4-6 yaş çocuğu olan ebeveynlere verilen ekran bağımlılığı eğitiminin çocuklarda problemli medya kullanımı ve dijital ebeveynlik öz yeterliğine etkisi
The effect of screen addiction training given to parents of 4-6year old children on problematic media use and digitalparenting self-efficacy in children
- Tez No: 1022239
- Danışmanlar: DOÇ. DR. FATMA KARASU, DR. ÖĞR. ÜYESİ AYFER KARA
- Tez Türü: Yüksek Lisans
- Konular: Halk Sağlığı, Hemşirelik, Public Health, Nursing
- Anahtar Kelimeler: Dijital ebeveynlik, Digital parenting
- Yıl: 2025
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Kahramanmaraş Sütçü İmam Üniversitesi
- Enstitü: Sağlık Bilimleri Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: Hemşirelik Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Halk Sağlığı Hemşireliği Bilim Dalı
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Araştırma, ebeveynlere verilen ekran bağımlılığı eğitiminin, çocuklarda problemli medya kullanımı ve dijital ebeveynlik özyeterlik düzeyleri üzerindeki etkisini belirlemek amacıyla randomize kontrollü deneysel desen kullanılarak gerçekleştirilmiştir. Araştırmaya, okul öncesi çağda (4-6 yaş) çocuğu bulunan ebeveynler müdahale ve kontrol grubu olmak üzere dahil edilmiştir. Araştırmada iki farklı anaokulu randomizasyonla belirlenmiş olup, örneklemi araştırma kriterlerini karşılayan ve araştırmaya katılmayı kabul eden ebeveynler oluşturmuştur. Araştırmada veriler;“Ebeveyne ve Çocuğa Ait Tanıtıcı Bilgi Formu”,“Problemli Medya Kullanım Ölçeği”ve“Dijital Ebeveynlik Öz Yeterlik Ölçeği”kullanılarak toplanmıştır. Müdahale grubundaki ebeveynlere ekran bağımlığı ve dijital ebeveynlik becerilerini içeren dört oturumluk eğitim programı uygulanmıştır. Kontrol grubuna ise herhangi bir müdahalede bulunulmamıştır. Veri toplama araçları her iki gruptaki ebeveynlere eğitim öncesinde ön test olarak uygulanmıştır. Müdahale grubuna eğitim programının uygulanmasının ardından her iki gruba son test uygulamaları yapılmıştır. Verilerin analizinde Ki-kare, Fisher exact, bağımsız gruplarda t testi ve bağımlı gruplarda t testi kullanılmıştır. Gruplararası karşılaştırmalarda müdahale grubundaki son testte Problemli Medya Kullanım Ölçeği puanlarının azaldığı, Dijital Ebeveynlik Öz Yeterlik Ölçeği toplam puanlarının ise arttığı saptanmıştır (p<0.05). Araştırmada elde edilen bulgular doğrultusunda, çocuklara sağlıklı dijital medya kullanım alışkanlıklarının kazandırılmasında ve ebeveynlerin dijital medya yönetim yeterliliklerinin arttırılmasında ebeveyn odaklı müdahalelerin etkili bir yaklaşım olduğu sonucuna ulaşılmıştır. Bu kapsamda çocuk sağlığı ve halk sağlığı alanında görev yapan hemşirelerin ekran bağımlılığı ve dijital ebeveynlik konusunda danışmanlık ve eğitim rollerini güçlendirmeleri ve aile merkezli dijital sağlık müdahalelerinin halk sağlığı uygulamalarına entegre edilmesi önerilmektedir. Ayrıca konuya ilişkin daha güçlü kanıtların elde edilebilmesi amacıyla farklı örneklem gruplarında, daha geniş kapamlı ve uzun süreli deneysel çalışmaların yürütülmesi önerilmektedir.
