Annelerin sağlık algılarının yenidoğan taramaları hakkındaki bilgi ve tutumlarına etkisi
The effect of mothers' health perceptions on their knowledge of and attitudes toward newborn screening programs
- Tez No: 1024042
- Danışmanlar: DOÇ. DR. ESRA TURAL BÜYÜK
- Tez Türü: Yüksek Lisans
- Konular: Hemşirelik, Çocuk Sağlığı ve Hastalıkları, Nursing, Child Health and Diseases
- Anahtar Kelimeler: Anne, Sağlık Algısı, Yenidoğan Tarama, Bilgi, Tutum, Mothers, Health Perception, Neonatal Screening, Knowledge, Attitude
- Yıl: 2026
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Ondokuz Mayıs Üniversitesi
- Enstitü: Lisansüstü Eğitim Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: Hemşirelik Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Çocuk Sağlığı ve Hastalıkları Hemşireliği Bilim Dalı
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Amaç: Bu araştırma, annelerin sağlık algısı düzeyleri ile yenidoğan tarama programlarına yönelik bilgi düzeyleri ve tutumları arasındaki ilişkiyi, elde edilen veriler doğrultusunda ayrıntılı olarak incelemek amacıyla gerçekleştirilmiştir. Yöntem: Çalışma, Haziran – Aralık 2025 tarihleri arasında Samsun Ondokuz Mayıs Üniversitesi Tıp Fakültesi Çocuk Hastanesi'nde çalışmaya katılmayı kabul eden 446 anne ile yürütülmüştür. Verilerin toplanmasında; sosyodemografik verileri içeren“Anne Bilgi Formu”,“Sağlık Algısı Ölçeği”ve“Yenidoğan Taramaları Hakkında Anne Bilgi ve Tutumları Ölçek Formu”kullanılmıştır. SPSS 22.0 programı ile analiz edilmiş; tanımlayıcı istatistikler, bağımsız gruplar t-testi, tek yönlü varyans analizi (ANOVA), post hoc testler ve Pearson korelasyon analizi kullanılmıştır. Anlamlılık düzeyi p<0.05 olarak kabul edilmiştir. Bulgular: Araştırma bulguları incelendiğinde, annelerin yenidoğan taramaları hakkında bilgi ve tutum puan ortalamaları 14.66±9.30, sağlık algısı toplam puan ortalamaları ise 49.44±7.18 olarak bulunmuştur. Anneler*n yen*doğan taramaları hakkında bilgi ve tutum puanları ile sağlık algısı puanlarının yaş, eğitim durumu, çalışma durumu ve gel*r düzey* g*b* tanımlayıcı özelliklere göre istatistiksel olarak anlamlı düzeyde farklılık gösterdiği belirlenmiştir (p<0.05). Annelerin sağlık algısı toplam puanları ile yenidoğan taramalarına ilişkin bilgi ve tutum puanları arasında istatistiksel olarak anlamlı bir ilişki tespit edilmiş (p<0.01) ve annelerin yenidoğan taramaları hakkındaki bilgi düzeyi arttıkça sağlık algılarının da arttığı saptanmıştır (p=0.006). Sonuç: Yapılan araştırma sonucunda, annelerin sağlık algıları ile yenidoğan tarama programlarına yönelik bilgi düzeyleri ve tutumları arasında pozitif ilişki bulunmuştur. Annelerin yaş, eğitim durumu, çalışma durumu ve gelir düzeyi gibi sosyodemografik faktörlerin, ebeveynlerin bilgi ve tutum seviyeleri üzerinde belirleyici bir role sahip olduğu görülmüştür. Bu bulgular ışığında, sağlık profesyonelleri tarafından prenatal ve postnatal süreçlerdeki annelere yönelik, yenidoğan dönemi taramalarının kritik önemini anlatan eğitim faaliyetlerinin düzenlenmesi önerilmektedir.
