Özbek şair Zülfiya'nın (İsrailova) edebî kişiliği ve şiirleri üzerine inceleme (Eserler kitabı örneği)
A study on the literary personality and poems of the Uzbekpoet Zulfiya (Israilova) (example from a book of works)
- Tez No: 1021547
- Danışmanlar: PROF. DR. ZİLOLA KHUDAYBERGENOVA
- Tez Türü: Yüksek Lisans
- Konular: Türk Dili ve Edebiyatı, Turkish Language and Literature
- Anahtar Kelimeler: Belirtilmemiş.
- Yıl: 2026
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Bartın Üniversitesi
- Enstitü: Lisansüstü Eğitim Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: Çağdaş Türk Lehçeleri ve Edebiyatları Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Belirtilmemiş.
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Tez, XX. yy. Sovyet Dönemi kadın şairlerinden Özbekistanlı Zülfiya ve (1915-1996) şiirlerinin incelemesi üzerinedir. Şair, Türk dünyasının dil ve edebiyatını etkileyen Sovyet Dönemi'ndeki 64 yıllık edebî hayatında (1931-1995), kültür mirası niteliğinde 100'e yakın eser vermiştir. Şair hakkında literatürde kuramsal ve metodik çerçevede yeterli inceleme olmadığı, şiirlerin Türkiye Türkçesine aktarılmadığı anlaşılmaktadır. Bu bağlamda; şairin şiirleri Otto KADE'in Üç Aşamalı Çeviri modeline göre eşdeğer denkliği ile Türkiye Türkçesine aktarılarak şiir sanatının spesifik ölçütlerine göre sanat akımı etkisi ve çağdaş Özbek şiirinin edebî dönemleriyle birlikte kuramsal ve metodik çerçevede incelenmiştir. Bu yolla, şiirin ne anlattığına odaklanılan çalışmaların aksine, şairin neyi nasıl anlattığına odaklanarak sanat anlayışını ve dönem izlerini aydınlatmak amaçlanmıştır. İncelemede, şiirlerin bireysel temalı ve devrine ait zihniyet kesitleri içeren sosyal temalı olarak farklılaştığı, bazı sosyal temalı şiirlerin Sosyalist Realizm'e bağlı eklektik ve tezli özellik gösterdiği, edebî süreçteki sanat anlayışı bütünlüğünde dili özgün işleme mahareti ile dil bilinci ortaya çıkmaktadır. Bu bağlamda tez; XX. yy. Türk dünyası kadın şairinin özgün sanat anlayışını gösteren niş özelliklerini ortaya koyarak Türkolojiye katkı sağlamaktadır.
Özet (Çeviri)
This thesis focuses on the study of Zulfiya (1915-1996), a female poet from Uzbekistan during the Soviet era of the 20th century, and her poetry. During her 64-year literary career (1931-1995) in the Soviet period, which influenced the language and literature of the Turkic world, the poet produced nearly 100 works of cultural heritage value. It appears that there is insufficient theoretical and methodological analysis of the poet in the literature, and that her poems have not been translated into modern Turkish. In this context, the poet's poems have been translated into Turkish according to Otto Kade's Three-Stage Translation model, ensuring equivalent translation, and examined within a theoretical and methodological framework, considering the influence of artistic movements and the literary periods of contemporary Uzbek poetry according to the specific criteria of poetic art. In contrast to studies that focus solely on what the poems convey, this approach aims to illuminate the poet's artistic vision and the traces of the era by focusing on how and what the poet conveys. The study reveals that the poems differ in their individual themes and their social themes, reflecting the mentality of their time. Some social-themed poems exhibit eclectic and thesis-driven characteristics rooted in Socialist Realism. The overall artistic understanding within the literary process demonstrates a unique skill in handling language and a strong linguistic awareness. In this context, the thesis contributes to Turkology by highlighting the niche characteristics that showcase the unique artistic understanding of 20th-century Turkish female poets.
Benzer Tezler
- Seçme şiirleriyle Özbek şair Şevket Rahman
Selected poems Uzbek poet Şevket Rahman
RECEP KILIÇ
Yüksek Lisans
Türkçe
2011
Türk Dili ve EdebiyatıNiğde ÜniversitesiTürk Dili ve Edebiyatı Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. HİKMET KORAŞ
- Özbek Edibi Sabir Abdulla'nın“Mevlana Mukimiy”adlı eseri: Gramer (ikilemeler), transkripsiyon, aktarma
Uzbek man of letters Sabi̇r Abdulla's work named“Mevlana Muki̇mi̇y”: Grammer (rei̇terati̇ves), transcri̇pti̇on, transfer
MEHMET KARAKUYU
Yüksek Lisans
Türkçe
2016
Türk Dili ve EdebiyatıPamukkale ÜniversitesiTürk Dili ve Edebiyatı Ana Bilim Dalı
PROF. DR. CEYHUN VEDAT UYĞUR
- Özbek sanatkarı Dedehan Hasan'ın eserleri (Giriş-inceleme-metin)
Works of Uzbek arti̇st Dadahon Hasan (Introducti̇on,analysi̇s,text)
BELMA BAÇ
Yüksek Lisans
Türkçe
2017
Türk Dili ve Edebiyatıİstanbul ÜniversitesiÇağdaş Türk Lehçeleri ve Edebiyatları Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. NODIRKHON KHASANOV
- Afganistan Özbeklerinden şair Azizullah Butun'un hayatı, sanatı ve şiirlerinin incelenmesi
A study of the life, art and poems of the Afghanistan Uzbek poet Azizullah Butun
MUHAMMAD SADEQ SULTANİ
Yüksek Lisans
Türkçe
2022
Türk Dili ve EdebiyatıSelçuk ÜniversitesiTürk Dili ve Edebiyatı Ana Bilim Dalı
DR. ÖĞR. ÜYESİ OKTAY NAR
- Hazini Hokandi Divanı'nın transkribe metni ve Türkiye Türkçesi'ne aktarılması
Hazinî Hokandî's collected poems written with trancribe letters and transfered to the Turkey Turkish
MUSA YIGIN
Yüksek Lisans
Türkçe
2011
Türk Dili ve EdebiyatıFatih ÜniversitesiÇağdaş Türk Lehçeleri ve Edebiyatları Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. NODİRKHON KHASANOV
DOÇ. DR. YUSUF ÇETİNDAĞ