Kum tepsisi terapisinin yetişkin kadınlardaki beden imajı algısı ve yeme davranışı üzerindeki etkilerinin incelenmesi
Investigation of the effects of sand tray therapy on body image perception and eating behavior in adult women
- Tez No: 1023064
- Danışmanlar: DR. ÖĞR. ÜYESİ EZGİ ÖZKAN
- Tez Türü: Yüksek Lisans
- Konular: Psikoloji, Psychology
- Anahtar Kelimeler: Belirtilmemiş.
- Yıl: 2026
- Dil: Türkçe
- Üniversite: İstanbul Kültür Üniversitesi
- Enstitü: Lisansüstü Eğitim Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: Psikoloji Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Klinik Psikoloji Bilim Dalı
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Bu araştırma, kum tepsisi terapisinin 25-45 yaş aralığındaki yetişkin kadınlarda beden imajı algısı ve duygusal yeme davranışı üzerindeki etkilerini incelemeyi amaçlamaktadır. Çalışmada bağlanma stilleri, çocukluk çağı travmaları, duygu düzenleme güçlüğü, öz şefkat, depresyon ve kaygı gibi psikolojik faktörlerin söz konusu değişkenler üzerindeki rolü de ele alınmıştır. Araştırma, yarı deneysel eşitlenmemiş kontrol gruplu ön test-son test deseninde tasarlanmıştır. Çevrim içi başvuru sürecinde 471 kadın katılımcı ölçek bataryasını doldurmuş; belirlenen seçim ve dışlanma ölçütlerini karşılayan 36 kadın araştırmanın nihai örneklemini oluşturmuştur. Katılımcılar kura yöntemiyle 18'i müdahale ve 18'i kontrol grubunda yer alacak şekilde iki eşit gruba atanmıştır. Müdahale grubundaki her katılımcıyla, bireysel bir ön görüşmenin ardından haftalık ve bireysel olarak yürütülen toplam sekiz oturumluk yapılandırılmış kum tepsisi terapisi programı uygulanmış; kontrol grubuna herhangi bir müdahalede bulunulmamıştır. Her iki gruba ön test ve son test ölçümleri çevrim içi olarak uygulanmıştır. Araştırma bulguları, kum tepsisi terapisinin incelenen değişkenlerin büyük bölümünde müdahale grubu lehine anlamlı değişimler ortaya koyduğunu göstermektedir. Yeme Tutum Testi puanları müdahale grubunda ön testten son teste anlamlı düzeyde azalmış; Beden İmajı Ölçeği toplam puanları ile değerlendirme duyarlılığı ve bedeni değiştirme alt boyutlarında da benzer şekilde belirgin düşüşler saptanmıştır. Kaygılı bağlanma puanlarının zaman içinde azaldığı, duygu düzenleme güçlüğü toplam puanları ile açıklık, amaçlar ve stratejiler alt boyutlarında iyileşme gözlemlendiği belirlenmiştir. Öfke değişkenleri incelendiğinde sürekli öfke, içe öfke ve dışa öfke puanlarının azaldığı, buna karşılık öfke kontrol puanlarının arttığı görülmüştür. Beck Depresyon ve Beck Anksiyete ölçeklerinde müdahale grubunda anlamlı düşüşler tespit edilmiş; öz şefkat puanları ise son testte müdahale grubunda anlamlı biçimde yükselmiştir. Bu sonuçlar, kum tepsisi terapisini ix beden imajı ve duygusal yeme bağlamında ele alan ulusal alanyazındaki ilk çalışmalardan biri olması bakımından özgün bir değer taşımakta; klinisyenlere bu alanda kanıta dayalı bir müdahale seçeneği sunmaktadır.
