Birinci Dünya Savaşı sırasında salgın hastalık ve etkileri (1914-1918)
Epidemic diseases and their effects during the First WorldWar (1914–1918)
- Tez No: 1023544
- Danışmanlar: PROF. DR. SADIK SARISAMAN
- Tez Türü: Yüksek Lisans
- Konular: Tarih, History
- Anahtar Kelimeler: Belirtilmemiş.
- Yıl: 2026
- Dil: İngilizce
- Üniversite: Afyon Kocatepe Üniversitesi
- Enstitü: Sosyal Bilimler Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: Tarih Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Tarih Bilim Dalı
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Bu çalışma, Birinci Dünya Savaşı sürecinde ortaya çıkan ve hem cephelerdeki askerî birlikleri hem de cephe gerisindeki sivil halkı etkileyen salgın hastalıkların tarihsel, toplumsal ve idarî boyutlarını incelemeyi amaçlamaktadır. Çalışmada, 19. yüzyıl sonlarından savaş sonrasına kadar gerçekleşen kolera, tifüs, dizanteri, sıtma, tifo ve İspanyol gribi gibi salgınlar Osmanlı Devleti bağlamında ele alınmıştır. İlk bölümde, Osmanlı Devleti'nin savaş öncesi sağlık altyapısı incelenmiştir. Burada ser-tabiblikten Sıhhiye Nezareti'ne uzanan kurumsal gelişim, karantina uygulamaları, sağlık personeli, hastane ve ilaç yetersizlikleri değerlendirilmiştir. Salgınların yayılma mekanizmaları ile bunlara karşı geliştirilen mücadele yöntemleri de tarihsel belgeler ve arşiv kayıtları temelinde incelenmiştir. İkinci bölümde, Osmanlı ordusunda görülen salgın hastalıkların yaygınlığı, asker kayıplarına etkisi, sahra hastaneleri ile sıhhiye teşkilatının işleyişi ve askerî lojistik, hijyen ve moral üzerindeki sonuçları ele alınmıştır. Üçüncü bölümde ise göçler, kamplardaki yaşam koşulları, şehir ve kırsal alandaki halk sağlığı önlemleri, yerel yönetimlerin imkânları, dinî inançlar, halk anlatıları, toplumsal tepkiler ve hafıza boyutu incelenmiştir. Çalışma, Birinci Dünya Savaşı sırasında salgın hastalıkların, askerî hareketlilik, idarî kapasite, göç, yoksulluk ve toplumsal algı ile iç içe geçerek hem ordunun savaş gücünü hem de sivil yaşamı derinden etkileyen çok boyutlu bir kriz alanı oluşturduğunu göstermektedir.
Özet (Çeviri)
This study aims to examine the historical, social, and administrative dimensions of epidemic diseases that emerged during the First World War and affected both military units at the front and the civilian population behind the lines. Within the context of the Ottoman Empire, epidemics such as cholera, typhus, dysentery, malaria, typhoid, and the Spanish flu, occurring from the late nineteenth century through the postwar period, are addressed. The first section investigates the Ottoman Empire's prewar health infrastructure, tracing institutional development from the office of the chief physician (ser-tabiblik) to the Ministry of Health (Sıhhiye Nezareti), and evaluating quarantine practices, medical personnel, hospitals, and shortages of medicine. The mechanisms of epidemic transmission and the methods devised to combat them are analyzed on the basis of historical documents and archival records. The second section explores the prevalence of epidemic diseases within the Ottoman army, their impact on military casualties, the functioning of field hospitals and the sanitary organization, as well as the consequences for logistics, hygiene, and morale. The third section examines migration, living conditions in camps, public health measures in urban and rural areas, the capacities of local administrations, religious beliefs, popular narratives, social responses, and the dimension of collective memory. The study demonstrates that epidemic diseases during the First World War constituted a multidimensional sphere of crisis, intertwining with military mobility, administrative capacity, migration, poverty, and social perception, thereby profoundly affecting both the combat strength of the army and civilian life.
Benzer Tezler
- Mizah penceresinden Birinci Dünya Savaşı (1914-1918)
World War One from the window of humor
NİDA KIRÖMEROĞLU
Doktora
Türkçe
2022
Türk Dili ve Edebiyatıİstanbul ÜniversitesiTürkiyat Araştırmaları Ana Bilim Dalı
PROF. DR. ALİ ŞÜKRÜ ÇORUK
- I. Dünya savaşı'nda 7. Kolordu'nun(Yemen) sıhhî durumu
In I. World War 7th Corps's (Yemen) sanitary status
NESLİHAN BOLAT
- Hilal-i Ahmer cemiyeti'nin Edirne vilayetindeki faaliyetleri (1912-1923)
Activities of the red crescent society in Edirne province (1912-1923)
RÜMEYSA ÇATAKDERE
- Sivas'ta Hilal-i Ahmer (Kızılay) Cemiyetinin faaliyeti (1914-1932)
The activities of Red Crescent Society in Sivas (1914-1932)
COŞKUN DOĞAN