Geri Dön

Modern sonrasında dramatik yapının kırılma biçimleri ve Heiner Müller'in metinleri

The Forms of decomposing dramatic structure and Heiner Müller's texts

  1. Tez No: 127820
  2. Yazar: SÜREYYA KARACABEY ÇELİK
  3. Danışmanlar: DOÇ. DR. N. SELDA ÖNDÜL
  4. Tez Türü: Doktora
  5. Konular: Sahne ve Görüntü Sanatları, Performing and Visual Arts
  6. Anahtar Kelimeler: Avangard, Dramatik yapı, Müller, Heiner, Tiyatro, Avant-garde, Dramatic structure, Müller, Heiner, Theatre
  7. Yıl: 2003
  8. Dil: Türkçe
  9. Üniversite: Ankara Üniversitesi
  10. Enstitü: Sosyal Bilimler Enstitüsü
  11. Ana Bilim Dalı: Tiyatro Ana Bilim Dalı
  12. Bilim Dalı: Belirtilmemiş.
  13. Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.

Özet

ÖZET Rönesansta oluşmaya başlayan Avrupa dramı, on dokuzuncu yüzyılın ikinci yarısında değişmeye başlamıştır. Dramatik biçimdeki ilk değişimler, diyalogun monologlaşması ve dramın asal zamanı şimdi 'nin yerini geçmiş zamana bırakmasıyla gerçekleşmiştir. Dramatik yapının problem haline gelmesinin tarihsel mekanı ise 20. yüzyılın başlangıç yıllandır. Bu dönemde Avrupa'da yaşanan sarsıcı yenilikler, her alanı etkilediği gibi tiyatroyu da etkileyecektir. Tiyatroda yerleşik sistemlerin yok olmaya başladığı dönemde bedenin dili ön plana geçmiş, sahneye ait unsurlar yazılı metin karşısında ayrıcalık kazanmış ve tiyatro, seyiciyle“burada ve şimdi”buluşmanın bir mekanı kılınmaya çalışılmıştır. Çerçeve sahnenin sınırlarını aşan uygulamaların arzusu, seyirciyle temsil arasındaki uzaklığı kapatma arzusudur. Tiyatrodaki değişimler dramatik metinlerin özelliklerini de etkileyeceklerdir. Tiyatroda edebiyatın tasfiyesine yönelen çalışmalar dramatik metni ikincil bir unsur kılarken, dile ve gerçeğe yönelik kuşkular da metinlerin yazım biçimlerini etkileyecektir. Diyalog klasik işlevini yitirmiş yerini dilin estetik işlevine bırakmıştır. Dil, iletişim aracı değildir, kendi somut varlığına dikkat çekmekte, kendi başına konuşmaktadır. Dilin işlevinin çözüldüğü bir düzlemde, güvenli merkezini yitirmiş birey de bütünlüğünden uzaklaşmakta, nesneye dönüşmektedir. Dramatik metinler artık organik bir bütünlüğün ifadesi değildir. Metinler ayrışık unsurlarla parçalanarak, montaj haline gelecektir. Tarihsel avangardlar döneminde dramatik yapının klasik bileşenlerini kıran eğilimler sonraki yıllarda da çoğalarak sürecektir. Modern sonrasındaki tiyatro metinlerinin sergiledikleri parçalı yapı, tarihsel avangardlarla başlayan bir sürecin sonuçlarıdır. Gösterenlerle gösterilenler arasındaki anlamsal bağın kayboluşuyla klasik temsil anlayışı krize girmiştir. Gerçeklikle kurmaca arasındaki ayrımın ortadan kalktığı bir dünyada, referans gerçekliğini yitiren kurmaca, meta dramatik bir düzleme geçecektir. Özgün ifadeyi olanaksız kılan düşünceler, özneyi bir söylem taşıyıcısı olarak tanımlamıştır. Yazarın ölümünü bildiren bir algı içinde metinler, metinlerarasılığın bütün biçimleriyle 253düzenleneceklerdir. Dramatik metinler çözülmüş yerini tiyatro metinlerine bırakmıştır. Modem sonrasında yazılan metinlerin taşıdığı biçimsel özelliklerin büyük bir bölümünü Ileiner Müller'in geç dönem tiyatro metinleri yansıtmaktadır. Alıntılarla ürettiği metinlerde, özneyi, zamanı, dili, klasik kurmacanın teminatı olan bütün süreçleri parçalayan Müller'in metinlerini nitelemek için kullanılacak terim, kolaj olacaktır. Heiner Müller'in metinleri dramatik yapının artık aşıldığını gösteren bir anlayışın örnekleridir. 254

Özet (Çeviri)

