Küreselleşme sonrası dönemde müzik ve politika: Türkiye örneği
Music and politics in the post-globalization era: The case of Türkiye
- Tez No: 1020250
- Danışmanlar: PROF. DR. MEHMET FIRAT KUTLUK
- Tez Türü: Doktora
- Konular: Siyasal Bilimler, Müzik, Sosyoloji, Political Science, Music, Sociology
- Anahtar Kelimeler: Etnomüzikoloji, Popüler müzik, Siyasi müzik, Ethnomusicology, Populer music, Political music
- Yıl: 2026
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Dokuz Eylül Üniversitesi
- Enstitü: Güzel Sanatlar Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: Müzik Bilimleri Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Belirtilmemiş.
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Bu tez, Türkiye'de müzik ile siyasal iktidar arasındaki ilişkiyi küreselleşme sonrası dönemin teorik çerçevesinde ele almaktadır. Seçim şarkılarını, müzik politikalarını ve popülist söylemle müziğin eklemlenme biçimlerini Osmanlı'dan günümüze uzanan bir tarihsel hat üzerinden inceler. Çalışma, müziğin siyasal propagandanın pasif bir aracı olmadığını, tersine toplumsal söylemleri inşa etmenin önemli unsurlarından olduğunu savunmaktadır. Araştırmanın teorik çerçevesini küreselleşme ve popülizm literatürü oluşturmaktadır. Bu çerçeve içinde müzik, yalnızca estetik bir nesne olarak değil, siyasal anlamın üretildiği ve dolaşıma sokulduğu bir söylemsel alan olarak konumlandırılmaktadır. Tarihsel süreçte Osmanlı'nın Batı müziğiyle ilk temasından Erken Cumhuriyet'in müzik devrimine, Demokrat Parti döneminin kültürel gevşemesinden arabeskin siyasallaşmasına, AK Parti'nin çoğulcu dilinden güvenlikçi lider kültü söylemine uzanan çizgi, müziğin iktidar ilişkileriyle organik bütünleşmesinin farklı biçimlerini ortaya koymaktadır. 2002-2023 arası dönem, seçim müzikleri üzerinden sistematik biçimde incelenerek her seçim döneminin özgül siyasal atmosferinin müziğe nasıl yansıdığı analiz edilmektedir. Bu kronolojik okuma, partilerin küreselleşme karşısındaki konumlarının seçim söylemini nasıl etkilediğini de görünür kılar. Özellikle Erdoğan'ın 2000'lerin başındaki küreselleşme yanlısı çizgiden“küreselciler”ve“Sorosçular”söylemiyle küreselleşme karşıtı egemenlikçi ulus devletçi bir söyleme geçişi bu dönüşümün en belirgin örneğidir. Çalışmanın özgün katkısı üç düzeyde kendini göstermektedir. İlk olarak, 2002-2023 arası seçim müziklerinin kronolojik ve karşılaştırmalı analizi; ikinci olarak, göçmen karşıtı söylemin seçim müziğinden somut politika müzakerelerine taşındığını gösteren Zafer Partisi örneğidir. Üçüncü olarak,“küreselleşme sonrası dönem”çerçevesinin partiler arası karşılaştırmalı çözümlenmesidir: AK Parti'nin egemenlikçi, MHP'nin kurumsal milliyetçi, CHP'nin neoliberalizm karşıtı sosyal demokrat ve Zafer Partisi'nin kültürel-demografik konumları yan yana okunur. Buna ek olarak, göçmen karşıtı söylemin resmî parti müziğinin dışına taşarak popüler kültürde de dolaştığı, rapçi Hidra'nın“Göçmen”adlı protest rap parçası üzerinden gösterilir.
