Geri Dön

Trabzon'daki iki tatlısu gölünde (Uzungöl ve Aygır gölü) mikroplastik kirliliğinin incelenmesi

Investigation of microplastic pollution in two freshwater lakes in Trabzon (Uzungöl and Aygir lakes)

PDF İndir

  1. Tez No: 1023455
  2. Yazar: BÜŞRA KARA
  3. Danışmanlar: PROF. DR. ABDULLAH ALTUNIŞIK
  4. Tez Türü: Yüksek Lisans
  5. Konular: Zooloji, Zoology
  6. Anahtar Kelimeler: Trabzon-Uzungöl, Uzungöl, Trabzon-Uzungöl, Uzungöl
  7. Yıl: 2026
  8. Dil: Türkçe
  9. Üniversite: Recep Tayyip Erdoğan Üniversitesi
  10. Enstitü: Lisansüstü Eğitim Enstitüsü
  11. Ana Bilim Dalı: Biyoloji Ana Bilim Dalı
  12. Bilim Dalı: Belirtilmemiş.
  13. Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.

Özet

Mikroplastikler (MP'ler), tatlı su ekosistemlerinde giderek artan çevresel bir tehdit olarak kabul edilmekte ve sucul organizmalar üzerinde çeşitli olumsuz etkilere neden olabilmektedir. Bu çalışmada, Trabzon ilinde yer alan ve farklı düzeylerde antropojenik baskıya maruz kalan Uzungöl ve Aygır Gölü'nde mikroplastik kirliliğinin varlığı araştırılmıştır. Haziran–Ağustos 2024 döneminde her iki gölden alınan su ve sediment örnekleri analiz edilerek mikroplastiklerin bolluğu, şekil özellikleri ve polimer bileşimleri belirlenmiştir. Toplam 10 istasyondan toplanan örneklerde mikroplastik parçacıkları stereo mikroskop ve FT-IR analizleri kullanılarak tanımlanmıştır. Aygır Gölü'nde en baskın polimer türü etilen-vinil asetat (EVA) olup, tespit edilen mikroplastiklerin %52,6'sını oluşturmuştur. EVA'yı polietilen tereftalat (PET; %15,8), polietilen (PE) ve halojensiz alev geciktirici polimerler (HFFR) (%10,5) izlemiştir. Ayrıca nitril-bütadien kauçuk (NBR) ve selüloz (C) gibi polimerler de belirlenmiştir. Uzungöl'de ise daha çeşitli bir polimer dağılımı gözlenmiş; EVA (%40,0), PE, poliamid (PA), selüloz (C) (%12,0), HFFR (%8,0) ve daha düşük oranlarda poliakrilonitril (PAN), polistiren (PS), polivinil stearat (PVS) ve NBR tespit edilmiştir. Mikroplastiklerin morfolojik özellikleri iki göl arasında farklılık göstermiştir. Aygır Gölü'nde parçacıkların büyük çoğunluğunu fragmentler (%63,2) oluştururken, lifler (fiber) %36,8 oranında bulunmuştur. Uzungöl'de ise fiber (%52,0) ve fragment (%48,0) dağılımı daha dengeli bir yapı sergilemiştir. Her iki gölde de mikroplastiklerin büyük ölçüde sedimentlerde biriktiği belirlenmiştir. Elde edilen bulgular, mikroplastik kirliliğinin yalnızca yoğun insan faaliyetlerinin görüldüğü alanlarla sınırlı olmadığını, nispeten uzak ve doğal kabul edilen ekosistemlerde de yaygın olarak bulunduğunu göstermektedir. Sonuç olarak, mikroplastiklerin tatlı su ekosistemlerinin çevresel kalitesi açısından önemli bir tehdit oluşturduğu ve bu kirleticilerin düzenli olarak izlenmesinin gerekli olduğu ortaya konmuştur.

