Geri Dön

Algorithmic domination: Rethinking Pettit's political framework

Algoritmik tahakküm: Pettit'in teorik çerçevesini yeniden düşünmek

  1. Tez No: 1022317
  2. Yazar: LOKMAN AĞIRMAN
  3. Danışmanlar: DOÇ. DR. LUCAS THORPE
  4. Tez Türü: Yüksek Lisans
  5. Konular: Felsefe, Philosophy
  6. Anahtar Kelimeler: Pettit, Philip, Tahakküm, Tahakkümsüzlük, Pettit, Philip, Domination, Non-domination
  7. Yıl: 2025
  8. Dil: İngilizce
  9. Üniversite: Boğaziçi Üniversitesi
  10. Enstitü: Sosyal Bilimler Enstitüsü
  11. Ana Bilim Dalı: Felsefe Ana Bilim Dalı
  12. Bilim Dalı: Belirtilmemiş.
  13. Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.

Özet

Bu çalışmada, Philip Pettit'in cumhuriyetçi özgürlük teorisi, dijital çağın yükselen algoritmik iktidar biçimleri karşısında eleştirel bir sorgulamaya tabi tutulmaktadır. Pettit'in teorik çerçevesi, özgürlüğü yalnızca müdahalesizlik olarak değil, bireyin keyfi bir güce maruz kalmadığı yapısal koşullar çerçevesinde düşünmeyi önererek klasik liberal anlayışa güçlü bir alternatif sunar. Ancak bu kuramsal çerçeve, algoritmalar tarafından şekillendirilen, merkezi olmayan, opak ve hesap sorulamaz dijital yönetişim biçimlerini açıklama girişimlerinde sınırlarına ulaşmaktadır. Araştırma, özgürlük düşüncesinin klasik kavramsallaştırmaları olan negatif ve pozitif özgürlük yaklaşımlarını Isaiah Berlin'in çalışmaları doğrultusunda tartışmakta ve Pettit'in özgürlüğü“tahakkümsüzlük”olarak yeniden tanımlayan yaklaşımını bu geleneksel ayrımın ötesine yerleştirmektedir. Müdahale, keyfilik ve bağımlılık kavramları çerçevesinde bireyin yalnızca eylem değil statü temelinde özgür olabileceği savunulmaktadır. Algoritmik tahakkümün işleyişine odaklanarak sosyal medya platformları ve algoritmaları üzerinden bireylerin nasıl yönlendirildiğini, görünürlüklerinin nasıl belirlendiğini ve karar alma kapasitelerinin nasıl yeniden şekillendiğini incelemektedir. İçerik kürasyonu ve davranış yönlendirme gibi mekanizmaların kullanıcıların seçim alanlarını daraltarak özgürlükle çeliştiği ve yurttaşların kamusal eşitliğini zayıflattığı ortaya konulmaktadır. Bu analiz, algoritmik süreçlerin yalnızca teknik araçlar değil, aynı zamanda politik gücün yeni biçimleri olduğunu göstermektedir.

Özet (Çeviri)

In this study, Philip Pettit's republican theory of freedom, is questioned in the face of rising algorithmic forms of power in the digital age. Pettit's framework offers an alternative to the classical liberal understanding by suggesting that freedom should not be considered solely as non-intervention, but as conditions in which the individual is not subject to arbitrary power. However, this framework reaches its limits in explaining the decentralized, opaque, and unaccountable forms of digital governance shaped by algorithms. The study reinterprets the classical distinction between negative and positive freedom in line with Isaiah Berlin's works and situates Pettit's conception of non-domination beyond this distinction. Within the framework of intervention, arbitrariness, and dependency, it is argued that the individual can be free not only on the basis of action but also status. The analysis examines how individuals are guided through social media platforms and algorithms, how their visibility is determined, and how their decision-making capacity is reshaped. It reveals how mechanisms such as content curation and behavioural steering narrow users' choices, conflicting with freedom and undermining citizens' public equality. Algorithmic processes are shown not merely as technical tools but as new forms of political power that operate through distributed agency and blur the boundary between public and private domains. While accepting the normative strength of Pettit's principle of non-domination, the thesis argues that freedom in digital societies must be rethought through structural sensitivity and institutional redesign against invisible, automatic, and unaccountable domination.

Benzer Tezler

  1. Association rule mining for identifying factors in dynamic positioning incidents and accidents

    Dinamik konumlandırma kazalarına ait faktörlerin birliktelik kural madenciliği ile tanımlanması

    TUĞFAN ŞAHİN

    Doktora

    İngilizce

    İngilizce

    2024

    Denizcilikİstanbul Teknik Üniversitesi

    Deniz Ulaştırma İşletme Mühendisliği Ana Bilim Dalı

    DOÇ. DR. PELİN BOLAT

  2. Özgürlük ve güvenlik bağlamında algoritmik gözetim

    Algorithmic surveillance in the context of freedom and security

    MUHİTTİN EVREN

    Doktora

    Türkçe

    Türkçe

    2025

    SosyolojiAfyon Kocatepe Üniversitesi

    Sosyoloji Ana Bilim Dalı

    DOÇ. DR. AHMET AYHAN KOYUNCU

  3. İletişim felsefesinde etik düşüncenin konumlandırılması: Müzakereci demokrasi, kamusal akıl, etik demos

    Positioning ethical thought in the philosophy of communication: Deliberative democracy, public reason, and the ethical demos

    HURİYE TURGUT

    Doktora

    Türkçe

    Türkçe

    2025

    Felsefeİstanbul Üniversitesi

    Halkla İlişkiler ve Tanıtım Ana Bilim Dalı

    PROF. DR. EMİNE YAVAŞGEL

  4. Dijitalleşmenin egemenlik üzerindeki aşındırıcı etkisi

    The erosive effect of digitalization on sovereignty

    MUHAMMET SEFA MUTLU

    Doktora

    Türkçe

    Türkçe

    2026

    HukukMarmara Üniversitesi

    Kamu Hukuku Ana Bilim Dalı

    PROF. DR. RÜKİYE AKKAYA

  5. Yapay zekâ çağında öznenin yeniden kuruluşu: Kuramsal bir tartışma

    The reconstitution of subjectivity in the age of artificial intelligence: A theoretical discussion

    RODİ HAZNEDAROĞLU

    Doktora

    Türkçe

    Türkçe

    2026

    SosyolojiMardin Artuklu Üniversitesi

    Sosyoloji Ana Bilim Dalı

    DOÇ. DR. ADNAN ÇETİN

    DOÇ. DR. DEVRİM ERTÜRK