Ruhsal bozukluğu olan bireylerin sağlıklı yaşam biçimi davranışlarında sosyal destek algısı ve umut düzeyinin etkisi
The effect of social support perception and hope level on healthy lifestyle behaviors of individuals with mental disorder
- Tez No: 1025831
- Danışmanlar: DOÇ. DR. SEVİL YILMAZ
- Tez Türü: Yüksek Lisans
- Konular: Hemşirelik, Nursing
- Anahtar Kelimeler: Belirtilmemiş.
- Yıl: 2026
- Dil: Türkçe
- Üniversite: İstanbul Üniversitesi-Cerrahpaşa
- Enstitü: Lisansüstü Eğitim Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: Ruh Sağlığı ve Hastalıkları Hemşireliği Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Ruh Sağlığı ve Hast. Hemşireliği Bilim Dalı
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Amaç: Araştırmanın amacı, ruhsal bozukluğu olan bireylerin sağlıklı yaşam biçimi davranışları üzerinde sosyal destek algısı ve umut düzeyinin etkisini incelemektir. Yöntem: Araştırma tanımlayıcı-ilişki arayıcı tipte gerçekleştirildi. Çalışmaya İstanbul ilinde yer alan bir ruh ve sinir hastalıkları eğitim ve araştırma hastanesinde yatarak tedavi gören, DSM-5'e göre en az 6 aydır şizofreni açılımı kapsamında ve psikozla giden diğer bozukluklar veya iki uçlu bozukluk tanılı 117 birey katıldı. Araştırmanın verileri Bilgi Formu, SYBDÖ II, ÇBASDÖ, HUÖ kullanılarak Kasım 2025 - Şubat 2026 tarihleri arasında toplanıldı. Verilerin analizi Independent t testi, One Way Anova testi, Bonferroni testi, Pearson korelasyon testi, Ki Kare analizi, Lineer Regresyon analizi kullanılarak yapıldı. Bulgular: Araştırmada katılımcıların %65,8'inin kadın olduğu, yaş ortalamasının 35,86 ± 11,03 olduğu belirlendi. Sağlıklı yaşam biçimi davranışları ile sosyal destek düzeyi arasında pozitif yönde orta düzeyde (r=,478; p<0,001), umut düzeyi ile arasında ise yüksek düzeyde (r=,618; p<0,001) ilişki bulundu. SYBDÖ II'yi yordamak amacıyla yapılan hiyerarşik regresyon analizine göre demografik ve klinik değişkenler kontrol altına alındıktan sonra çok boyutlu algılanan sosyal destek ve umut düzeyinin SYBDÖ II puanlarını anlamlı biçimde yordadığı bulundu. Sağlıklı yaşam biçimi davranışlarının en güçlü pozitif yordayıcısının umut düzeyi olduğu bulundu. Sonuç: Çalışmaya katılanların sağlıklı yaşam biçimi davranışları üzerinde umut düzeyi ve algıladıkları çok boyutlu desteğin, egzersiz yapmanın ve cinsel ilişki sırasında korunmanın etkisi olduğu görülmüştür. Ruh sağlığı alanında çalışan profesyonellerin, ruhsal bozuklukla mücadele eden bireylerin sağlıklı yaşam biçimi davranışlarını arttırmaya yönelik girişimlerinde sosyal desteğin arttırılması ve umudun canlı tutulmasını göz önünde bulundurması önerilir.
Özet (Çeviri)
Purpose: The aim of this research is to examine the effect of perceived social support and levels of hope on healthy lifestyle behaviors in individuals with mental disorders. Method: This research is performed in the type of descriptive and correlational study. The study included 117 individuals who were receiving inpatient treatment at a psychiatric and neurology training and research hospital in Istanbul and who according to the DSM-5 had been diagnosed with schizophrenia spectrum and other psychotic disorders or bipolar disorder for at least 6 months. The data for the study were collected between November 2025 and February 2026 using the Information Form, Healthy Life Style Behaviors Scale II (HLSBS II), Multidimensional Scale of Perceived Social Support, Herth Hope Scale. Data analysis was conducted using the Independent t-test, One-Way Anova test, Bonferroni test, Pearson correlation test, Chi-Square analysis, and linear regression analysis. Results: Of the study participants, 65.8% were female, with a mean age of 35.86 ± 11.03 years. A moderate positive correlation (r=0.478; p<0.001) was found between healthy lifestyle behaviors and the level of social support, while a strong positive correlation (r=0.618; p<0.001) was found between healthy lifestyle behaviors and the level of hope. According to the hierarchical regression analysis conducted to predict HLSBS II scores, it was found that, after controlling for demographic and clinical variables, levels of multidimensional perceived social support and hope significantly predicted HLSBS II scores. Level of hope was found to be the strongest positive predictor of healthy lifestyle behaviors. Conclusion: The study found that participants' levels of hope and their perceived multidimensional support influenced their healthy lifestyle behaviors, as well as their engagement in exercise and the use of protection during sexual intercourse. It is recommended that mental health professionals take into account the importance of increasing social support and maintaining hope in their efforts to promote healthy lifestyle behaviors among individuals struggling with mental disorders.
Benzer Tezler
- Ruhsal bozukluğu olan bireylerin sağlıklı yaşam biçimi davranışları ve ruhsal iyileşme eğilimleri
Healthy lifestyle behaviours and spiritual healing tendencies of individuals with mental disorders
ECE NUR YANIK
Yüksek Lisans
Türkçe
2026
PsikiyatriTrakya ÜniversitesiHemşirelik Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. NİHAN ALTAN SARIKAYA
- E-sağlık girişimlerinin yaşlı bireylerin sağlıklı yaşam biçimi davranışlarına ve yaşam kalitesine etkisi
Effects of e-health interventions on healthy lifestyle behaviors and quality of life of elderly people
SERPİL KOLUNSAĞ
Doktora
Türkçe
2023
Hemşirelikİstanbul Üniversitesi-CerrahpaşaHalk Sağlığı Hemşireliği Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. AYSUN ARDIÇ
- Fonksiyonel gastrointestinal hastalığı olan ergenlerde somatizasyon şiddeti, psikiyatrik komorbidite ve yaşam kalitesinin incelenmesi
Investigation of somatization severity, psychiatric comorbidity and quality of life in adolescents with functional gastrointestinal disorders
ÖZLEM ARDIÇ
Tıpta Uzmanlık
Türkçe
2024
PsikiyatriKocaeli ÜniversitesiÇocuk Ruh Sağlığı ve Hastalıkları Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. ÖMER KARDAŞ
- Kentsel alanlardaki fiziksel ve sosyoekonomik belirleyicilerin çocuk sağlığına etkilerinin CBS ile araştırılması
Investigating the effects of physical and socio-economic determinants on children health through GIS
ASLI KAHRAMAN
Yüksek Lisans
Türkçe
2020
Jeodezi ve Fotogrametriİstanbul Teknik ÜniversitesiBilişim Uygulamaları Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. AHMET ÖZGÜR DOĞRU
- Ağır ruhsal bozukluğu olan kardeş sahibi bireylerin yaşam deneyimleri: Nitel bir çalışma
Life experiences of siblings with severe mental disorders: A qualitative study
SELEN KARGA
Yüksek Lisans
Türkçe
2024
Psikiyatriİstanbul Aydın ÜniversitesiSosyal Hizmet Ana Bilim Dalı
DR. ÖĞR. ÜYESİ NAVİDREZA HOSSEINZADEH ASL