Özet (Çeviri)

Microplastics (MPs) are increasingly recognized as emerging contaminants in freshwater ecosystems and may pose significant risks to aquatic organisms and ecosystem health. This study investigated the occurrence, characteristics, and polymer composition of microplastics in two freshwater lakes located in Trabzon, Türkiye, namely Uzungöl and Lake Aygır, which are exposed to different levels of anthropogenic pressure. Water and sediment samples were collected between June and August 2024 from ten sampling stations and analyzed using stereomicroscopy and Fourier-transform infrared spectroscopy (FT-IR). Ethylene-vinyl acetate (EVA) was identified as the dominant polymer in Lake Aygır, accounting for 52.6% of all detected microplastics, followed by polyethylene terephthalate (PET; 15.8%), polyethylene (PE), and halogen-free flame-retardant polymers (HFFR) (10.5% each). Nitrile-butadiene rubber (NBR) and cellulose (C) were also detected. In contrast, Uzungöl exhibited a more heterogeneous polymer profile. EVA constituted 40.0% of the detected particles, followed by PE, polyamide (PA), cellulose (C) (12.0% each), HFFR (8.0%), and lower proportions of polyacrylonitrile (PAN), polystyrene (PS), polyvinyl stearate (PVS), and NBR. The morphological characteristics of microplastics differed between the two lakes. Fragments were the predominant particle type in Lake Aygır (63.2%), whereas fibers accounted for 36.8% of the particles. In Uzungöl, a more balanced distribution was observed, with fibers and fragments representing 52.0% and 48.0% of the particles, respectively. In both lakes, microplastics were predominantly accumulated in sediment samples rather than in the water column. The findings demonstrate that microplastic contamination is not restricted to areas subjected to intense human activities but is also present in relatively remote freshwater environments. Overall, the results highlight the widespread occurrence of microplastics in freshwater ecosystems and emphasize the need for continuous monitoring and management strategies to protect freshwater quality and ecosystem integrity.

Benzer Tezler

  1. Tez No

    70368

    Trabzon'daki 16 klinik biokimya laboratuvarında 10 rutin biokimya parametresi için eksternal kalite kontrol programı uygulaması

    An external quality control program study for 10 rutine biochemical parameters in 16 clinical biochemical biochemistry laboratory in Trabzon

    SALİH KÖROĞLU

    Doktora

    Türkçe

    Türkçe

    1998

    BiyokimyaKaradeniz Teknik Üniversitesi

    Biyokimya Ana Bilim Dalı

    PROF. DR. ORHAN DEĞER

  2. Tez No

    870540

    The Medieval Byzantine religious buildings at Trebizond (Trabzon): Promotion of local awareness and conservation through interpretation and presentation

    Trabzon'daki Orta Çağ Bizans dini yapıları: Yorum ve sunum yoluyla yerel bilincin arttırılması ve korumanın teşvik edilmesi

    ESRA CEREN KARA

    Yüksek Lisans

    İngilizce

    İngilizce

    2024

    MimarlıkOrta Doğu Teknik Üniversitesi

    Kültürel Mirası Koruma Ana Bilim Dalı

    DOÇ. DR. UFUK SERİN

  3. Tez No

    894237

    Trabzon ve Samsun illeri 2013 – 2021 yılları arası balık hali kayıtlarının incelenmesi

    Analysis of Trabzon and Samsun fish market records between 2013 and 2021

    RAFET SEMA SEMERCİOĞLU

    Yüksek Lisans

    Türkçe

    Türkçe

    2024

    Su ÜrünleriRecep Tayyip Erdoğan Üniversitesi

    Su Ürünleri Ana Bilim Dalı

    DOÇ. DR. RAHŞAN EVREN MAZLUM

  4. Tez No

    146019

    Trabzon'da dini hayat

    Religious life of Trabzon

    ÖMER YILDIRIM

    Yüksek Lisans

    Türkçe

    Türkçe

    2004

    SosyolojiCumhuriyet Üniversitesi

    Felsefe ve Din Bilimleri Ana Bilim Dalı

    YRD. DOÇ. DR. DURMUŞ TATLILIOĞLU

  5. Tez No

    482562

    Ağaçbaşı yayla (Sürmene/Trabzon) turbalığı'nın iz element jeokimyası

    Agaçbasi yayla (Sürmene/Trabzon) peat's trace element geochemistry

    ASU SENEM VELİOĞLU

    Yüksek Lisans

    Türkçe

    Türkçe

    2017

    Jeoloji MühendisliğiKaradeniz Teknik Üniversitesi

    Jeoloji Mühendisliği Ana Bilim Dalı

    YRD. DOÇ. DR. FATMA HOŞ ÇEBİ

Geri Dön