ABSTRACT European drama which had been formed in Renaissance, began to go through a change in the second half of the nineteenth century. The first transformations in the dramatic structure took place when dialogue was replaced by the monologue and when the“now”, that is the basic time of the drama, left its place to the time past. The period when the dramatic structure was perceived as a problem was the early years of the twentieth century. It was in this period that the shocking transformations in Europe were reflected in the theatre of the time. During this process through which conventions of theatre tended to disappear, body language gained priority, a cynical approach towards language deepened and theatre was turned into a space where it encountered its audience“here and now”. The desire to exceed the limitations of the proscenium arch was the desire to close the distance between the performance and the audience. Drama had begun to lose its fundamental characteristics. Language, was not a means of communication. Language, which emphasized its own concrete being, spoke on its own. What this transformation meant was that the familiar function of the dialogue was replaced by aesthetic function. The unity of the individual disintegrated; the subject gradually became the object while the perception of the world was being changed. At a phase at which language perished and the subject lost its integrity there could no longer be an organic unity in dramatic writings. Texts, with their decomposed elements, gained a fractured aspect, the experience of the whole left its place to the cognition of the piece. Similar transformations -which began during the period of the historical avant- gardes- would continue increasingly. 255During the period subsequent to modernism, texts, which were written for theatre, were supposed to be the results of a process which began in the twentieth century. The semantic connection between the signifier and the signified disappeared. Since factuality, in time, left its place to the fictitious, the conditions of the classical performance disintegrated; the performance was conceptualized as crisis. Texts for theatre were transformed to meta-fictions on a plane on which the referential reality had been disintegrated. As the originality of expression vanished and the subject became a mere conveyor of discourse, texts began to gain the characteristics of a collage, after having used every possible means of intertextual strategies. Dramatic structure was exceeded or it was dealt with careful attention and judgment. Heiner Miiller's texts for theatre carry the characteristics to reflect the changes the dramatic texts have undergone during the period following the modernists. For Miiller's texts, which have been formed by the montage of quotations technique, the concept“drama”will not be applied. 256

Benzer Tezler

  1. Seismic performance of reinforced concrete structural systems under mainshock–aftershock sequences: Insights from the 2023 Türkiye–Syria

    Ana şok–artçı şok dizileri altında betonarme taşıyıcı sistemlerin sismik performansı: 2023 Türkiye–Suriye depremleri ışığında

    VALID ALJOBRANI

    Yüksek Lisans

    İngilizce

    İngilizce

    2026

    Deprem MühendisliğiSakarya Üniversitesi

    İnşaat Mühendisliği Ana Bilim Dalı

    DOÇ. DR. AYDIN DEMİR

  2. Uluslararası finansal ve parasal gücün, devletlerin güvenliğine olan etkisi: Türkiye'nin ulusal finansal güvenliği (1974-2014)

    The impact of international financial and monetary power on security of states: Turkey's national financial security (1974-2014)

    SELVA TOR

    Yüksek Lisans

    Türkçe

    Türkçe

    2015

    Uluslararası İlişkilerHarp Akademileri Komutanlığı

    Strateji ve Stratejik Araştırmalar Ana Bilim Dalı

    DOÇ. DR. M. BURAK GÜRBÜZ

  3. Low observability based on motion planning for aircraft

    Uçaklarda hareket planlamasına dayalı düşük görünürlük

    MUSTAFA DEMİR

    Doktora

    İngilizce

    İngilizce

    2026

    Havacılık ve Uzay Mühendisliğiİstanbul Teknik Üniversitesi

    Mekatronik Mühendisliği Ana Bilim Dalı

    DOÇ. DR. EMRE KOYUNCU

  4. Investigation of the mechanical behaviour of superalloy bolted joints under extreme thermal conditions for aerospace applications

    Havacılık uygulamalarındaki süper alaşım cıvatalı bağlantıların zorlu termal koşullar altında mekanik davranışının incelenmesi

    TAHSİN TOPAL

    Yüksek Lisans

    İngilizce

    İngilizce

    2026

    Makine Mühendisliğiİstanbul Teknik Üniversitesi

    Makine Mühendisliği Ana Bilim Dalı

    PROF. DR. CEVAT ERDEM İMRAK

  5. Investigation of joncryl chain extender reactivity with amorphous and semicrystalline polylactide

    Joncryl zincir uzatıcının reaktivitesinin amorf ve yarı kristalin polilaktit ile incelenmesi

    YAVUZ AKDEVELİOĞLU

    Yüksek Lisans

    İngilizce

    İngilizce

    2022

    Polimer Bilim ve Teknolojisiİstanbul Teknik Üniversitesi

    Malzeme Bilimi ve Mühendisliği Ana Bilim Dalı

    DOÇ. DR. MOHAMMADREZA NOFAR