Okul öncesi dönem çocukların sosyal beceri düzeyleri ile medya okuryazarlık düzeyleri arasındaki ilişkinin incelenmesi
An investigation of the relationship between preschool children's social skill levels and their media literacy levels
- Tez No: 1025066
- Danışmanlar: PROF. DR. EMİNE YILMAZ BOLAT
- Tez Türü: Yüksek Lisans
- Konular: Eğitim ve Öğretim, Education and Training
- Anahtar Kelimeler: Belirtilmemiş.
- Yıl: 2026
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Mersin Üniversitesi
- Enstitü: Eğitim Bilimleri Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: Temel Eğitim Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Okul Öncesi Eğitimi Bilim Dalı
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Okul öncesi dönem, insan yaşamında oldukça kritik bir süreçtir. Yaşamın en hassas ve etkili dönemlerinden biri olan bu dönem, çocuğun kişiliğinin ve karakterinin şekillendiği, gelişiminin pek çok alanında önemli ilerlemelerin kaydedildiği bir evredir. Bu dönemde çocuk; duygusal, sosyal, bilişsel, dilsel ve akademik alanlarda temel becerilerini kazanmaya ve geliştirmeye başlar. Bu araştırmada, okul öncesi dönem çocuklarının sosyal beceri düzeyleri ile medya okuryazarlık düzeyleri arasındaki ilişki, nicel araştırma yöntemlerinden ilişkisel tarama modeli kullanılarak incelenmiştir. Araştırmanın evrenini, Mersin ili Anamur ilçesinde Millî Eğitim Bakanlığına bağlı okul öncesi eğitim kurumlarına devam eden 36–72 aylık 1377 çocuk ve ebeveynleri, örneklemini ise bu evrenden olasılığa dayalı örnekleme yöntemlerinden basit tesadüfi örnekleme yöntemi ile gönüllülük esasına dayalı olarak seçilen 400 çocuk ve ebeveynleri oluşturmaktadır. Araştırmada veriler; çocukların sosyal becerilerini belirlemek amacıyla öğretmenler tarafından doldurulan, Ömeroğlu vd. (2014), tarafından geliştirilen“Okul Öncesi Sosyal Beceri Değerlendirme Ölçeği (OSBED)”, ve Kadan ve Aral (2020) tarafından, 36-72 aylık çocukların medya okuryazarlığı düzeylerini belirlemek amacıyla geliştirilen“Çocuklar İçin Medya Okuryazarlık Ölçeği (ÇİMO, 36–72 ay)”ve demografik bilgilerin yer aldığı araştırmacı tarafından hazırlanan“Kişisel Bilgi Formu”aracılığıyla toplanmıştır. Araştırma kapsamında elde edilen veriler SPSS-27 istatistik paket programı kullanılarak analiz edilmiştir. Katılımcılara ait sosyodemografik özelliklerin belirlenmesinde frekans analizlerinden yararlanılmıştır. Değişkenlerin grup ortalamaları arasındaki farklılıkların incelenmesinde iki gruplu değişkenler için bağımsız örneklem t-testi, üç ve daha fazla gruplu değişkenler için ise tek yönlü varyans analizi (One-Way ANOVA) kullanılmıştır. Ölçekler arasındaki ilişkinin yönünü ve gücünü belirlemek amacıyla Pearson korelasyon analizi yapılmıştır. Sosyal beceri düzeylerinin medya okuryazarlık düzeyini yordama durumunu belirlemek amacıyla ise regresyon analizi uygulanmıştır. Tüm istatistiksel analizler α=0,05 anlamlılık düzeyinde değerlendirilmiştir. Araştırma bulguları doğrultusunda, okul öncesi dönem çocuklarının sosyal beceri düzeyleri ile medya okuryazarlık düzeyleri arasında istatistiksel olarak anlamlı ve pozitif yönlü bir ilişki olduğu belirlenmiştir. Bu sonuç, çocukların sosyal becerileri geliştikçe medya okuryazarlık düzeylerinin de arttığını göstermektedir. Bu doğrultuda, okul öncesi eğitim programlarında hem sosyal becerilerin hem de medya okuryazarlığının desteklenmesine yönelik bütüncül uygulamalara yer verilmesi önerilmektedir.
