Diş hekimliğinde ağız diş ve çene bölgesine yapılan estetik uygulamaların sosyoekonomik ve kültürel boyutları
Socioeconomic and cultural dimensions of aesthetic procedures performed on the oral, dental and maxillofacial region
- Tez No: 1023023
- Danışmanlar: PROF. DR. MUSTAFA KEMAL ŞAN
- Tez Türü: Doktora
- Konular: Sosyoloji, Sociology
- Anahtar Kelimeler: Belirtilmemiş.
- Yıl: 2026
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Sakarya Üniversitesi
- Enstitü: Sosyal Bilimler Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: Sosyoloji Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Belirtilmemiş.
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Bu çalışma, estetik amaçlı diş tedavi hizmetlerinin sosyal ve kültürel boyutlarını ele alarak, estetik diş hekimliği uygulamalarının bireyler ve toplum üzerindeki etkilerini analiz etmeyi amaçlamaktadır. Günümüzde fiziksel görünümün giderek daha fazla önem kazanması, hem genel estetik uygulamalara hem de dental estetik müdahalelere olan ilgiyi artırmakta; bu durum, çalışmanın güncelliğini ve önemini ortaya koymaktadır. Estetik diş tedavileri, yalnızca ağız ve diş sağlığının korunmasıyla sınırlı kalmayıp, bireylerin sosyal kimliği, özgüveni ve toplumsal kabulü üzerinde de belirleyici bir rol oynamaktadır. Bu bağlamda çalışma, estetik ve güzellik kavramlarının tarihsel gelişimini inceleyerek diş estetiğinin kültürel ve sosyolojik arka planını ortaya koymayı hedeflemektedir. Farklı dönemlerde ve toplumlarda diş estetiğine yüklenen anlamlar karşılaştırmalı olarak değerlendirilmiş; ortodontik tedaviler, diş beyazlatma, estetik dolgular, porselen kaplamalar ve diş eti şekillendirme gibi modern uygulamalar bu çerçevede ele alınmıştır. Böylece estetik diş hekimliğinin yalnızca medikal bir alan değil, aynı zamanda sosyal normlar ve kültürel değerlerle şekillenen çok boyutlu bir olgu olduğu vurgulanmıştır. Bu teorik çerçeveden hareketle, araştırma bölümünde bireylerin estetik diş tedavilerine yönelik algı ve tutumlarını daha somut veriler üzerinden incelemek amaçlanmıştır. Araştırmada nicel yöntem benimsenmiş, betimsel ve ilişkisel tarama modeli kullanılmıştır. Veri toplama aracı olarak anket tekniği tercih edilmiş; veriler hem çevrim içi hem de yüz yüze uygulamalar aracılığıyla elde edilmiştir. Araştırmanın evrenini Türkiye genelinde yaşayan bireyler oluştururken, kolayda örnekleme yöntemiyle ulaşılan 1328 katılımcıdan veri toplanmış; estetik diş tedavisi yaptırmış 267 katılıcının deneyimleri ayrıca değerlendirilmiştir. Elde edilen veriler, tanımlayıcı istatistikler ve ki-kare testi kullanılarak %95 güven düzeyinde analiz edilmiştir. Araştırma bulguları, bireylerin estetik diş tedavilerine yönelimlerinin yalnızca bireysel memnuniyetle sınırlı kalmadığını; sosyal kabul görme, profesyonel başarı elde etme ve özgüven artırma gibi unsurlarla doğrudan ilişkili olduğunu ortaya koymaktadır. Ayrıca estetik diş tedavilerine yönelik talebin artışında, bireylerin sosyal çevreleri, toplumsal beklentiler ve estetik algıya ilişkin yaygın normların belirleyici olduğu görülmüştür. Bununla birlikte, yaş, cinsiyet, eğitim düzeyi ve gelir durumu gibi demografik değişkenlerin, bireylerin estetik diş tedavilerine yönelik tutumları ve yönelimleri üzerinde anlamlı farklılıklar yarattığı tespit edilmiştir. Bireylerin daha beyaz, düzgün ve simetrik dişlere sahip olma arzularının yalnızca estetik kaygılarla sınırlı kalmadığı; sosyal kabul görme, özgüven kazanma ve toplumsal ilişkilerde daha avantajlı konuma gelme gibi psikososyal motivasyonlarla da şekillendiği tespit edilmiştir. Sonuç olarak, estetik diş hekimliği uygulamaları yalnızca medikal bir tedavi süreci olmanın ötesinde; bireylerin toplumsal kimlikleri, sosyal etkileşimleri ve psikolojik iyilik halleriyle doğrudan ilişkili bir alan haline gelmiştir. Bu yönüyle estetik diş tedavileri, bireylerin yaşam kalitesini artıran ve sosyal konumlanmalarını etkileyen önemli bir dönüşüm aracı olarak değerlendirilmektedir
Özet (Çeviri)
This study aims to analyze the social and cultural dimensions of dental treatments performed for aesthetic purposes and to examine the effects of aesthetic dentistry practices on individuals and society. In contemporary societies, the increasing importance of physical appearance has led to a growing interest in both general aesthetic procedures and dental aesthetic interventions, highlighting the relevance and significance of this study. Aesthetic dental treatments are not limited to the maintenance of oral health; they also play a significant role in shaping individuals' social identity, self-confidence, and societal acceptance. Within this context, the study aims to reveal the cultural and sociological background of dental aesthetics