Türkiye'de mezuniyet öncesi tıp eğitiminde bağışıklamanın değerlendirilmesi
Assessment of immunization education in undergraduate medical education in Türkiye
- Tez No: 1024743
- Danışmanlar: PROF. DR. YEŞİM ŞENOL
- Tez Türü: Yüksek Lisans
- Konular: Halk Sağlığı, Public Health
- Anahtar Kelimeler: Belirtilmemiş.
- Yıl: 2026
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Akdeniz Üniversitesi
- Enstitü: Sağlık Bilimleri Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: Tıp Eğitimi Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Belirtilmemiş.
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Amaç: Bu çalışma, Türkiye'de 2024–2025 akademik yılında akredite edilmiş tıp fakültesi mezuniyet öncesi tıp eğitimi (MÖTE) programlarında bağışıklama eğitiminin yerini, Avrupa Hastalık Önleme ve Kontrol Merkezi (ECDC) temel yeterlikler çerçevesi doğrultusunda sistematik olarak değerlendirmeyi amaçlamaktadır. Yöntem: Tanımlayıcı tipte bu araştırmada örneklem seçilmemiş, TEPDAD tarafından akredite edilmiş ve program içeriğine açık erişim sağlanan 54 tıp fakültesindeki 62 MÖTE programı incelenmiştir. Veriler, araştırmacılar tarafından ECDC yeterlikleri ve UÇEP-2020 öğrenme düzeyleri temel alınarak geliştirilen“MÖTE Bağışıklama Değerlendirme Formu”ile her fakülte için dönem bazında anahtar kelimeler taranarak toplanmış ve Microsoft Excel programında sayı/yüzde olarak analiz edilmiştir. Bulgular: Bağışıklama eğitimi müfredatta sarmal olarak Dönem 1-6 arasına yayılmakla birlikte en belirgin şekilde Dönem 2 (%95,2) ve Dönem 3'te (%93,5) yoğunlaşmaktadır. Aşı İmmünolojisinde Mikrobiyoloji (%72,6); Aşı Türlerinde Pediatri (%54,8); Topluma Dayalı Önleme ve Lojistikte ise Halk Sağlığı (%91,9) öncelikli sorumlu anabilim dallarıdır. ECDC yeterlik alanlarından“Bağışıklık kazandırıcı maddelerin türleri”programların %100'ünde yer alırken,“Sosyal pazarlama”(%19,4) ve“Kılavuz geliştirme”(%12,9) en düşük oranda temsil edilen alanlardır. Biyomedikal konular ile Mevzuat (%27,4) ve Kaynak Yönetimi (%41,9) gibi idari alanlardaki hedeflerin yüksek oranda“Bilgi”düzeyinde sıkıştığı ve amfi tipi“Klasik Ders”stratejisinin baskın olduğu saptanmıştır.“Aşıların uygulanması”(%83,9) ve“Kanıta dayalı tıp”(%50,0) alanlarında ise“Uygulamalı eğitim”ve“PDÖ/Küçük grup”stratejileri öne çıkmaktadır. Sonuç: Akredite tıp fakültelerinde bağışıklama eğitimi kağıt üzerinde üst düzey yetkinlikler tanımlasa da, pratik uygulamada bilgi düzeyinde kalmakta; infodemi, aşı kararsızlığı ve kaynak yönetimi gibi sahaya yönelik kriz alanlarında tutum ve davranış becerileri kazandıracak aktif öğrenme yöntemleri sağlanamamaktadır.
Özet (Çeviri)
Objective: This study aims to systematically evaluate the status of immunization education in accredited undergraduate medical training programs in Türkiye during the 2024–2025 academic year, in accordance with the core competencies framework of the European Centre for Disease Prevention and Control (ECDC) Method: In this descriptive study, no sampling was performed, and 62 undergraduate medical education (UME) programs across 54 TEPDAD-accredited medical faculties with publicly accessible curricula were analyzed. Data were collected via the 'UME Immunization Assessment Form'—developed based on ECDC core competencies and NTC-2020 (UÇEP-2020) learning levels—by scanning terms across educational periods for each faculty, and analyzed using Microsoft Excel using frequencies and percentages. Results: Immunization training spans Years 1–6 spirally, peaking in Year 2 (95.2%) and Year 3 (93.5%). Primary departments responsible for Vaccine Immunology, Vaccine Types, and Community-Based Prevention/Logistics are Microbiology (72.6%), Pediatrics (54.8%), and Public Health (91.9%), respectively. Regarding ECDC domains, 'vaccine types' is included in 100% of the programs, whereas 'social marketing' (19.4%) and 'guideline development' (12.9%) are the least represented. Learning objectives for biomedical, Legislation (27.4%), and Resource Management (41.9%) domains mostly confine to the 'Knowledge' level via lecture-based strategies. Conversely, practical sessions and PBL/small group discussions predominate in 'vaccine administration' (83.9%) and 'evidence-based medicine' (50.0%) Conclusion: Although immunization training in accredited medical faculties defines high-level competencies on paper, it remains limited to the knowledge level in practice; furthermore, active learning methods that foster attitudinal and behavioral skills fail to be provided in field-oriented crisis areas such as infodemic, vaccine hesitancy, and resource management.
Benzer Tezler
- Türkiye'deki gelişimi açısından hasta hakları kavramı
The development of the concept of patients rights in Turkey
CEMAL HÜSEYİN GÜVERCİN
Doktora
Türkçe
2007
Deontoloji ve Tıp TarihiAnkara ÜniversitesiDeontoloji ve Tıp Tarihi Ana Bilim Dalı
PROF. DR. BERNA ARDA
- Pratisyen hekim ve adli tıp uzmanlarının yaptıkları adli ölü muayenelerinin karşılaştırılması
Comparison of forensic examination of deceased made by practitioner and forensic medicine specialist
AHMET ZAHİT DURSUN
- Bornova Eğitim ve Araştırma Sağlık Grup Başkanlığı Bölgesindeki sağlık ocaklarında çalışan pratisyen hekimlerin“Gerçek reçeteleme”ve“Olguya uygun reçeteleme”davranışlarının değerlendirilmesi
Başlık çevirisi yok
HATİCE ŞAHİN
Tıpta Uzmanlık
Türkçe
1999
Halk SağlığıEge ÜniversitesiHalk Sağlığı Ana Bilim Dalı
PROF. DR. FERİDE SAÇAKLIOĞLU
- Türkiye'deki tıp fakültelerinin mezuniyet öncesi tıp eğitiminde çocuk sağlığı ve hastalıkları müfredatlarının ulusal çekirdek eğitim programı 2020 (UÇEP-2020) ile uyumu
The compatibility of undergraduate medical curriculum of pediatrics in medical schools in Turkey with the national medical core curriculum – 2020 (UÇEP-2020)
SALİHA ŞENEL
Doktora
Türkçe
2024
Eğitim ve ÖğretimGazi ÜniversitesiTıp Eğitimi Ana Bilim Dalı
PROF. DR. IŞIL İREM BUDAKOĞLU
- Şiddet mağdurları ile çalışan hemşireler için eğitim modeli önerisi
An educational model suggestion for nurses which working with violence victims
SENA KARAKAYA
Yüksek Lisans
Türkçe
2020
Adli TıpÜsküdar ÜniversitesiAdli Bilimler Ana Bilim Dalı
DR. ÖĞR. ÜYESİ SULTAN MEHTAP BÜYÜKER