Özet (Çeviri)
Aim: The aim of this study was to examine the relationship between mothers' health perception levels and their knowledge levels and attitudes toward newborn screening programs based on the data obtained. Methods: The study was conducted between June and December 2025 with 446 mothers who agreed to participate at Samsun Ondokuz Mayıs University Faculty of Medicine Children's Hospital. Data were collected using the“Mother Information Form”containing sociodemographic characteristics, the“Health Perception Scale,”and the“Maternal Knowledge and Attitudes Regarding Newborn Screening Scale.”Data were analyzed using SPSS version 22.0. Descriptive statistics, the independent samples t-test, one-way analysis of variance (ANOVA), post hoc tests, and Pearson correlation analysis were used. Statistical significance was set at p < 0.05. Results: The findings of the study revealed that the mean knowledge and attitude score of the mothers regarding newborn screening was 14.66 ± 9.30, while the mean total Health Perception Scale score was 49.44 ± 7.18. Mothers' knowledge and attitude scores regarding newborn screening and their health perception scores differed significantly according to descriptive characteristics such as age, educational status, employment status, and income level (p < 0.05). A statistically significant relationship was found between mothers' total health perception scores and their knowledge and attitude scores regarding newborn screening (p < 0.01). Furthermore, as mothers' knowledge regarding newborn screening increased, their health perception levels also increased (p = 0.006). Conclusion: As a result of the study, a positive relationship was found between mothers' health perceptions and their knowledge levels and attitudes toward newborn screening programs. It was observed that sociodemographic factors such as age, educational status, employment status, and income level had a determining role in parents' knowledge and attitude levels. In line with these findings, it is recommended that healthcare professionals organize educational activities for mothers during the prenatal and postnatal periods to emphasize the critical importance of newborn screening programs.
Benzer Tezler
- Çağdaş Suriye nesrinde siyasî hapishane edebiyatı üzerine eleştirel bir bakış
The literature of political prisons in contemporary Syrian prose analytical prepective
ABDOLGADER MOHAMED ALİ
Yüksek Lisans
Arapça
2014
Doğu Dilleri ve EdebiyatıSelçuk ÜniversitesiDoğu Dilleri ve Edebiyatları Ana Bilim Dalı
YRD. DOÇ. FİKRET ARSLAN
- Yenidoğan yoğun bakım ünitesinde bebeği yatan annelerin süt arzı algılarının ve emzirme öz yeterliliklerinin değerlendirilmesi
Evaluating the perceived milk supply and breastfeeding self-efficacy of mothers with babies in the neonatal intensie care unit
NAZLI CANDAN
Yüksek Lisans
Türkçe
2023
HemşirelikSağlık Bilimleri ÜniversitesiEbelik Ana Bilim Dalı
DR. ÖĞR. ÜYESİ NERİMAN ÇAĞLAYAN KELEŞ
- Preterm bebeği olan annelerin anne sütü algılarının bazı değişkenler açısından incelenmesi
Investigation of the perceptions of breast milk of mothers with preterm babies in terms of some variables
ESRA ÜNGÖR DAĞBAŞI
Yüksek Lisans
Türkçe
2024
HemşirelikTokat Gaziosmanpaşa ÜniversitesiHemşirelik Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. ÜMRAN ÇEVİK GÜNER
- Fizyolojik sarılıklı yenidoğan annelerinde emzirme öz yeterliliği ve yetersiz süt algısının değerlendirilmesi
Evaluation of breastfeeding self-efficacy and perception of insufficient milk in newborn mothers with physiological jaundice
SEVDA KISAOĞLU
Yüksek Lisans
Türkçe
2022
HemşirelikÇanakkale Onsekiz Mart ÜniversitesiHemşirelik Ana Bilim Dalı
DOÇ. FATMA YILMAZ KURT
- Yenidoğan yoğun bakım ünitesinde bebeği yatan annelerin yaşadıkları stres ve yetersiz süt algılarının belirlenmesi
Determination of stress levels and perceived insufficient milk supply in mothers of babies staying in the neonatal intensive care unit
MERVE NUR ERYILMAZ TAŞ
Yüksek Lisans
Türkçe
2026
Hemşirelikİstanbul ÜniversitesiÇocuk Sağlığı ve Hastalıkları Hemşireliği Ana Bilim Dalı
DR. ÖĞR. ÜYESİ SEMA BAYRAKTAR