Hekimlerin tıbbi hata tutum ve malpraktis korku düzeylerinin mesleki bağlılık ve işten ayrılma niyetine etkisi
The effect of physicians' attitudes towards medical errors and malpractice fear levels on professional commitment and turnover
- Tez No: 1024714
- Danışmanlar: PROF. DR. SEYHAN ÇİL KOÇYİĞİT
- Tez Türü: Doktora
- Konular: Sağlık Yönetimi, Healthcare Management
- Anahtar Kelimeler: Belirtilmemiş.
- Yıl: 2026
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Ankara Hacı Bayram Veli Üniversitesi
- Enstitü: Lisansüstü Eğitim Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: Sağlık Yönetimi Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Sağlık Kurumları Yönetimi Bilim Dalı
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Tıbbi hatalar ve bu hatalara eşlik eden malpraktis korkusu, hekimlerin mesleki uygulamalarını klinik kararlar düzeyinde etkilemekle birlikte, mesleki kimlik ve algılar üzerinden de etkileyen önemli belirleyiciler arasında yer almaktadır. Artan malpraktis kaygısı ve hatalara ilişkin olumsuz tutumların, mesleki bağlılığı zayıflatabileceği; buna karşılık mesleki bağlılığın, söz konusu risk ve kaygı unsurlarının olumsuz etkilerini dengeleyerek işten ayrılma niyetini azaltıcı bir rol üstlenebileceği değerlendirilmektedir. Bu çerçevede araştırma, hekimlerin tıbbi hatalara yönelik tutumları ile malpraktis korku düzeylerinin, mesleki bağlılık ve işten ayrılma niyeti üzerindeki etkilerini incelemeyi amaçlamaktadır. Araştırma, Ankara'da Sağlık Bakanlığı'na bağlı kamu hastaneleri ile özel hastanelerde görev yapan hekimlerden elde edilen veriler üzerinden yürütülmüştür. Veri toplama aracı olarak yapılandırılmış anket formu kullanılmış olup veriler, tabakalı örnekleme yöntemiyle 475 hekimden elde edilmiştir. Elde edilen veriler, çalışma amaçları doğrultusunda betimleyici istatistikler ve çeşitli istatistiksel analizler kullanılarak çözümlenmiş ve yorumlanmıştır. YEM ve diğer istatistiksel analizler, SmartPLS yazılımı aracılığıyla yapılmıştır. Bulgular, tıbbi hatalarda tutumun mesleki bağlılık üzerinde negatif anlamlı bir etkisi olduğunu ancak işten ayrılma niyeti üzerinde doğrudan etkisinin anlamlı olmadığını göstermektedir. Malpraktis korkusunun mesleki bağlılık üzerindeki doğrudan etkisinin anlamlı olmadığı; tıbbi hatalarda tutum ve işten ayrılma niyeti üzerinde pozitif ve anlamlı bir etkisi olduğu tespit edilmiştir. Mesleki bağlılığın işten ayrılma niyeti üzerinde ise negatif ve güçlü bir etkisinin olduğu belirlenmiştir. Analizler, demografik özellikler açısından da anlamlı farklılıklar göstermiştir. Bulgular doğrultusunda, sağlık kurumlarında tıbbi hatalara yönelik yapıcı ve öğrenme odaklı yaklaşımların benimsenmesi, malpraktis korkusunu azaltıcı mekanizmaların güçlendirilmesi ve mesleki bağlılığı artırmaya yönelik uygulamaların geliştirilmesi önerilmektedir.
Özet (Çeviri)
Medical errors and the accompanying fear of malpractice are significant determinants that affect physicians' professional practices not only at the level of clinical decisions but also through their professional identities and perceptions. It is considered that increasing malpractice concerns and negative attitudes towards errors can weaken professional commitment; conversely, professional commitment can balance the negative effects of these risk and anxiety factors, thereby reducing the turnover. Within this framework, the research aims to examine the effects of physicians' attitudes towards medical errors and their levels of fear of malpractice on their professional commitment and turnover. The research was conducted using data obtained from physicians working in public and private hospitals affiliated with the Ministry of Health in Ankara. A structured questionnaire was used as the data collection tool, and data were collected from 475 doctors using a stratified sampling method. The data obtained were analysed and interpreted using descriptive statistics and various statistical analyses in line with the objectives of the study. YEM and other statistical analyses were carried out using SmartPLS software. The findings indicate that attitudes towards medical errors have a statistically significant negative effect on professional commitment, but that they do not have a statistically significant direct effect on turnover. It was found that the fear of malpractice does not have a statistically significant direct effect on professional commitment; however, it does have a statistically significant positive effect on attitudes towards medical errors and turnover. It has been established that professional commitment has a strong negative effect on the turnover. The analyses also revealed significant differences in terms of demographic characteristics. In light of these findings, it is recommended that healthcare organisations adopt constructive and learning-focused approaches to medical errors, strengthen mechanisms to reduce the fear of malpractice, and develop practices aimed at increasing professional commitment.
Benzer Tezler
- Trakya Üniversitesi Hastanesi'nde çalışan hekimlerinin malpraktis tutumlarının belirlenmesi ve korku düzeylerinin ölçülmesi
Determination of malpractice attitudes and measurement of fear levels of physicians working at Trakya University Hospital
YUSUF TEKİN ATMAN
Yüksek Lisans
Türkçe
2025
Sağlık YönetimiTrakya ÜniversitesiSağlık Yönetimi Ana Bilim Dalı
DR. ÖĞR. ÜYESİ JEBAĞI CANBERK AYDIN
- Birinci basamakta çalışan hekimlerin tıbbi hata kaygısı ile defansif tıbba yönelik tutumları arasındaki ilişkinin değerlendirilmesi
Evaluation of the relationship between medical error anxiety and defensive medicine attitudes of primary care physicians
BURAK NENG
Tıpta Uzmanlık
Türkçe
2023
Aile HekimliğiMarmara ÜniversitesiAile Hekimliği Ana Bilim Dalı
PROF. DR. MEHMET AKMAN
- Aile hekimlerinin malpraktis kaygı ve tutumlarının değerlendirilmesi
Evaluation of family physicians' malpractice concerns and attitudes
LÜTFULLAH AKDENİZ
Tıpta Uzmanlık
Türkçe
2024
Aile HekimliğiSivas Cumhuriyet ÜniversitesiAile Hekimliği Ana Bilim Dalı
PROF. DR. YELTEKİN DEMİREL
- Aile hekimliğinde malpraktis korkusu ve defansif tıp uygulamaları
Fear of malpractice and defensive medicine practices in family medicine
İSA ELDEMİR
Tıpta Uzmanlık
Türkçe
2025
Aile HekimliğiHitit ÜniversitesiAile Hekimliği Ana Bilim Dalı
PROF. DR. DERYA (İREN) AKBIYIK
- Hekimlerin tıbbi hata algı ve tutumları ile malpraktis korkuları arasındaki ilişkinin değerlendirilmesi
Assessment of relationship between physicians' medical error perceptions, attitudes and fear of malpractice
UĞUR UĞRAK
Doktora
Türkçe
2019
Sağlık Kurumları YönetimiHacettepe ÜniversitesiSağlık Yönetimi Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. OĞUZ IŞIK