Hemşire yöneticilerin yengeç sepeti sendromuna ilişkin görüş ve deneyimleri: Nitel bir çalışma
Nurse managers' perspectives and experiences on crab bucket syndrome: A qualitative study
- Tez No: 1022792
- Danışmanlar: DR. ÖĞR. ÜYESİ BEGÜM YALÇIN
- Tez Türü: Yüksek Lisans
- Konular: Hemşirelik, Nursing
- Anahtar Kelimeler: Belirtilmemiş.
- Yıl: 2026
- Dil: Türkçe
- Üniversite: İstanbul Üniversitesi-Cerrahpaşa
- Enstitü: Lisansüstü Eğitim Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: Hemşirelikte Yönetim Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Hemşirelikte Yönetim Bilim Dalı
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Yengeç sepeti sendromu, adını kovadaki yengeçlerin yukarı çıkmaya çalışan bir yengeci aşağı çekmesi gözleminden alan ve örgütlerde iş birliğini zayıflatıp çatışmayı artıran bir davranış biçimi olarak tanımlanmaktadır. Bu araştırma, hemşire yöneticilerin çalışma yaşamlarında karşılaştıkları sosyal ve mesleki ilişkileri etkileyen bir olgu olan Yengeç Sepeti Sendromu'na ilişkin deneyimlerini ortaya koymayı amaçlamaktadır. Araştırma bu sebeple hemşire yöneticilerin yengeç sepeti sendromuna ilişkin yaşantı ve deneyimlerini derinlemesine incelemek amacıyla nitel araştırma yöntemlerinden fenomenolojik desende yürütülmüştür. Katılımcılar İstanbul ilinde faaliyet gösteren kamu ve özel hastanelerde görev yapan ve maksimum çeşitlilik örneklemesi ile belirlenen 24 hemşire yöneticiden oluşmaktadır. Araştırma yarı yapılandırılmış görüşme formu kullanılarak gerçekleştirilen bireysel görüşmeler aracılığıyla yürütülmüştür. Görüşme verileri, Colaizzi tarafından geliştirilen tanımlayıcı fenomenolojik analiz yöntemi doğrultusunda analiz edilmiştir. Yapılan analizler neticesinde toplam dört temaya ulaşılmıştır. Mesleki dayanışmanın çökmesi temasında meslektaşlar arası destek eksikliği, üst desteğinin yetersizliği ve kurumsal ilgisizlik öne çıkmıştır. Engelleme döngüsü temasında başarıların küçümsenmesi, emeğin değersizleştirilmesi, bilgi saklama, kıskançlık ve rekabetçi davranışlar dikkat çekmiştir. Örgütsel baskı ve dışlama mekanizmaları kapsamında aşırı denetim, performansın gölgelenmesi, yalnızlaştırma ve sosyal ilişkilerde bozulma deneyimleri belirtilmiştir. Psikolojik sonuçlar ve baş etme temasında ise çalışanların yaşadığı psikososyal etkiler, başa çıkma süreçleri ve destekleyici çalışma ortamının önemi vurgulanmıştır. Sonuç olarak, yengeç sepeti sendromunun hemşire yöneticilerin psikolojik iyi oluşunu, mesleki dayanışmayı ve örgütsel bağlılığı olumsuz etkilediği; bu nedenle adil, destekleyici ve güvenli çalışma ortamlarının geliştirilmesinin kritik önem taşıdığı belirlenmiştir.
Özet (Çeviri)
Crab Bucket Syndrome is defined as a behavioral pattern that takes its name from the observation of crabs in a bucket pulling down a crab attempting to climb out, weakening cooperation and increasing conflict within organizations. This study aims to reveal nurse managers' experiences with Crab Bucket Syndrome, a phenomenon that affects the social and professional relationships they encounter in their working lives. For this reason, the study was conducted using a phenomenological design, one of the qualitative research methods, in order to examine in depth the lived experiences and experiences of nurse managers regarding Crab Bucket Syndrome. The participants consisted of 24 nurse managers working in public and private hospitals in Istanbul and selected through maximum variation sampling. The study was conducted through individual interviews using a semi-structured interview form. The interview data were analyzed in accordance with the descriptive phenomenological analysis method developed by Colaizzi. As a result of the analyses, a total of four themes were identified. Under the theme of collapse of professional solidarity, lack of support among employees, insufficient support from upper management, and organizational indifference came to the forefront. Under the theme of cycle of obstruction, minimization of achievements, devaluation of effort, withholding information, jealousy, and competitive behaviors drew attention. Within the scope of organizational pressure and exclusion mechanisms, experiences of excessive supervision, overshadowing of performance, isolation, and deterioration in social relationships were reported. Under the theme of psychological consequences and coping, the psychosocial effects experienced by employees, coping processes, and the importance of a supportive work environment were emphasized. As a result, it was determined that Crab Bucket Syndrome negatively affects nurse managers' psychological well-being, professional solidarity, and organizational commitment; therefore, developing fair, supportive, and safe working environments is critically important.
Benzer Tezler
- Hemşire yöneticilerin iş tanımları
Başlık çevirisi yok
MERDİYE ŞENDİR
Yüksek Lisans
Türkçe
1994
Hemşirelikİstanbul ÜniversitesiHemşirelikte Yönetim Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. SEVGİ OKTAY
- Hemşire yöneticilerin birinci kademe yönetici hemşirenin yetkinlik ve sorumluluklarına ilişkin görüşlerinin incelenmesi
Evaluating manager nurses' decisions on perfection and responsibilities of first line manager nurses
MUKADDER GÜN
Yüksek Lisans
Türkçe
2006
HemşirelikEge ÜniversitesiHemşirelikte Yönetim Ana Bilim Dalı
PROF. DR. GÜLÜMSER ARGON
- Hemşire yöneticilerin, hemşirelerin araştırma kullanım engelleri ve kolaylaştırıcılarına ilişkin algıları ve etkileyen etmenler
The perception of nurse managers about nurses? research utilization barriers and facilitators and predictors
IŞIL KALELİ
Yüksek Lisans
Türkçe
2010
HemşirelikDokuz Eylül ÜniversitesiHemşirelikte Yönetim Ana Bilim Dalı
PROF. DR. GÜLSEREN KOCAMAN
- Hemşire yöneticilerin kriz yönetimine ilişkin yaklaşımlarının belirlenmesi
The approaches of the nurse managers towards crisis management
MİNE IŞIK
Yüksek Lisans
Türkçe
2012
HemşirelikHaliç ÜniversitesiHemşirelik Ana Bilim Dalı
PROF. DR. AYTOLAN YILDIRIM
- Hemşire yöneticilerin halk sağlığı sorunu olan COVID 19 salgınına yönelik kriz yönetimi ve ilişkili faktörler
Crisis management and related factors for the COVID 19 epidemic, a public health problem of nurse managers
SELİN SONGÜL BIYIKOĞLU
Yüksek Lisans
Türkçe
2023
HemşirelikAydın Adnan Menderes ÜniversitesiHalk Sağlığı Hemşireliği Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. NÜKHET BALLIEL