Kamu diplomasisi aracı olarak dış yardımların Türkiye'deki kurumsal dönüşümü: 2005-2020
The institutional transformation of foreign aid in Türkiye as an instrument of public diplomacy: 2005-2020
- Tez No: 1022623
- Danışmanlar: PROF. DR. MİM KEMAL ÖKE
- Tez Türü: Doktora
- Konular: Uluslararası İlişkiler, International Relations
- Anahtar Kelimeler: Belirtilmemiş.
- Yıl: 2026
- Dil: Türkçe
- Üniversite: İstanbul Ticaret Üniversitesi
- Enstitü: Lisansüstü Eğitim Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: Siyaset Bilimi ve Uluslararası İlişkiler Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Siyaset Bilimi ve Uluslararası İlişkiler Bilim Dalı
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Diplomasi, zaman içerisinde devletler arası resmi temaslarla yürütülen sınırlı bir alan olmanın ötesine geçerek, kamuoyu, sivil toplumu ve farklı iletişim araçlarını içine alan çok aktörlü bir yapıya dönüşmüştür. Bu dönüşüm içinde diplomasi yöntemlerinden biri olan kamu diplomasisi, yabancı toplumlarla ilişki ve etkileşim geliştirme süreçlerinde önem kazanmış; dış yardımlar da kamu diplomasisi araçlarından biri hâline gelmiştir. Devletler tarafından doğrudan ya da sivil toplum kuruluşları aracılığıyla yürütülen ve insani yardım, kalkınma desteği ve teknik kapasite geliştirme amacı taşıyan dış yardımlar, Türkiye'de özellikle 1999 Marmara Depremi sonrasında sivil toplumun yardım alanında kazandığı tecrübe ve 2005 Afrika Açılımı ile birlikte çeşitlenmiş; faaliyet alanlarının genişlemesine paralel olarak daha kurumsal bir yapıya kavuşmuştur. Çalışmanın amacı, 2005-2020 yılları arasında kamu diplomasisi aracı olarak dış yardımların Türkiye'deki kurumsal dönüşümünü Türk İşbirliği ve Koordinasyon Ajansı Başkanlığı (TİKA), Türk Kızılay ve İnsan Hak ve Hürriyetleri ve İnsani Yardım Vakfı (İHH) özelinde incelemektir. Nitel araştırma yöntemine dayanan çalışmada, ilgili kurumların faaliyet raporları, politika belgeleri, arşiv kaynakları, medya verileri ve ikincil kaynaklar incelenmiştir. Ayrıca TİKA, Türk Kızılay ve İHH başkanlarıyla gerçekleştirilen yarı yapılandırılmış görüşmelerden yararlanılmıştır. Çalışmanın sonucunda, Türkiye'de dış yardımların 2005-2020 döneminde coğrafi, yardım çeşitliliği ve operasyonel bakımdan önemli bir kurumsal dönüşüm geçirdiği görülmüştür. Bununla birlikte kurumlar arası koordinasyonun geliştirilmesi, etki ölçümünün sistematikleştirilmesi, proje sonrası izleme mekanizmalarının güçlendirilmesi, sürdürülebilir finansman modellerinin oluşturulması ve yerel ortaklıkların derinleştirilmesiyle bu kurumsal dönüşümün daha kalıcı ve etkili bir yapıya kavuşacağı sonucuna ulaşılmıştır.