Özet (Çeviri)
This research aims to examine the effects of sand tray therapy on body image perception and emotional eating behavior in adult women aged 25-45. The study also addresses the role of psychological factors such as attachment styles, childhood trauma, difficulty with emotion regulation, self-compassion, depression, and anxiety on these variables. The study was designed as a quasi-experimental, nonequivalent control group pretest-posttest design. During the online application process, 471 female participants completed the scale battery; 36 women who met the specified inclusion and exclusion criteria constituted the final sample of the study. Participants were assigned by lot to two equal groups, with 18 in the intervention group and 18 in the control group. Each participant in the intervention group received a structured sand tray therapy program consisting of an individual pre-interview followed by a total of eight weekly individual sessions, while no intervention was applied to the control group. Pretest and posttest measurements were administered online to both groups. The research findings show that sand tray therapy resulted in significant changes in favor of the intervention group in most of the variables examined. Eating Attitudes Test scores decreased significantly in the intervention group from pre-test to post-test; similarly, significant decreases were observed in the total scores of the Body Image Scale and its sub-dimensions of evaluation sensitivity and body modification. It was determined that anxious attachment scores decreased over time, while improvements were observed in the total scores of difficulties with emotion regulation and its subdimensions of openness, goals, and strategies. When anger variables were examined, it was observed that trait anger, inward anger, and outward anger scores decreased, while anger control scores increased. Significant decreases were detected in the Beck Depression and Beck Anxiety scales in the intervention group; self-compassion scores, however, increased significantly in the intervention group in the post-test. These x" results are unique in that they represent one of the first studies in the national literature to address sand tray therapy in the context of body image and emotional eating, offering clinicians an evidence-based intervention option in this area.
Benzer Tezler
- Küçük hücre dışı akciğer kanseri hastalarının öznel iyi oluş, depresyon ve kaygı düzeylerine kum oyunu terapisinin etkisi
The effect of sand therapy on the subjective well-being, depression and anxiety levels of patients with non-small cell lung cancer
HAKKI FATİH DANE
Doktora
Türkçe
2023
Psikolojiİstanbul Arel ÜniversitesiPsikoloji Ana Bilim Dalı
PROF. DR. ÖMER FARUK ŞİMŞEK
- Dışavurumcu sanat terapisinin 36- 60 aylık çocukların dil gelişimine etkisi
The effect of expressive art therapy on the language development of 36-60 months old children
MERYEM BETÜL YAVUZ
Yüksek Lisans
Türkçe
2023
PsikolojiÜsküdar ÜniversitesiNörobilim Ana Bilim Dalı
DR. ÖĞR. ÜYESİ AYŞE ÖZÇETİN ŞENÖZ
- Kil yıkama tesisi atıklarından kuvars kazanımının araştırılması
An investigation of quartz recovery from clay washing plant wastes
HAKAN ŞANIVAR
Yüksek Lisans
Türkçe
2022
Maden Mühendisliği ve MadencilikHacettepe ÜniversitesiMaden Mühendisliği Ana Bilim Dalı
PROF. DR. ŞEVKET LEVENT ERGÜN
- Diatomit,sepiyolit ve mikalı kum'un kuru zenginleştirilmesi
Diatomit,sepiyolit ve mikali kum'un kuru zenginleştirilmesi
ŞENEL TEMEL
Yüksek Lisans
Türkçe
2014
Maden Mühendisliği ve Madencilikİstanbul Teknik ÜniversitesiCevher Hazırlama Mühendisliği Ana Bilim Dalı
PROF. DR. AYHAN ALİ SİRKECİ
- Düzenli depolama tesislerinde kullanılmak üzere kum-bentonit karışımlarının kireç ve yüksek fırın cürufu katkısı ile iyileştirilmesi
Investigation of lime and blast furnace slag treated sand-bentonite mixtures to be used in waste disposal facilities
AYŞE NEVA İNCESU
Yüksek Lisans
Türkçe
2012
İnşaat Mühendisliğiİstanbul Teknik Üniversitesiİnşaat Mühendisliği Ana Bilim Dalı
YRD. DOÇ. DR. BERRAK TEYMÜR