Özet (Çeviri)
This thesis examines the relationship between music and political power in Türkiye within the theoretical framework of the post-globalization period. It investigates campaign songs, music policies, and the modes through which music becomes articulated with populist discourse, tracing a historical trajectory extending from the Ottoman era to the present. The study argues that music is not a passive instrument of political propaganda; on the contrary, it constitutes one of the significant elements in the construction of social discourses. The theoretical framework of the research is constituted by the literature on globalization and populism. Within this framework, music is positioned not merely as an aesthetic object but as a discursive field in which political meaning is produced and circulated. In its historical scope, the trajectory extending from the Ottoman Empire's first contact with Western music to the music revolution of the Early Republic, from the cultural relaxation of the Democrat Party period to the politicization of arabesk, and from the pluralist language of the AK Party to the discourse of a securitized leader cult, reveals the different forms of music's organic integration with relations of power. The period between 2002 and 2023 is examined systematically through campaign music, analyzing how the specific political atmosphere of each electoral period was reflected in music. This chronological reading also renders visible how the parties' positions vis-à-vis globalization shaped their electoral discourse. The most salient example of this transformation is Erdoğan's shift from the pro-globalization line of the early 2000s to an anti-globalization, sovereigntist, nation-statist discourse articulated through the rhetoric of“globalists”and“Soros agents.”The original contribution of the study manifests itself on three levels. First, the chronological and comparative analysis of campaign music between 2002 and 2023; second, the case of the Victory Party (Zafer Partisi), which demonstrates how anti-immigrant discourse migrated from campaign music to concrete policy negotiations. Third, the comparative analysis of party positions through the framework of the“post-globalization period”: the sovereigntist position of the AK Party, the institutional-nationalist position of the MHP, the anti-neoliberal social-democratic position of the CHP, and the cultural-demographic position of the Victory Party are read alongside one another. In addition, it is shown—through the protest rap track“Göçmen”(Immigrant) by the rapper Hidra—that anti-immigrant discourse extends beyond official party music and circulates within popular culture as well.
Benzer Tezler
- Siyasal iletişimde şarkı kullanımı: 2019 yerel seçimlerinde AK Parti örneği
The use of songs in political communication: The case of AK Parti in 2019 local elections
HAKAN SİPAHİOĞLU
Yüksek Lisans
Türkçe
2020
İletişim BilimleriGalatasaray ÜniversitesiRadyo Televizyon ve Sinema Ana Bilim Dalı
DR. ÖĞR. ÜYESİ GÜLSÜN GÜVENLİ
- Türkiye'de 1980'den sonra toplumsal iletişim aracı olarak pop ve rock müzik
Pop and rock music as a means of social communication in Turkey after 1980
SİBEL ERCAN
- 2000'ler popüler müziğini küreselleşme, binyıl sonu ve milenyum paradigmaları çerçevesinde yorumlamak: Hegemonya kalıplarının dönüşümü üzerinden popüler müziklere tını ideali ekseninde bir yaklaşım
Iterpreting 2000s popular music in the context of globalization, fin de siècle, and millenium paradigms: An approach to popular music on the axis of sound ideal through the transformation of hegemony patterns
ALİ KAZIM DOĞUŞ KOÇ
Yüksek Lisans
Türkçe
2021
MüzikAnkara Müzik ve Güzel Sanatlar ÜniversitesiMüzikoloji Ana Bilim Dalı
PROF. DR. HAKKI ALPER MARAL
- Oryantalizm ve Türk müziği (Oryantalizm ve Türk müziği ilişkisinde direnç ve bozulma)
Orientalism and Turkish music (Resistance and degradation in the relationship between orientalism and Turkish music)
İLKE ULAŞ KUVANÇ
Doktora
Türkçe
2024
Sosyolojiİstanbul ÜniversitesiSosyoloji Ana Bilim Dalı
PROF. DR. İBRAHİM ERTAN EĞRİBEL
- The role of the timbral manipulation in electroacoustic composition in historical context
Tını manipülasyonun elektroakustik kompozisyonda tarihsel bağlamdaki rolü
CEMAL BARKIN ENGİN
