“Taze can buldu cihan”Osmanlı şiirinde bahar
The world has found fresh life:The concept of spring in Ottoman poetry
- Tez No: 117358
- Danışmanlar: YRD. DOÇ. DR. MEHMET KALPAKLI
- Tez Türü: Yüksek Lisans
- Konular: Türk Dili ve Edebiyatı, Turkish Language and Literature
- Anahtar Kelimeler: bahar mevsimi, Osmanlı şiiri, görüngü, imge, spring season, Ottoman poetry, phenomena, image VI
- Yıl: 2002
- Dil: Türkçe
- Üniversite: İhsan Doğramacı Bilkent Üniversitesi
- Enstitü: Sosyal Bilimler Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: Belirtilmemiş.
- Bilim Dalı: Belirtilmemiş.
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
ÖZET Osmanlı şiirinde bahariyyeler, tabiattaki görüngülerin şairlerin imgelem dünyası üzerindeki etkisini ve tabiatla insan arasındaki etkileşimin boyutunu göstermesi açısından önemlidir. Bahar mevsimi, şairinden musavvirine, gündelik hayattan kültürel hayata kadar birçok açıdan Osmanlı toplumunda etkili olmuş; insanların kültürel edimleri üzerinde olduğu kadar sanatçıların estetik duyarlılıklarının şekillenmesinde de önemli rol oynamıştır. Sosyo kültürel bir ortamın hazırlayıcısı olarak bahar, sosyolojik ve psikolojik etkileriyle Osmanlı toplumunda en çok rağbet gören mevsim olmuştur. Osmanlı şairinin tabiatla kurduğu ilişki başlı başına bir estetik anlayışı ortaya koymuş ve bu estetiğin içinden bakılarak zengin imgeler üretilmiştir. Bu imgeler, kişisel olanın dünyasını imlemekle birlikte toplumsal hayata ilişkin göndermeleri de içerir. Bahariyyelerde yer alan bahar tasvirleri dolayımında, şairin fenomenler evreninde edindiği duyumsamayı, şiirsel imgelere nasıl dönüştürdüğünü ve görüngüleri ideal olan güzellik anlayışı içinde metaforik çağrışımlarla ne şekilde ifade ettiğini görmek mümkündür. Şair, tabiattan edindiği duyumsamaların kendi zihninde oluşturduğu tasavvurdan hareketle mecazî temsiller üretmiş ve bunun neticesinde şiirinde metaforik bir dünya kurmuştur. Tabiattaki her bir objenin üzerinde ayrıntıyla duran şair, şiiri âdeta büyük olanı kapsayan bir minyatüre dönüştürmüştür. Bu minyatürde gündelik hayatından askeri hayatına kadar birçok yönüyle Osmanlı Devleti'ni bulmak mümkündür. Osmanlı kasidelerindeki bahar tasvirlerinden hareketle, tabiatın insanın toplumsal ve bireysel edimleri üzerindeki etkisi açıkça görülebilir. Osmanlı şairi, tabiattan hareketle şiirinde farklı bir dünya yaratmış ve dış dünyadaki her bir objeyi bu dünya içerisinde anlamlandırmıştır. Bahar tasvirleri, şairin imgelemi ile yapıtı üzerinde tabiatın etkin ve şekillendirici bir işleve sahip olduğunu göstermekle birlikte, insanın düşünsel ve yaratıcı gücü ile tabiat arasındaki etkileşimin boyutlarını da açığa vurmaktadır.
Özet (Çeviri)
ABSTRACT In Ottoman poetry, bahariyyeler are important since they show how phenomena in nature affect the poet's imagination and indicate the extent to which nature and humanity interact with each other. In Ottoman society, the spring season affects poets ant artists both in their daily life and cultural life and plays an important role in forming the artist's aesthetic sensibility and cultural activities. Spring, setting up a socio-cultural environment, is the favoured season with the Ottomans, since it produces sociological and psychological effects. The relationship that Ottoman poets establish with nature creates an independent aesthetic understanding rich in symbols. In addition to hinting at the personal world, these images include references to social life. In bahariyyeler, it is possible to see how poets transform what they perceive in the world of phenomena into poetic images and how they express these phenomena in an ideal understanding of beauty using the metaphorical connotations contained within their depictions of spring. Working with these conceptions based on their perceptions of nature, the poets form figurative representations and, as a result, create a metaphorical world in their poetry. The poet, carefully noticing every object in nature, turns poetry into a miniature microcosm virtually containing the larger macrocosm. In this microcosm, one can find the Ottoman State in its many guises from daily life to military life. Studing the depictions of spring in the Ottoman kasides can explicitly show how nature influences social and individual activities. Starting from nature, the Ottoman poet creates a different world and gives a different meaning to every object within the world. The depictions of springtime reveal the extent of interaction between the intellectual and creative powers of the poet, besides showing that nature exerts a dynamic and creative function on the poet's images and works.
Benzer Tezler
- İnek sütü alerjisinin tespitinde alerjen ekstresinin değişik süt ürünleri ile Deri Prik testinde karşılaştırılması
Comparison of allergen extract with various milk products of Skin Prick tests in diagnosing cow's milk allergy
BERAT SABİT
Tıpta Uzmanlık
Türkçe
2022
Çocuk Sağlığı ve HastalıklarıSakarya ÜniversitesiÇocuk Sağlığı ve Hastalıkları Ana Bilim Dalı
PROF. DR. ÖNER ÖZDEMİR
- Nanomaterial-enhanced recycled construction demolition waste for sustainable mortar production
Sürdürülebilir harç üretimi için nano malzeme ile geliştirilmiş geri dönüştürülmüş inşaat yıkıntı atıkları
ELİF ORMANCI
Yüksek Lisans
İngilizce
2025
Mühendislik Bilimleriİstanbul Teknik ÜniversitesiNanobilim ve Nanomühendislik Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. BİRGÜL BENLİ
- Radiküler kist ve granülomların dijital histogram analizi ile ayırdedilmesi
Differention of radicular cyst and granulomas with digital histogram analysis
ÜLKEM AYDIN
Doktora
Türkçe
1998
Diş HekimliğiGazi ÜniversitesiDiş Hastalıkları ve Tedavisi Ana Bilim Dalı
PROF. DR. TAYFUN ALAÇAM
- Dapagliflozin ve trimetazidin'in tip 1 diyabetli sıçanlarda doksorubusine bağlı kardiyak disfonksyon üzerine endoplazmik retikulum stresi yoluyla kardiyoprotektif etkileri
Cardioprotective effects of dapagliflozin and trimetazidine on doxorubusin-induced cardiac dysfunction in rats with type 1 diabetes through endoplasmic reticulum stress
MUHAMMED MÜRSEL ÖĞÜTVEREN
Tıpta Uzmanlık
Türkçe
2024
KardiyolojiSağlık BakanlığıKardiyoloji Ana Bilim Dalı
PROF. DR. ÖMER ŞATIROĞLU
- Mechanical properties of fiber reinforced concrete with recycled steel fibers from waste tires
Atık lastiklerden elde edilen geri dönüştürülmüş çelik lif içeren lifli betonların mekanik özellikleri
CANSU ÇOLAK
Doktora
İngilizce
2026
İnşaat Mühendisliğiİstanbul Teknik Üniversitesiİnşaat Mühendisliği Ana Bilim Dalı
PROF. DR. ÖZKAN ŞENGÜL