by examining the historical development of the concepts of beauty and aesthetics. The meanings attributed to dental aesthetics across different periods and societies are evaluated from a comparative perspective, and modern applications such as orthodontic treatments, teeth whitening, aesthetic fillings, porcelain veneers, and gingival contouring are discussed within this framework. Thus, aesthetic dentistry is emphasized not only as a medical field but also as a multidimensional phenomenon shaped by social norms and cultural values. Based on this theoretical framework, the research section aims to examine individuals' perceptions and attitudes toward aesthetic dental treatments through empirical data. A quantitative research design was adopted, employing descriptive and relational survey models. Data were collected through questionnaires administered both online and face-to-face. The population of the study consists of individuals living in Turkey, and data were obtained from 1,328 participants through convenience sampling; additionally, the experiences of 267 participants who had undergone aesthetic dental treatments were analyzed. The data were analyzed using descriptive statistics and chi-square tests at a 95% confidence level. The findings indicate that individuals' tendency to undergo aesthetic dental treatments is not limited to personal satisfaction but is directly associated with factors such as social acceptance, professional success, and increased self-confidence. Furthermore, the increasing demand for aesthetic dental treatments is influenced by social environment, societal expectations, and widely shared aesthetic norms. Demographic variables such as age, gender, education level, and income were found to create significant differences in individuals' attitudes and tendencies toward aesthetic dental treatments. The desire to have whiter, more aligned, and symmetrical teeth is shaped not only by aesthetic concerns but also by psychosocial motivations such as gaining social acceptance, enhancing self-confidence, and achieving advantages in social interactions. In conclusion, aesthetic dentistry should be considered not merely as a medical treatment process but as a field closely related to individuals' social identities, social interactions, and psychological well-being. In this respect, aesthetic dental treatments can be regarded as an important transformative tool that enhances individuals' quality of life and influences their social positioning.
Benzer Tezler
- Diyot lazerin kemik retansiyonlu 20 yaş diş çekiminden sonra ödeme etkisinin 3 boyutlu yüz tarayıcısı ve konvansiyonel yöntemlerle değerlendirilmesi
Evaluation of diode laser on edema with 3D face scan and conventional methods after i̇mpacted third molar extraction
MEHMET ALİ KOLDAŞ
Diş Hekimliği Uzmanlık
Türkçe
2017
Diş HekimliğiSüleyman Demirel ÜniversitesiAğız, Diş ve Çene Cerrahisi Ana Bilim Dalı
PROF. DR. TİMUÇİN BAYKUL
- Mandibular çene total dişsizliklerin tedavisinde uygulanan all on four konseptin kemikte meydana getirdiği stresler üzerine; protez yükleme zamanı kemik densitesi ve implant yiv geometrisinin etkinliğinin sonlu elemanlar analizi yöntemiyle ölçülmesi
On the stresses caused on the bone by the all on four concept applied in the treatment of mandibular jaw totalty edentulous ; measuring the effectiveness of prosthesis loading time, bone density and implant thread geometry by finite element analysis method
ÖZGE TEZEL
Doktora
Türkçe
2023
Diş HekimliğiAtatürk ÜniversitesiPeriodontoloji Ana Bilim Dalı
PROF. DR. RECEP ORBAK
- Assessment of hard tıssue densıty around dental ımplants usıng conventıonal radıographs
Dental implantlar çevresindeki sert doku densitesinin konvensiyonel radyograflar ile incelenmesi
WAEL ALSHAIBANI
Doktora
İngilizce
2010
Diş HekimliğiGazi ÜniversitesiAğız, Diş ve Çene Cerrahisi Ana Bilim Dalı
PROF. DR. NUR MOLLAOĞLU
- Yaşlı bireylerde protetik sağaltımın başarısını arttırıcı tasarımlar
Different design options to increase the success of prosthodontic treatment in elderly
MEHMET ALİ HACIOĞLU
Doktora
Türkçe
2012
Diş HekimliğiEge ÜniversitesiProtetik Diş Tedavisi Ana Bilim Dalı
PROF. DR. MUSTAFA GÖKHAN AKSOY
- Diş hekimliğinde kullanılan konvansiyonel ve dijital görüntüleme cihazlarıyla gerçekleştirilen ışınlamalar sonucu baş-boyun bölgesindeki kritik organların almış oldukları radyasyon dozu miktarlarının karşılaştırılması
Comparison of radiation doses received by critical organs in head and neck in consequence to irradiation performed with conventional and digital imaging devices used in dentistry
HAKAN EREN
Doktora
Türkçe
2013
Diş HekimliğiAnkara ÜniversitesiAğız, Diş ve Çene Radyolojisi Ana Bilim Dalı
PROF. DR. SEBAHAT GÖRGÜN