Fatih ilçesi Nişanca ve Muhsine Hatun mahallelerinde tarihi kent dokusunu koruma sorunları: Molataşı caddesi örneği
Problems in preserving the historical urban fabric in Ni̇şanca and Muhsi̇ne Hatun neighborhoods of Fati̇h district: The example of Molataşi street
- Tez No: 1024452
- Danışmanlar: DR. BURHAN SATICI
- Tez Türü: Yüksek Lisans
- Konular: Mimarlık, Architecture
- Anahtar Kelimeler: Kentsel koruma, Kentsel morfoloji, Mimari miras, Urban conservation, Urban morphology, Architectural heritage
- Yıl: 2026
- Dil: Türkçe
- Üniversite: İstanbul Ticaret Üniversitesi
- Enstitü: Lisansüstü Eğitim Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: Koruma ve Restorasyon Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Koruma ve Restorasyon Bilim Dalı
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Bu çalışma, İstanbul'un Tarihi Yarımada sınırları içerisinde yer alan Nişanca ve Muhsine Hatun mahallelerindeki kentsel doku değişimini ve bu sürecin beraberinde getirdiği koruma sorunlarını ele almaktadır. Çalışmanın temel amacı, sivil mimarlık örneklerinin yoğun olduğu bu bölgede yaşanan fiziksel ve işlevsel dönüşümü somut verilerle ortaya koymaktır. Araştırma kapsamında, 20. yüzyılın başındaki kentsel dokuyu detaylı bir şekilde yansıtan Pervititch haritaları ile güncel uydu görüntüleri ve yerinde yapılan alan çalışmaları karşılaştırmalı olarak analiz edilmiştir. İncelemeler sonucunda, geçmişte bahçeli, düşük yoğunluklu ve organik bir dokuya sahip olan mahallelerin, günümüzde yerini yüksek katlı, betonarme ve sıkışık bir yapılaşmaya bıraktığı tespit edilmiştir. Özellikle konut işlevinin yerini ticari faaliyetlerin (dükkân, otel, atölye) alması, yapıların zemin katlarında niteliksiz müdahalelere ve özgün cephe karakterinin bozulmasına neden olmuştur. Molataşı Caddesi örneği üzerinden yapılan detaylı doku okumalarında; denetimsiz kat ilaveleri, cumbaların kaldırılması ve tabela gibi unsurların yarattığı görsel kirliliğin kentsel kimliği ve belleği zayıflattığı görülmüştür. Sonuç olarak, tarihi alanlarda yasal koruma statüsünün tek başına yeterli olmadığı, sosyal ve ekonomik dinamikleri de kapsayan bütüncül bir koruma yaklaşımına ve etkin denetim mekanizmalarına ihtiyaç duyulduğu vurgulanmıştır
Özet (Çeviri)
This study examines the transformation of the urban tissue in the Nişanca and Muhsine Hatun neighborhoods located within Istanbul's Historic Peninsula and the conservation issues arising from this process. The primary objective of the study is to present the physical and functional changes in this area, where civil architecture examples are concentrated, using concrete data. Within the scope of the research, Pervititch maps, which reflect the urban tissue of the early 20th century in detail, were compared with current satellite images and field studies conducted on-site. As a result of the investigations, it was determined that the neighborhoods, which in the past had a garden-oriented, low-density, and organic tissue, have been replaced by high-rise, reinforced concrete, and congested construction. In particular, the replacement of residential functions with commercial activities (shops, hotels, workshops) has led to unqualified interventions on the ground floors of buildings and the deterioration of the original facade character. Detailed tissue analyses conducted through the example of Molataşı Street revealed that practices such as uncontrolled additional floors, removal of bay windows, and visual pollution caused by elements like signage have weakened urban identity and memory. Consequently, it is emphasized that legal protection status alone is insufficient in historical areas, and there is a need for a holistic conservation approach and effective monitoring mechanisms that encompass social and economic dynamics
Benzer Tezler
- Şanlıurfa-Harran ovası topraklarının ince kum mineralojisi ve bazı yaygın toprak serilerinin mikromorfolojisi
Başlık çevirisi yok
SABAHATTİN ŞAHAN
- Türkiye'de yaygın spor eğitimi ve basın
Başlık çevirisi yok
FATİH ŞİRECİ
Yüksek Lisans
Türkçe
1986
SporGazi ÜniversitesiBeden Eğitimi ve Spor Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. E. MUSTAFA ERKAL
- Kamu iktisadi teşebbüslerinin denetimi ve Başbakanlık Yüksek Denetleme Kurulunun denetim sistemi
Başlık çevirisi yok
FATİH FİKRET BAL