Özet (Çeviri)
Diplomacy has evolved over time from a limited sphere confined to official state-tostate contacts into a multi-actor structure that encompasses public opinion, civil society, and diverse channels of communication. Within this transformation, public diplomacy, as a diplomatic method, has gained prominence in building relations and fostering interaction with foreign societies, while foreign aid has become one of the instruments of public diplomacy. Foreign aid whether provided directly by states or implemented by civil society for humanitarian, developmental, or technical capacitybuilding purposes has diversified in Türkiye, driven by the experience civil society gained in relief efforts following the 1999 Marmara Earthquake and the 2005 Africa Opening. Concurrently, with the expansion of its areas of activity, it has attained a more institutionalized structure. This study aims to examine the institutional transformation of foreign aid as a public diplomacy tool in Türkiye between 2005 and 2020, specifically focusing on Turkish Cooperation and Coordination Agency (TİKA), the Turkish Red Crescent, and the Humanitarian Relief Foundation (İHH). Employing a qualitative research methodology, the study analyzes the activity reports of the relevant institutions, policy documents, archival sources, media data and secondary sources. Additionally, it draws upon semi-structured interviews conducted with the presidents of TİKA, the Turkish Red Crescent, and İHH. The findings reveal that foreign aid in Türkiye underwent a significant institutional transformation between 2005 and 2020 in terms of geographic scope, aid diversity, and operational capacity. Furthermore, the study concludes that this institutional transformation can achieve a more permanent and effective structure by improving inter-institutional coordination, systematizing impact assessment, strengthening post-project monitoring mechanisms, developing sustainable financing models, and deepening local partnerships.
Benzer Tezler
- Билим, илим жана маданият тармагындагы Кыргызстан менен Түркиянын кызматташтыгы (1992-2012 жж.)
Kırgız Cumhuriyeti ile Türkiye Cumhuriyeti arasında eğitim, bilim ve kültürel ilişkiler (1992-2012)
KADRİ AĞGÜN
Doktora
Kırgızca
2016
TarihKyrgyz State Unıversıty Named After I ArabaevTarih Ana Bilim Dalı
PROF. DR. TÖLÖBEK ABDRAHMANOV
- Uluslararası halkla ilişkiler bağlamında sağlık diplomasisi faaliyetlerinin ulus markalama stratejisine etkisi: Türkiye Cumhuriyeti'nin COVID-19 pandemisi sürecinde yaptığı dış yardımlar örneği
The effect of health diplomacy activities on the nation branding strategy in the context of international public relations: Foreign aids made by the Republic of Turkey in the scope of the COVID-19 pandemic / L'effet des activités de diplomatie de la santé sur la stratégie d'image de marque nationale dans le contexte des relations publiques internationales: Les aides internationales apportées par la République de Turquie dans le cadre de la pandémie de COVID-19
BUKET FATMA ÖZEKE
Yüksek Lisans
Türkçe
2022
Halkla İlişkilerGalatasaray Üniversitesiİletişim Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. ELGİZ YILMAZ ALTUNTAŞ
- COVİD-19 pandemisinde Türkiye'nin insani diplomasi faaliyetlerinin dış basındaki yansımalarına yönelik bir analiz
An analysis of Turkey's humanitarian diplomacy activities in the foreign press reflections in the COVİD-19 pandemic
TÜNCEL ARİF İNCE
Yüksek Lisans
Türkçe
2021
Uluslararası İlişkilerAtatürk ÜniversitesiHalkla İlişkiler ve Tanıtım Ana Bilim Dalı
DR. ÖĞR. ÜYESİ MERYEM OKUMUŞ
- Türkiye'nin sağlık diplomasisi faaliyetleri üzerine nitel bir araştırma
A qualitative research on Turkey's health diplomacy activities
SIDDIKA ÇAM
Yüksek Lisans
Türkçe
2022
Sağlık YönetimiSüleyman Demirel ÜniversitesiSağlık Yönetimi Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. ERDAL EKE
- Halkla ilişkiler bağlamında insani diplomasi aracı olarak TİKA'nın Kırgızistan'daki çalışmaları
TIKA's work in Kyrgyzstan as a means of human diplomacy in the context of public relations
ADİL AKTAŞ
Doktora
Türkçe
2021
İletişim BilimleriKırgızistan-Türkiye Manas Üniversitesiİletişim Ana Bilim Dalı
PROF. DR. HAMZA ÇAKIR
DOÇ. DR. UĞUR ÜNAL