Adölesan kanserleri ve tedavi yanıtları
Adolescent cancers and treatment responses
- Tez No: 1022683
- Danışmanlar: PROF. DR. ELİF GÜLER
- Tez Türü: Tıpta Uzmanlık
- Konular: Çocuk Sağlığı ve Hastalıkları, Child Health and Diseases
- Anahtar Kelimeler: Adölesan kanserleri, ICCC-3, genel sağkalım, pediatrik onkoloji, Adolescent cancer, ICCC-3, overall survival, pediatric oncology
- Yıl: 2026
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Akdeniz Üniversitesi
- Enstitü: Tıp Fakültesi
- Ana Bilim Dalı: Çocuk Sağlığı ve Hastalıkları Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Belirtilmemiş.
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Giriş: Adölesan dönem, kanserlerin epidemiyolojik ve biyolojik özellikleri bakımından çocukluk ve erişkinlik arasında farklılık gösteren özel bir gruptur. Kanser insidansı ve mortalite verilerinde 0-14 yaş çocukluk, 15-19 yaş adölesan dönem olarak ele alınmaktadır. Özellikle Amerika'da NCI SEER programı, Avrupa'da ACCIS ve Türkiye'de ise TPOG/TPHD kanser insidansı ve mortalite verileri güvenilir referans kaynaklarını oluşturmaktadır. Çocukluk çağı kanserlerinin sınıflamasında ICCC-3 Sınıflaması kullanılmaktadır. Adölesan kanserlerinin insidans oranlarında 1975'ten bu yana artış gözlenmekte olup multimodal tedavi yaklaşımları sayesinde sağkalım oranları %80'lerin üzerindedir. Adölesan dönemde en sık görülen kanserler lösemi, lenfoma, epitelyal neoplaziler iken en az görülen kanserler retinoblastom ve nöroblastom gibi embriyonik tümörlerdir. Amaç: Bu çalışmada Akdeniz Üniversitesi Çocuk Hematoloji-Onkoloji Bilim Dalı'nda izlenen adölesan dönem kanser hastalarının tümör dağılımı, tedavi yaklaşımları ve sağkalım sonuçlarının değerlendirilmesi amaçlandı. Gereç ve Yöntem: 01.01.1995–30.06.2025 tarihleri arasında tanı alan, 14–<18 yaş aralığındaki 284 adölesan hasta retrospektif olarak değerlendirildi. Son kontrol tarihi için sınır 31.12.2025 kabul edildi. Tümörler ICCC-3 sınıflamasına göre gruplandı. Veriler arşivlenmiş hasta dosyaları ve hastane veri sistemi MiaMed üzerinden toplandı; IBM SPSS statistics 23 programı ile analiz edildi. Tümör gruplarının dağılımı, hastaların klinik özellikleri, tedavi yöntemleri ve sonuçları analiz edildi. Sağkalım oranları (EFS ve OS) hesaplandı. Bulgular: Hastaların %54,6'sı erkek olup ortalama tanı yaşı 15,74±1,1 yıl, ortanca tanı yaşı 15,75 (14,0–17,82) yıldı. Yüz kırk sekiz (%52,1) hastada hematolojik maligniteler, 133 (%46,8) hastada solid tümörler ve üç (%1,1) hastada LHH tanısı mevcuttu. En sık tümör grupları ALL (%19,7) ve HL (%14,1), NHL (%8,8), Ewing sarkom (%8,1), osteosarkom (%8,1), AML (%7), tiroid karsinomu (%3,2), nazofarenks karsinomu (%2,1) idi. Böbrek tümörleri (%0,7), LHH (%1,1), karaciğer tümörleri (%1,8) ise daha nadir görüldü. Uygulanan tedavi yöntemleri tanıya göre değişmekte olup en sık kemoterapi (%34,2) ve kemoterapi+radyoterapi (%20,4), kemoterapi+radyoterapi+cerrahi (%13,7) ve kemoterapi+cerrahi (%13), ve cerrahi (%10,2) idi. Ortanca izlem süresi 40,9 ay olup hastaların %18,3'ünde relaps, %6,3'ünde progresyon gelişti. Relaps oranı en sık olan tümör grupları karaciğer tümörleri (%60), Ewing sarkom (%34,8), YDT (%30), SSS tümörleri (%28,6) ve ALL (%23,2) idi. Beş yıllık EFS %62,2±3,0, OS %69,8±2,8 bulundu. Cinsiyete göre EFS ve OS oranları arasında istatistiksel olarak anlamlı bir fark yoktu (sırasıyla p=0,905, p=0,807). En iyi sağkalım sonuçları GHT'ler (OS %100), tiroid kanserleri (OS %100), HL (OS %97,4)'da idi. Tümör grubuna göre sağkalım oranları arasındaki fark istatistiksel olarak anlamlıydı (p<0,001). Sonuç: Adölesan kanserleri, yerleştikleri doku/organlar, tümör histopatolojik alt tipleri ve tedavi yanıtları açısından çocukluk çağı ve erişkin dönem kanserlerinden ayrışan heterojen bir hastalık grubudur. Kullanılan tedavi yöntemleri yıllar içerisinde değişiklik göstermiştir. Merkezimizde görülen adölesan kanserlerinin histopatolojik dağılımı ülkemiz verileri ile benzerdir. Sağkalım oranları pek çok tümör grubunda literatür ile benzer bulunmuştur. Farklı özellikleri olan adölesan kanserlerinin deneyimli ekipler tarafıından multidisipliner yaklaşım ile tedavi edilmeleri sağkalım oranlarını daha da iyileştirebilir.