Özet (Çeviri)
The preschool period is a highly critical stage in human life. As one of the most sensitive and influential phases of development, this period is characterized by the formation of the child's personality and character, during which significant progress is made across many developmental domains. During this period, children begin to acquire and develop fundamental emotional, social, cognitive, linguistic, and academic skills. In this study, the relationship between the social skill levels and media literacy levels of preschool children was examined using the relational survey model, one of the quantitative research methods. The population of the study consisted of 1377 children aged 36–72 months attending preschool education institutions affiliated with the Ministry of National Education in the Anamur district of Mersin Province and their parents. The sample consisted of 400 children and their parents, selected from this population through the simple random sampling method, one of the probability sampling techniques, on a voluntary basis. The data were collected using the“Preschool Social Skills Assessment Scale (PSSAS),”developed by Ömeroğlu vd. (2014) and completed by teachers to assess children's social skills; the“Media Literacy Scale for Children (MLSC, 36–72 Months),”developed by Kadan and Aral (2020) to determine the media literacy levels of children aged 36–72 months; and the“Personal Information Form”prepared by the researcher to obtain demographic information. The data obtained within the scope of the study were analyzed using the SPSS-27 statistical package program. Frequency analyses were used to determine the sociodemographic characteristics of the participants. An independent samples t-test was employed to examine differences between the group means of variables with two groups, while one-way analysis of variance (One-Way ANOVA) was used for variables with three or more groups. Pearson correlation analysis was conducted to determine the direction and strength of the relationship between the scales. In addition, regression analysis was performed to determine the predictive effect of social skill levels on media literacy levels. All statistical analyses were evaluated at a significance level of α = .05. The findings of the study revealed a statistically significant positive relationship between the social skill levels and media literacy levels of preschool children. This result indicates that as children's social skills increase, their media literacy levels also increase. Accordingly, it is recommended that preschool education programs include holistic practices aimed at supporting both social skills and media literacy.
Benzer Tezler
- Okul öncesi dönem 48-72 aylık çocukların dijital medya ekranını problemli kullanımlarının ve sosyal becerilerinin incelenmesi
Examination of problematic use of digital media screen and social skills of preschool period 48-72 months-old children
BÜŞRA BAKIRCI
Yüksek Lisans
Türkçe
2024
Eğitim ve ÖğretimDokuz Eylül ÜniversitesiTemel Bilimler Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. DUYGU ÇETİNGÖZ
- Erken çocukluk dönemindeki çocukların zeka düzeyleri ve sosyal becerileri ile ailelerin ebeveynlik ve dijital ebeveynlik tutumları arasındaki ilişkinin incelenmesi
Investigation of the relationship between intelligence levels and social skills of early childhood children and parenting and digital parenting attitudes of families
KÜBRA KUZU JAFARI
Doktora
Türkçe
2021
Eğitim ve ÖğretimBursa Uludağ ÜniversitesiTemel Eğitim Ana Bilim Dalı
PROF. DR. HANDAN ASUDE BAŞAL
- Çalışan ve çalışmayan annelerin okul öncesi dönemi çocuklarının sosyal beceri düzeylerinin ve ekran maruziyetinin incelenmesi
The examination of social skills levels and screen exposure of preschool children of working and non-working mothers
NİDANUR KABA
Yüksek Lisans
Türkçe
2025
Psikolojiİstanbul Topkapı ÜniversitesiPsikoloji Ana Bilim Dalı
DR. ÖĞR. ÜYESİ GÖZDE GÜNDOĞDU MEYDANERİ
- 60-72 aylık çocukların medya araçları kullanımı ile yaratıcılık düzeyleri ve sosyal becerileri arasındaki ilişkinin incelenmesi
Examination of the relationship between media tools use, creativity levels and social skills of 60-72 months children
BÜŞRA GÜZEL DURNA
Yüksek Lisans
Türkçe
2023
Eğitim ve ÖğretimBursa Uludağ ÜniversitesiTemel Eğitim Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. ELVAN ŞAHİN ZETEROĞLU
- Okul öncesi dönem üstün yetenekli çocuklar ile normal gelişim gösteren çocukların sosyal beceri düzeyleri ve anne baba tutumları arasındaki ilişkinin incelenmesi
Study on relationship between social skill levels and parental attitudes of gifted children and normally developing children in preschool period
CANSU BOZAN DENİZ
Yüksek Lisans
Türkçe
2019
Eğitim ve ÖğretimGazi ÜniversitesiOkul Öncesi Eğitimi Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. ZEYNEP KURTULMUŞ