Güneydoğu anadolu bölgesi tarım alanlarında yabancı ot olarak bulunan solanum türlerinin teşhisleri, çimlenme biyolojileri ve mücadele stratejilerinin araştırılması
Investigation of the identification, germination biology, and management strategies of solanum species occurring as weeds in agricultural areas of the southeastern anatolia region
- Tez No: 1022603
- Danışmanlar: PROF. DR. NİHAT TURSUN
- Tez Türü: Doktora
- Konular: Ziraat, Agriculture
- Anahtar Kelimeler: Belirtilmemiş.
- Yıl: 2026
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Malatya Turgut Özal Üniversitesi
- Enstitü: Lisansüstü Eğitim Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: Bitki Koruma Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Belirtilmemiş.
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Bu çalışmada, Güneydoğu Anadolu Bölgesi'nden farklı lokasyonlardan toplanan Solanum türlerinin morfolojik ve moleküler yöntemlerle teşhisinin, çimlenme biyolojilerinin (dormansi kırma, farklı sıcaklıklarda çimlenme, tohum çıkış derinliği ve toprakta kalma süresine bağlı çimlenebilirlik), herbisitlere doz–tepki tepkisinin ve biberde ekonomik zarar eşiğinin belirlenmesi amaçlanmıştır. Morfolojik ve moleküler teşhis yöntemleri sonucu Solanum nigrum L. ve Solanum villosum Mill. türleri belirlenmiştir. Dormansi kırma yöntemlerinden GA₃ uygulaması en etkili yöntem olmuş ve 500 ppm ve üzerindeki dozlarda her iki türde de %100 çimlenme gerçekleşmiştir. Çimlenme sıcaklığının belirlenmesi çalışmasında S. nigrum için minimum, optimum ve maksimum sıcaklıklar sırasıyla; 5 °C, 15–35 °C ve 40 °C olarak belirlenirken; S. villosum için 10 °C, 15–35 °C ve 40 °C olarak saptanmıştır. Çıkış derinliği çalışmasında, her iki türde de en yüksek çıkış oranlarının 2 ve 5 cm derinliklerde %100 olduğu görülmüştür. Toprakta kalma süresine bağlı çimlenebilirlik çalışmasında, S. nigrum tohumlarının saf su koşullarında 24 aya kadar yüksek çimlenme gösterdiği, S. villosum'da ise çimlenmenin zaman ve derinlik bakımından farklılık gösterdiği bulunmuştur. Herbisit doz–tepki denemesinde, Mesotrione + Nicosulfuron her iki türde de en güçlü etkiyi oluştururken, Bentazone + Imazamox ve Glyphosate uygulamalarında türlere bağlı değişken etkiler gözlenmiştir. Ekonomik zarar eşiği türler arasında farklılık göstermiş ve S. nigrum'un çok düşük yoğunluklarda dahi ekonomik kayıp oluşturabildiği hesaplanmıştır. Bu çalışmada, S. nigrum ve S. villosum'da çimlenme biyolojisinin ortaya konulması, mücadele zamanlamasını belirlemede kritik önem taşımaktadır. Herbisitlere verilen doz–tepki sonuçlarında türler arası farklılığın olduğu ve arazi koşullarında yürütülen ekonomik zarar eşiği çalışmasının da türlere göre farklılık gösterdiği belirlenmiştir. Bu sonuçlar, yabancı ot mücadelesinde tür düzeyinde doğru teşhisin ve türe özgü stratejilerin tarımsal alanlarda verim kaybını azaltma ve karar süreçlerini iyileştirme açısından kritik önem taşıdığını göstermektedir.
Özet (Çeviri)
This study aimed to identify Solanum species collected from different locations in the Southeastern Anatolia Region using morphological and molecular methods; to investigate their germination biology, including dormancy-breaking treatments, germination at different temperatures, seedling emergence from different burial depths, and germinability in relation to the duration of soil burial; and to determine their herbicide dose–response relationships and economic thresholds in pepper. Morphological and molecular analyses identified two species: Solanum nigrum L. and Solanum villosum Mill. Among the dormancy-breaking treatments, GA₃ application was the most effective, resulting in 100% germination in both species at concentrations of 500 ppm and above. In the germination temperature experiment, the minimum, optimum, and maximum temperatures for S. nigrum were determined as 5 °C, 15–35 °C, and 40 °C, respectively, whereas the corresponding temperatures for S. villosum were 10 °C, 15–35 °C, and 40 °C. In the emergence-depth experiment, the highest emergence rates, reaching 100% in both species, were recorded at soil depths of 2 and 5 cm. In the study assessing germinability following different periods of soil burial, S. nigrum seeds retained high germinability after up to 24 months of soil burial when germination was tested using distilled water, whereas the germination of S. villosum varied depending on burial duration and depth. In the herbicide dose–response experiments, Mesotrione + Nicosulfuron was the most effective treatment for both species, whereas the responses to Bentazone + Imazamox and glyphosate varied between species. Economic thresholds differed between the two species, and S. nigrum was found to cause economically significant yield losses even at very low densities. The elucidation of the germination biology of S. nigrum and S. villosum is of critical importance for determining the appropriate timing of weed management practices. The herbicide dose–response results demonstrated interspecific differences, while the economic threshold experiment conducted under field conditions also revealed species-specific variation. These findings highlight the critical importance of accurate species-level identification and species-specific management strategies for reducing yield losses and improving decision-making processes in agricultural weed management.
Benzer Tezler
- Güneydoğu Anadolu bölgesi buğday alanlarındaki yabancıotlar ile ekin saparıları (Hymenoptera: Cephidae)'nın yoğunlukları arasındaki ilişkilerin belirlenmesi
Determining the relationship between weeds and the wheat stem sawflies (Hymenoptera: Cephidae)'in wheat fields of Southeastern Anatolia
SERVET SÜZER
Yüksek Lisans
Türkçe
2023
ZiraatHarran ÜniversitesiBitki Koruma Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. ÇETİN MUTLU
DR. ÖĞR. ÜYESİ SHAHID FAROOQ
- Türkiye'de yonga levha endüstrisi sorunları ve çözüm yolları
Die spanplatten indüstrie in der Türkei ihre probleme und lösungsmöglichkeiten
ABDİ EKİZOĞLU
- Yeni Cami'nin akustik açıdan performans değerlendirmesi
Evaluation of the acoustical performance of the New Mosque
EVREN YILDIRIM
Yüksek Lisans
Türkçe
2003
Mimarlıkİstanbul Teknik ÜniversitesiMimarlık Ana Bilim Dalı
PROF. DR. SEVTAP YILMAZ DEMİRKALE
- Atatürk Dönemi Doğu Anadolu gerçeği
The truth of the Eastern Anatolia during Ataturk Era
YELİZ AYDEMİR