Denetçi ve firma özelliklerinin kilit denetim konusu açıklamaları üzerindeki etkisi: BIST 100'de bir araştırma
The effects of auditor and firm characteristics on key audit matter disclosures: A research on BIST 100
- Tez No: 1023223
- Danışmanlar: DOÇ. DR. DERYA ÜÇOĞLU
- Tez Türü: Yüksek Lisans
- Konular: İşletme, Business Administration
- Anahtar Kelimeler: Belirtilmemiş.
- Yıl: 2026
- Dil: Türkçe
- Üniversite: İstanbul Bilgi Üniversitesi
- Enstitü: Lisansüstü Programlar Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: İşletme Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Muhasebe ve Denetim Bilim Dalı
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Bu çalışma, denetçi ve firma özelliklerinin Kilit Denetim Konusu (KDK) açıklamaları üzerindeki etkisini BIST 100 endeksinde yer alan 96 şirket özelinde ampirik olarak incelemeyi amaçlamaktadır. BDS 701 kapsamında zorunlu hale gelen KDK raporlaması, denetçinin en önemli gördüğü alanların finansal tablo kullanıcılarıyla paylaşılmasını sağlayan kritik bir raporlama yeniliğini temsil etmektedir. Araştırmada 2025 yılı faaliyet dönemine ait bağımsız denetçi raporları incelenmiş; bağımlı değişken olarak KDK sayısı, toplam KDK kelime sayısı ve KDK başına ortalama kelime sayısı kullanılmıştır. Veri analizi kapsamında bağımsız örneklem t-testi, Poisson regresyon ve OLS regresyon yöntemleri uygulanmıştır. Bulgular, denetçi türünün (Big Four / Big Four dışı) KDK açıklamaları üzerinde en belirleyici etken olduğunu ortaya koymaktadır. Big Four firmalarının daha az sayıda KDK raporladığı ve toplam açıklama uzunluğunun daha kısa olduğu tespit edilmiş; ancak KDK başına ortalama açıklama uzunluğu bakımından gruplar arasında anlamlı bir farklılık saptanamamıştır. Denetçi cinsiyetinin KDK sayısı ve toplam açıklama uzunluğu üzerinde, firma büyüklüğünün ise açıklama uzunluğu üzerinde anlamlı etkiye sahip olduğu belirlenmiştir. Denetçi görüşü, tecrübesi, finansal kaldıraç, faaliyet nakit akışının ve sektörün ise KDK açıklamaları üzerinde anlamlı bir etkisi bulunmamaktadır. Elde edilen bulgular, KDK açıklamalarının şekillenmesinde denetçiye özgü niteliklerin ve firma büyüklüğünün belirleyici rol oynadığını; buna karşın diğer firma finansal özelliklerinin etkisinin sınırlı kaldığını göstermektedir.
Özet (Çeviri)
This study aims to empirically examine the effects of auditor and firm characteristics on Key Audit Matter (KAM) disclosures in 96 companies listed on the BIST 100 index. Mandated under ISA 701, KAM reporting represents a critical innovation in audit reporting that enables auditors to share the areas they consider most significant during the audit process with financial statement users. Independent auditor reports for the fiscal year 2025 were examined; the number of KAMs, total KAM word count, and average word count per KAM were used as dependent variables. Independent-samples t-tests, Poisson regression, and OLS regression were used in the data analysis. The findings reveal that audit firm type (Big Four vs. non-Big Four) is the most significant determinant of KAM disclosures. The Big Four firms were found to report fewer KAMs and shorter total disclosures; however, no significant difference was detected between the groups in average disclosure length per KAM. Auditor gender was found to have a significant effect on the number of KAMs and total disclosure length, while firm size was found to have a significant effect on disclosure length. Auditor opinion, auditor experience, financial leverage, operating cash flow, and industry were not found to have a significant effect on KAM disclosures. The findings demonstrate that auditor-specific characteristics and firm size play a determining role in shaping KAM disclosures, whereas the effects of other firm-level financial characteristics remain limited.
Benzer Tezler
- Kilit denetim konularının belirlenmesinde bağımsız denetçi algılarının değerlendirilmesine yönelik bir araştırma
A study on the evaluation of independent auditor perceptions in identifying key audit matters
MURAT DOĞAN
- Şirket özellikleri ile bağımsız denetim firması seçimi arasındaki ilişkinin incelenmesi: BİST-100 şirketleri üzerine bir araştırma
Investigation of the relationship between company characteristics and independent audit firm selection: A research on BIST-100 companies
TUĞÇE AKKÖK
- The determinants of external auditor selection in terms of firm and ipo characteristics: Evidence from BIST
Firma ve halka açılma özellikleri açısından dış denetim şirketi seçimi: BIST üzerine bir araştırma
ERTAN ASLAN
Doktora
İngilizce
2016
İşletmeDokuz Eylül Üniversitesiİşletme Ana Bilim Dalı
PROF. DR. BANU ESRA ASLANERTİK
- Effects of IFRS mandatory adoption on the accounting quality and firm valuation: Evidence from Palestine
UFRS uygulamasının muhasebe kalitesi ve şirket değerlendirmesine etkileri: Filistin'den kanıt
TARIQ DARABEE
- The impact of audit quality on the financial perfomance of listed companies in Russia
Denetim kalitesinin Rusya sermaye piyasalasında listelenen şirketlerin finansal performansları üzerine etkisi
TAMILLA NURMAMEDOVA
Yüksek Lisans
İngilizce
2021
İşletmeİstanbul Aydın Üniversitesiİşletme Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. HÜLYA BOYDAŞ HAZAR