Estimation of carbon dioxide flux in shallow lakes in turkey
Türkiye'deki sığ göllerde karbondioksit akışının belirlenmesi
- Tez No: 368881
- Danışmanlar: Prof. Dr. MERYEM BEKLİOĞLU YERLİ
- Tez Türü: Yüksek Lisans
- Konular: Biyoloji, Biology
- Anahtar Kelimeler: Tatlı su ekolojisi, Freshwater ecology
- Yıl: 2014
- Dil: İngilizce
- Üniversite: Orta Doğu Teknik Üniversitesi
- Enstitü: Fen Bilimleri Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: Biyoloji Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Belirtilmemiş.
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Türkiye sığ göllerinin karbon kaynağı/yutağı olarak işlev görüp görmediğinin anlaşılabilmesi için 2006-2012 yılları arasında 6 enlemi kapsayan 44 sığ gölden alınan örnekler mekansal çözünürlüğe göre analiz edilmiştir. Ayrıca bu göllerden, Eymir ve Mogan, 2006-2010 yıllarının ilkbahar, yaz ve sonbahar mevsimlerinde ıslak ve kurak periyotları kapsayacak şekilde örneklenerek zamana bağlı değişimin anlaşılabilmesi için analiz edilmiştir. Karbondioksit akışının hesaplanmasında pH, özgül iletkenlik, rüzgar hızı, sıcaklık ve asit nötralize etme kapasitesi (ANC) kullanılarak elde edilen denklem kullanılmıştır (Trolle et al., 2011). Bu çalışma kapsamında, yükseklik, enlem ve trofik yapıyı içeren çevresel değişkenlerin de etkisi analiz edilmiştir. Örneklenen 44 gölün analiz sonuçlarına göre en yüksek karbondioksit akışlarının yüksek rakımlarda olduğu rakımsal bir değişim gözlenmiştir. Karbondioksit salınımının medyan değerleri kuzeydeki yüksek rakımlı bölgelerde (NH) 290 mg C m2 gün-1, güneydeki yüksek rakımlı bölgelerde (SH) 352 mg C m2 gün-1, kuzey ova bölgelerinde (NL) -8 mg C m2 gün-1, güney ova bölgelerinde (SL) ise -21 mg C m2 gün-1 olarak hesaplanmıştır. Eymir ve Mogan Gölleri'nde karbondioksit akışında mevsimsellik gözlenmekle birlikte, en yüksek salınım Eymir Gölü'nde yaz aylarında, Mogan Gölü'nde ise ilkbaharda ve en düşük salınım ise sonbahar mevsiminde gözlenmiştir. Eymir (r = -0.87, P<0.001) ve Mogan (r = -0.90, P<0.001) Gölleri'nde karbondioksit akışı pH değerleriyle negatif ilişkili olarak bulunmuştur. Kurak dönemden ıslak döneme geçişte ise Eymir ve Mogan Gölleri'nin karbondioksit akışlarında ortalama olarak sırasıyla 138 mg C m2 gün-1 ve 214 mg C m2 gün-1 artış olduğu gözlenmiştir. Ayrıca, karbondioksit akışının Eymir Gölü'nde tuzlulukla (r = -0.44, P<0.05), Mogan Gölü'nde ise su seviyesi (r = 0.64, P <0.001) ve dolayısıyla suiçi bitki dolu hacim (r = -0.65, P<-0.001) ile ilişkili olduğu bulunmuştur. Sonuç olarak bu çalışmada, suiçi bitkileri ve fitoplankton tarafından yapılan birincil üretimin, göl pH değerlerinde dalgalanmaya yol açarak karbondioksit akışının değişimine neden olabileceği görülmüştür.
Özet (Çeviri)
The role of Turkish shallow lakes as a sink or source of carbon from 44 shallow lakes sampled once from 2006 – 2012 over six degrees of latitude is analyzed in terms of spatial resolution. Two of the lakes (Eymir and Mogan) were sampled over the spring, summer, and fall seasons from 2006 – 2010 under dry and wet periods and analyzed for temporal resolution. An equation using pH, specific conductivity, wind speed, temperature, and acid neutralizing capacity (ANC) was used to determine CO2 fluxes (Trolle et al., 2011). The influence of altitude, latitude, and environmental factors, including trophic status, was analyzed. In the 44 lakes, an altitudinal gradient of CO2 flux was observed, with higher fluxes at higher altitudes. Median rates of CO2 emission were in 290 mg C m-2 d-1 in the northern highlands (NH), 352 mg C m-2 d-1 in the southern highlands (SH), -8 mg C m-2 d-1 in the northern lowlands (NL), and -21 mg C m-2 d-1 in the southern lowlands (SL). In Lakes Eymir and Mogan, a seasonal flux of CO2 was observed, with higher emissions of CO2 during summer in Lake Eymir and in spring in Lake Mogan, and less CO2 emissions during fall. CO2 fluxes were found to be strongly negatively correlated with pH for Lakes Eymir (r = -0.87, P<0.001) and Mogan (r = -0.90, P<0.001). A change from dry to wet period was observed, with an average increase of 138 mg C m-2 d-1 in Lake Eymir and 214 mg C m-2 d-1 in Lake Mogan. CO2 flux was correlated with salinity in Lake Eymir (r = -0.44, P<0.05), and with water level in Lake Mogan (r = 0.64, P <0.001), which in turn was correlated with plant volume infested (PVI%) (r = -0.65, P<-0.001). Accordingly, it can be anticipated that the lakes' production, by macrophytes or phytoplankton, may vary CO2 fluxes by fluctuating the pH of the lake.
Benzer Tezler
- İki aşamalı en küçük kareler yöntemi üzerine bir araştırma
Başlık çevirisi yok
SEMRA AKSAKAL
Yüksek Lisans
Türkçe
1986
Bilgisayar Mühendisliği Bilimleri-Bilgisayar ve KontrolEge ÜniversitesiBilgisayar Bilimleri ve Mühendisliği Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. ŞABAN EREN
- İki melez pamuk populasyonunda verim ve verimle ilgili özellikler üzerinde araştırma
Başlık çevirisi yok
MEVLÜT TOS
Yüksek Lisans
Türkçe
1986
ZiraatEge ÜniversitesiTarla Bitkileri Ana Bilim Dalı
PROF. DR. ŞÜKRÜ HAZIM EMİROĞLU
- Sivas yöresinde izole edilen dermatofitler
Dermathopytes isolated in the Sivas area of Turkey
ÖZDER ÖZTUNALI
Yüksek Lisans
Türkçe
1984
MikrobiyolojiCumhuriyet ÜniversitesiMikrobiyoloji Ana Bilim Dalı
YRD. DOÇ. DR. YAHYA HAKGÜDENER