Demanslı bireylere bakım verenlerde duygu düzenleme, bilişsel esneklik, sosyal destek ve psikolojik iyi oluş arasındaki ilişki
The relationship between emotion regulation, cognitive flexibility, perceived social support, and psychological well-being in caregivers of individuals with dementia
- Tez No: 1022115
- Danışmanlar: DR. ÖĞR. ÜYESİ KAHRAMAN KIRAL
- Tez Türü: Yüksek Lisans
- Konular: Psikoloji, Psychology
- Anahtar Kelimeler: Belirtilmemiş.
- Yıl: 2026
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Çağ Üniversitesi
- Enstitü: Sosyal Bilimler Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: Psikoloji Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Belirtilmemiş.
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Bu araştırmada, Türkiye ve Almanya'da yaşayan toplam 300 demans bakım vereni ile çalışılmıştır. Araştırmada veri toplama aracı olarak Duygu Düzenleme Anketi (ERQ), Bilişsel Esneklik Envanteri (CFI), Çok Boyutlu Algılanan Sosyal Destek Ölçeği (MSPSS) ve WHO-5 İyi Oluş Ölçeği kullanılmıştır. Veriler korelasyon, regresyon, aracılık ve moderasyon analizleri ile değerlendirilmiştir. Araştırma bulguları, bilişsel esneklik ve algılanan sosyal desteğin psikolojik iyi oluş ile anlamlı ve pozitif yönde ilişkili olduğunu; bastırma stratejisinin ise iyi oluş üzerinde negatif etkiler gösterdiğini ortaya koymuştur. Aracılık analizi sonuçları, bilişsel esnekliğin sosyal destek ile psikolojik iyi oluş arasındaki ilişkide kısmi aracı rol üstlendiğini göstermiştir. Moderasyon analizi ise bilişsel esnekliğin, sosyal destek ile iyi oluş arasındaki ilişkiyi güçlendiren bir düzenleyici değişken olduğunu ortaya koymuştur. Alt örneklem analizlerinde, Almanya örnekleminde modelin açıklayıcılığının daha yüksek olduğu ve sosyal desteğin daha güçlü bir yordayıcı olarak öne çıktığı belirlenmiştir. Sonuç olarak, demans bakım verenlerinin psikolojik iyi oluşlarının artırılmasında bilişsel esneklik ve sosyal destek temel belirleyiciler olarak öne çıkmaktadır. Bu bulgular, bakım verenlere yönelik psikososyal müdahalelerde bilişsel becerilerin geliştirilmesi ve sosyal destek mekanizmalarının güçlendirilmesinin önemini vurgulamaktadır.
Özet (Çeviri)
In this study, a total of 300 dementia caregivers living in Türkiye and Germany were included. The Emotion Regulation Questionnaire (ERQ), Cognitive Flexibility Inventory (CFI), Multidimensional Scale of Perceived Social Support (MSPSS), and WHO-5 Well-Being Index were used as data collection instruments. The data were analyzed using correlation, regression, mediation, and moderation analyses. The findings revealed that cognitive flexibility and perceived social support were positively and significantly associated with psychological well-being, whereas the suppression strategy demonstrated negative effects on well-being. Mediation analysis indicated that cognitive flexibility partially mediated the relationship between perceived social support and psychological well-being. Moderation analysis further demonstrated that cognitive flexibility functioned as a moderating variable that strengthened the relationship between social support and well-being. Subsample analyses showed that the explanatory power of the model was higher in the Germany sample and that perceived social support emerged as a stronger predictor in this group. In conclusion, cognitive flexibility and perceived social support appear to be key determinants in enhancing the psychological well-being of dementia caregivers. These findings highlight the importance of improving cognitive skills and strengthening social support mechanisms in psychosocial interventions designed for caregivers.
Benzer Tezler
- Demans hastalarının bakım verenlerine yönelik altı oturumluk güçlendirme müdahale programının geliştirilmesi ve etkinliğinin incelenmesi
Development and evaluation of the effectiveness of a six-session caregiver strengthening ıntervention program for caregivers of dementia patients
DUYGU ÇAP KURŞUN
Doktora
Türkçe
2025
PsikolojiHacettepe ÜniversitesiKlinik Psikoloji Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. ZEYNEP TÜZÜN
- Exploring multisensory biophilic design as a salutogenicintervention to enhance mood of older adults with dementia
Demanslı yaşlı yetişkinlerin ruh halini iyileştirmek için salutojenik bir müdahale olarak çok duyulu biyofilik tasarımın incelenmesi
SAMEEN YASİN
Yüksek Lisans
İngilizce
2025
İç Mimari ve Dekorasyonİhsan Doğramacı Bilkent Üniversitesiİç Mimarlık ve Çevre Tasarımı Ana Sanat Dalı
PROF. DR. YASEMİN AFACAN
- Alzheimer tanılı bireylere bakım verenlerde nefes terapisi ve benson gevşeme tekniğinin bakım verme yükü, algılanan stres ve öz-yeterliliğe etkisi
Effect of breathing therapy and benson relaxation technique on caregiver burden, perceived stress and self-efficacy among Alzheimer caregivers
HÜLYA NURAY BAYRAKTAR
Yüksek Lisans
Türkçe
2025
HemşirelikHacettepe Üniversitesiİç Hastalıkları Hemşireliği Ana Bilim Dalı
PROF. DR. ZEHRA GÖK METİN
- Demans hastalarına bakım veren bireylerin bakım yükü ve etkileyen faktörlerin belirlenmesi
Determining the caregiver burden and affecting factors in individuals providing care for dementia patients
MERVE NUR ÇETİNKAYA
Yüksek Lisans
Türkçe
2026
HemşirelikGaziantep ÜniversitesiHemşirelik Ana Bilim Dalı
DR. ÖĞR. ÜYESİ SİBEL SERÇE
- Demanslı bireylere informal bakım verenlere yönelik geliştirilen mobil uygulamanın etkinliğinin değerlendirilmesi
Evaluation of the effectiveness of a mobile application developed for informal caregivers of individuals with dementia
BUĞSE YÜCEER
Doktora
Türkçe
2025
HemşirelikSağlık Bilimleri Üniversitesiİç Hastalıkları Hemşireliği Ana Bilim Dalı
PROF. DR. FATMA İLKNUR ÇINAR