Avrupa Birliği'nde toplumsal cinsiyet eşitliği politikaları: Bir refah devleti modeli olarak İsveç örneği
Gender equality policies in the European Union: The case of Sweden as a welfare state model
- Tez No: 1020388
- Danışmanlar: DOÇ. DR. ESRA AKGEMCİ
- Tez Türü: Yüksek Lisans
- Konular: Uluslararası İlişkiler, International Relations
- Anahtar Kelimeler: Avrupa Birliği, İsveç, European Union, Sweden
- Yıl: 2026
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Selçuk Üniversitesi
- Enstitü: Sosyal Bilimler Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: Uluslararası İlişkiler Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Belirtilmemiş.
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Bu çalışma, Avrupa Birliği'nde (AB) toplumsal cinsiyet eşitliği politikalarını İsveç örneği üzerinden incelemekte ve refah devleti ile toplumsal cinsiyet eşitliği arasındaki ilişkiyi analiz etmektedir. Çalışmanın temel amacı, AB'nin toplumsal cinsiyet eşitliği alanındaki politikalarının İsveç'te neden daha başarılı sonuçlar verdiğini ortaya koymak ve sosyal demokrat refah rejiminin bu süreçteki rolünü değerlendirmektir. Bu kapsamda toplumsal cinsiyet kavramının kuramsal çerçevesi, feminist yaklaşımlar, AB'nin toplumsal cinsiyet politikalarının tarihsel gelişimi ve refah devleti modelleri incelenmiştir. Çalışmada AB kurumlarının raporları, Avrupa Toplumsal Cinsiyet Eşitliği Enstitüsü (EIGE), OECD, Eurostat, Birleşmiş Milletler ve diğer uluslararası kuruluşların verileri ile akademik literatürden yararlanılmıştır. İsveç'in toplumsal cinsiyet eşitliği alanındaki performansı, diğer AB üyesi devletlerle karşılaştırmalı olarak değerlendirilmiştir. Araştırma bulguları, refah devleti ile toplumsal cinsiyet eşitliği arasında güçlü bir ilişki olduğunu göstermektedir. Özellikle sosyal demokrat refah rejimlerinin sosyal transferler, ebeveyn izinleri, çocuk bakım hizmetleri, kota uygulamaları ve iş gücü piyasasına yönelik düzenlemeler aracılığıyla kadınların ekonomik, siyasal ve sosyal yaşama katılımını artırdığı tespit edilmiştir. İsveç'in 2024 yılı itibarıyla AB Toplumsal Cinsiyet Eşitliği Endeksi'nde ilk sırada yer alması, uygulanan politikaların etkinliğine işaret etmektedir. Bununla birlikte, çalışma göçmen kadınlar, etnik azınlıklar ve farklı sınıfsal gruplar açısından eşitliğin her zaman aynı düzeyde sağlanamadığını ve İsveç modelinin çeşitli yapısal eleştirilere açık olduğunu da ortaya koymaktadır. Sonuç olarak, çalışma toplumsal cinsiyet eşitliğinin yalnızca hukuki düzenlemelerle değil, güçlü sosyal politikalar ve kapsamlı bir refah devleti yapısıyla desteklendiğinde daha başarılı sonuçlar verdiğini göstermekte; İsveç örneğinin AB üyesi ve aday ülkeler açısından önemli bir model oluşturduğunu savunmaktadır.
Özet (Çeviri)
This study examines gender equality policies in the European Union (EU) using Sweden as a case study and analyzes the relationship between the welfare state and gender equality. The main objective is to explain why EU gender equality policies have yielded more successful outcomes in Sweden and to evaluate the role of the social-democratic welfare regime in this process. Within this framework, the theoretical foundations of gender, feminist approaches, the historical development of EU gender equality policies, and welfare state models are examined. It draws upon reports and statistics published by EU institutions, the European Institute for Gender Equality (EIGE), the Organization for Economic Co-operation and Development (OECD), Eurostat, the United Nations, and other international organizations, as well as the relevant academic literature. Sweden's performance in gender equality is assessed comparatively with that of other EU member states. The findings indicate a strong relationship between welfare state arrangements and gender equality. Social democratic welfare regimes enhance women's participation in economic, political, and social life through social transfers, parental leave schemes, childcare services, quota mechanisms, and labor market regulations. Sweden's ranking as the leading country in the 2024 Gender Equality Index demonstrates the effectiveness of these policies. Nevertheless, the study also reveals that equality is not experienced equally by migrant women, ethnic minorities, and different social groups, and that the Swedish model remains open to various structural criticisms. The study concludes that gender equality is achieved more successfully when legal regulations are supported by comprehensive social policies and a strong welfare state. In this regard, Sweden represents an important model for both EU member states and candidate countries.
Benzer Tezler
- Avrupa Birliği'nin toplumsal cinsiyet politikalarının değerlendirilmesi
The evaluation of European Union's gender policies
BERRİN OKTAY YILMAZ
Doktora
Türkçe
2009
Sosyolojiİstanbul ÜniversitesiUluslararası İlişkiler Ana Bilim Dalı
PROF. DR. FATMAGÜL BERKTAY
- The gender gap in public support for European integration
Avrupa entegrasyonunda yönelik kamuoyu desteğinde kadın erkek farkı
GITTA HILKE GLÜPKER KESEBİR
Doktora
İngilizce
2015
Siyasal BilimlerKoç ÜniversitesiSiyaset Bilimi Ana Bilim Dalı
PROF. DR. ALİ ÇARKOĞLU
- Avrupa Birliği'nde cinsiyet eşitliği politikaları ve aday ülke olarak Türkiye'deki gelişmeler
Gender equality policies in European Union and progress in Turkey as a candidate
BÜŞRA ZÜHAL
Yüksek Lisans
Türkçe
2019
Uluslararası İlişkilerNevşehir Hacı Bektaş Veli ÜniversitesiKamu Politikası ve İşletmeciliği Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. İLHAN ARAS
- Avrupa Birliği'nde toplumsal cinsiyet analizi ve kadın liderler: Finlandiya örneği
Gender analysis and women leaders in the European Union: The case of Finland
BİLGE NİSA DİRİCAN
Yüksek Lisans
Türkçe
2025
Siyasal BilimlerÇankaya ÜniversitesiSiyaset Bilimi ve Uluslararası İlişkiler Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. CEMİLE AKÇA ATAÇ
- Avrupa Birliği'nde çalışma yaşamında kadın erkek eşitliği: Türkiye açısından bir inceleme
Women and men equality in labour market in the European Union: analysis of Turkey
AYSUN SAYIN
Yüksek Lisans
Türkçe
2007
Çalışma Ekonomisi ve Endüstri İlişkileriAnkara ÜniversitesiKadın Çalışmaları Ana Bilim Dalı (disiplinlerarası)
PROF.DR. GÜLAY TOKSÖZ