIMSS 2015 status analysis”
SIDIKA AKYÜZ ARU
Doktora
Türkçe
2020
Eğitim ve ÖğretimGazi ÜniversitesiSınıf Eğitimi Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. MUSTAFA KALE
- Exploring design based learning activities in 2nd grade science classrooms
2. sınıf bilim sınıflarında tasarım tabanlı öğrenme aktivitelerinin keşfedilmesi
ÖZLEM YAPRAK BOSTANCI
Yüksek Lisans
İngilizce
2024
Eğitim ve ÖğretimOrta Doğu Teknik ÜniversitesiEğitim Programları ve Öğretim Ana Bilim Dalı
DR. ÖĞR. ÜYESİ ELİF ÖZTÜRK
- 5. sınıf yeni fen bilimleri öğretim programı ders kitabındaki etkinliklerin eleştirel düşünme, problem çözme, analitik düşünme becerilerini yansıtma durumlarının incelenmesi
An investigation of the reflection of critical thinking, problem-solving, and analytical thinking skills in the activities of the 5th grade new science curriculum textbook
DUYGU GÜLDEŞ
Yüksek Lisans
Türkçe
2025
Eğitim ve ÖğretimMarmara ÜniversitesiEğitim Bilimleri Ana Bilim Dalı
PROF. DR. SİBEL CENGİZHAN
- Ortaokul öğrencilerinin fen bilimleri öğretiminde yapılandırmacı öğrenme ortamına yönelik algılarının cinsiyet, sınıf düzeyi ve akademik başarı açısından incelenmesi
An investigation of middle school students' perceptions of constructivist learning environment in science education in terms of gender, grade level and academic achievement
OSMAN NURİ CABUR
Yüksek Lisans
Türkçe
2019
Eğitim ve ÖğretimBartın ÜniversitesiMatematik ve Fen Bilimleri Eğitimi Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. AYLA ÇETİN DİNDAR