Özet (Çeviri)
Introduction: The adolescent period is a distinct group that differs from childhood and adulthood in terms of the epidemiological and biological characteristics of cancers. Cancer incidence and mortality data are categorized as childhood (0–14 years) and adolescence (15–19 years). Reliable reference sources for cancer incidence and mortality data include the NCI SEER program in the United States, ACCIS in Europe, and TPOG/TPHD in Turkey. The ICCC-3 Classification is used for classifying childhood cancers. The incidence of adolescent cancers have been increasing since 1975, and thanks to multimodal treatment approaches, survival rates now exceed 80%. The most common cancers in adolescence are leukemia, lymphoma, and epithelial neoplasms, while the least common are embryonal tumors such as retinoblastoma and neuroblastoma. Objective: This study aimed to evaluate the tumor distribution, treatment approaches, and survival outcomes of adolescent cancer patients followed at Akdeniz University Department of Pediatric Hematology-Oncology. Materials and Methods: A total of 284 adolescent patients aged 14–<18 years, diagnosed between 01.01.1995 and 30.06.2025, were retrospectively evaluated. The cutoff date for last follow-up was accepted as 31.12.2025. Tumors were grouped according to the ICCC-3 classification. Data were collected from archived patient files and the hospital data system MiaMed, and analyzed using IBM SPSS Statistics 23. The distribution of tumor groups, patients' clinical characteristics, treatment methods, and outcomes were analyzed. Survival rates (EFS and OS) were calculated. Results: Of the patients, 54.6% were male, with a mean age at diagnosis of 15.74±1.1 years and a median age at diagnosis of 15.75 (14.0–17.82) years. Hematological malignancies were present in 148 (52.1%) patients, solid tumors in 133 (46.8%) patients, and LCH in 3 (1.1%) patients. The most common tumor groups were ALL (19.7%), HL (14.1%), NHL (8.8%), Ewing sarcoma (8.1%), osteosarcoma (8.1%), AML (7%), thyroid carcinoma (3.2%), and nasopharyngeal carcinoma (2.1%). Renal tumors (0.7%), LCH (1.1%), and liver tumors (1.8%) were rarer. Treatment methods varied according to diagnosis; the most common were chemotherapy (34.2%), chemotherapy+radiotherapy (20.4%), chemotherapy+radiotherapy+surgery (13.7%), chemotherapy+surgery (13%), and surgery alone (10.2%). The median follow-up period was 40.9 months; relapse occurred in 18.3% of patients and progression in 6.3%. The tumor groups with the highest relapse rates were liver tumors (60%), Ewing sarcoma (34.8%), soft tissue tumors (30%), CNS tumors (28.6%), and ALL (23.2%). The 5-year EFS was 62.2±3.0% and OS was 69.8±2.8%. There was no statistically significant difference in EFS or OS according to sex (p=0.905 and p=0.807, respectively). The best survival outcomes were seen in germ cell tumors (OS 100%), thyroid cancers (OS 100%), and HL (OS 97.4%). Survival rates differed significantly according to tumor group (p<0.001). Conclusion: Adolescent cancers constitute a heterogeneous group of malignancies that differ from both childhood and adult cancers with respect to tissue and organ involvement, histopathological subtypes, and treatment response. Treatment strategies have evolved considerably over time. The histopathological distribution of adolescent cancers in our center was consistent with national data, and survival outcomes for most tumor groups were comparable with those reported in the literature. The management of adolescent cancers by experienced multidisciplinary teams may further improve clinical outcomes.
Benzer Tezler
- Ankara Üniversitesi Tıp Fakültesi Çocuk Onkoloji Bilim Dalında 2002-2022 yılları arasında çocukluk çağı nadir tümörü tanısıyla izlenen hastaların epidemiyolojik, klinik ve sağkalım özelliklerinin değerlendirilmesi
Evaluation of the epidemiological, clinical, and survival characteristics of patients followed with a diagnosis of rare childhood tumors at the Department of Pediatric Oncology, Ankara University Faculty of Medicine between 2002 and 2022
CEREN KILINÇ
Tıpta Uzmanlık
Türkçe
2025
Çocuk Sağlığı ve HastalıklarıAnkara ÜniversitesiÇocuk Sağlığı ve Hastalıkları Ana Bilim Dalı
PROF. DR. SONAY İNCESOY ÖZDEMİR
- Osteosarkom hastalarında tedavi sonuçlarımızın retrospektif olarak değerlendirilmesi
Evaluation of treatment results in our osteosarcoma patients retrospectively
BURÇ ÖZCANYÜZ
Tıpta Uzmanlık
Türkçe
2017
Ortopedi ve TravmatolojiEge ÜniversitesiOrtopedi ve Travmatoloji Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. BURÇİN KEÇECİ
- Kanserli çocuklar için uyku değerlendirme ölçeği adölesan ve ebeveyn formunun geliştirilmesi
Development of the sleep assesment scale for children with cancer: Adolescant and parents form
AYŞE ARICIOĞLU
Yüksek Lisans
Türkçe
2018
HemşirelikDokuz Eylül ÜniversitesiÇocuk Sağlığı ve Hastalıkları Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. MURAT BEKTAŞ
- Kanserli 15-19 yaş grubu adölesanların umutsuzluk, depresyon ve anksiyete düzeylerinin incelenmesi
Evaluation of hopelessness, depression and anxiety levels of 15-19 age adolescents
AYŞE YILMAZ
- Kanserli adolesanların hastalığa ve tedaviye uyumunda re-mission video oyununun etkisi
An effect of re- mission vıdeo-game on adapted for ıllness and treatment of adolescent wıth cancer
AYŞE SONAY KURT
Doktora
Türkçe
2011
Hemşirelikİstanbul ÜniversitesiÇocuk Sağlığı ve Hastalıkları Hemşireliği Ana Bilim Dalı
PROF. DR. SEVİM SAVAŞER