Özet (Çeviri)
The study was conducted using a randomized controlled experimental design to determine the effect of screen addiction training given to parents on problematic media use and digital parenting self-efficacy levels in children. The study included parents of pre-school-aged children (4-6 years) in both an intervention and a control group. Two different kindergartens were randomly selected, and the sample consisted of parents who met the study criteria and agreed to paricipate. Data were collected using the“Parent and Child Demographic Information Form”, the“Problematic Media Use Scale”and the“Digital Parenting Self-Efficacy Scale”. Parents in the intervention group received a four-session training program covering screen addiction and digital parenting skills. The control group received no intervention. Data collection tools were administered as pre-tests to parents in both groups before the training. After the training program, post-tests were administered to both groups. Chi-square test, Fisher exact test, independent samples t-test and dependent samples t-test were used in the analysis of the data. In intergroup comparisons, it was found that the Problematic Media Use Scale scores decreased and the total Digital Parenting Self-Efficacy Scale scores increased in the intervention group in the post-test (p<0.05). Based on the findings of the study, it was concluded that parent-centered interventions are an effective approach in instilling healthy digital media use habits in children and increasing parents' digital media management competencies. In this context, it is recommended that nurses working in child health and public health fields strengthen their counseling and training roles on screen addiction and digital parenting, and that family-centered digital health interventions be integrated into public health practices. Furthermore, it is recommended that larger-scale, longer-term experimental studies be conducted in different sample groups to obtain stronger evidence on the subject.
Benzer Tezler
- Okul öncesi (0-6) yaş çocuklarda ekran bağımlılığının incelenmesi ve ebeveynlerin dijital farkındalığının belirlenmesi
Investigation of screen addiction in preschool children aged 0–6 years and determination of parents' digital awareness
FURKAN GÜR
Tıpta Uzmanlık
Türkçe
2025
Aile HekimliğiSağlık Bilimleri ÜniversitesiAile Hekimliği Ana Bilim Dalı
PROF. DR. SEÇİL GÜNHER ARICA
DR. HATİCE RUMEYSA SELVİ
- 2-4 yaş arası çocuklarda ekran maruziyeti ile davranışsal problemler arasındaki ilişkinin incelenmesi
Assesment of the relationship between screen exposure and behavioral problems in 2-4 year old children
HALE EZGİ AÇMA
Tıpta Uzmanlık
Türkçe
2023
Çocuk Sağlığı ve HastalıklarıSağlık Bilimleri ÜniversitesiÇocuk Sağlığı ve Hastalıkları Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. ÖZLEM BOSTAN GAYRET
- 9-10 yaş çocuklarda ekran bağımlılığının uykuya etkisi
Screen addiction in children and its effect on sleep
SELMA AVCI
Yüksek Lisans
Türkçe
2023
Çocuk Sağlığı ve HastalıklarıSivas Cumhuriyet ÜniversitesiÇocuk Sağlığı ve Hastalıkları Hemşireliği Ana Bilim Dalı
DR. ÖĞR. ÜYESİ EMİNE ALTUN YILMAZ
- Dijital ebeveynlik farkındalığının ilkokul çocuklarında problemli medya kullanımına etkisi
The impact of digital parenting awareness on problematic media use in elementary school children
EMRE ERESKİCİ
Tıpta Uzmanlık
Türkçe
2023
Aile HekimliğiSağlık Bilimleri ÜniversitesiAile Hekimliği Ana Bilim Dalı
PROF. DR. OKCAN BASAT
- 1-6 yaş arası çocuğu olan ebeveynlerin görme taramaları ve göz muayeneleri ile ilgili bilgi düzeyi,tutumları ve davranışlarının değerlendirilmesi
Assessment of the Knowledge, Attitudes and Practices of Parents with children aged 1-6 years regarding vision screenings and eye examinations
HÜLYA ÖVET
Tıpta Uzmanlık
Türkçe
2026
Aile HekimliğiSağlık Bilimleri ÜniversitesiAile Hekimliği Ana Bilim Dalı
PROF. DR. BERRİN TELATAR