Uygur yazar Uçkuncan Ömer'in“Uygur Helḳ tariḫi Koşaḳliri”adlı eserinin Türkiye Türkçesine aktarımı ve eserdeki ikilemelerin incelenmesi
A Turkish translation and bilinguals' Analysis of Uyghur writer Uçkuncan Ömer's essay“Uygur Helḳ Tarihi Koşakliri”
- Tez No: 482153
- Danışmanlar: DOÇ. DR. UĞUR GÜRSU
- Tez Türü: Yüksek Lisans
- Konular: Türk Dili ve Edebiyatı, Turkish Language and Literature
- Anahtar Kelimeler: Dil özellikleri, Türkiye Türkçesi, Uygur edebiyatı, Uygurca, Uçkuncan, Ömer, İkilemeler, Language features, Türkiye Turkish, Uighur literature, Uighur language, Uçkuncan, Ömer, Reduplications
- Yıl: 2016
- Dil: Türkçe
- Üniversite: İstanbul Üniversitesi
- Enstitü: Sosyal Bilimler Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: Türk Dili ve Edebiyatı Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Yeni Türk Dili Bilim Dalı
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Çağdaş Uygur Türkçesi, eski Uygur Türkçesinin zaman içindeki çeşitli gelişmelerine ve değişmelerine bağlı olarak şekillenmiş, 1930'lu yıllardan sonra Çağatay Türkçesi geleneğinden farklılaşarak ortaya çıkmış Türk yazı dilidir. Bu çalışmada Türk lehçeleri içerisinde Uygur-Karluk grubunda yer alan Çağdaş Uygur Türkçesindeki ikilemeler Uygur Türkçesiyle yazılmış olan Uygur Halk Tarihi Koşakliri adlı eserden tespit edilmiş ve çeşitli açılardan incelenmiştir. Çalışmamızın giriş bölümünde,Uygur adı ve Uygur Türkçesi hakkında kısaca bilgi verilmiştir. İnceleme bölümünde, eserin derleyicisi yazar Uçkuncan Ömer'in hayatı ve onun eserleri hakkında kısaca bilgi verildikten sonra, Arap alfebesiyle yazılmış olan eserin transkripsiyonu, Türkiye Türkçesine aktarımı yapılmış ve metin esas alınarak belirlediğimiz 235 ikilemenin şekil yapısı, kelime anlamı ve kökeni, kelime türü bakımından ayrıntılı bir tasnifi yapılmıştır. Bu çalışmanın dizin ve sözlük bölümünde, metindeki kelimelerin anlamı verilmiş, kelimelerdeki isim ve fiil ekleri ilmî araştırmalarda uygulanan kurallar çerçevesinde sıralanmıştır. Çalışma sırasında faydalandığımız eserler kaynakça başlığı altında toplanmıştır.
Özet (Çeviri)
Modern Uyghur language is a Turkish writing language which has been shaped according to various developments and changes of the old Uyghur Turkish over time and differentiated from the tradition of Çağatay Turkish after 1930's. In this study, reduplication of the Contemporary Uyghur Turkic that contradictions of the Uighur-Karluk group in the Turkic dialects which was discovered from the work of Uygur Halk Tarihi Koşakliri written in Uyghur Turkic was examined from various angles. In the introduction part of the study, the name of Uyghur and the Uyghur language were briefly introduced. In the part of analysis, After reviewing briefly about the life of the writer Uçkuncan Ömer and his works, the transcription of the work written in the Arabic alphabet, the transference of the work in Turkish, and the textual structure of the 235 bilinguals we have determined based on the text were been made . In the index and dictionary section of this work, the meanings of the words in the text were given, and the names and verb suffixes in the words were listed in the framework of the rules applied in scientific investigations. The works we benefited during the study were collected under the bibliography title.
Benzer Tezler
- Uygur yazar Tursun Yunus'un tiyatro eserlerinin incelenmesi
Analysis Of Theater works of Uyghur writer Tursun Yunus
XXX AYİXİANGULİ YİMİER
Yüksek Lisans
Türkçe
2017
Türk Dili ve EdebiyatıMarmara ÜniversitesiTürk Dili ve Edebiyatı Ana Bilim Dalı
PROF. DR. MUHAMMET GÜR
- Uygur çocuk edebiyatından seçme oyunlar ve oyunların çocuklara kazanımları
Selected games from Uyghur children's literature and their benefits for children
SEVDE MARASALI
Yüksek Lisans
Türkçe
2022
Türk Dili ve EdebiyatıMuğla Sıtkı Koçman ÜniversitesiÇağdaş Türk Lehçeleri ve Edebiyatları Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. EKREM AYAN
- Uygur çocuk edebiyatı: Abdülhekim Baki İltebir'in çocuk edebiyatı eserlerinin incelenmesi
Uyghur children's literature: An analysis of Abdülhekim Baki İltebir's works for children
ABDULKABİZ SERDAR ZAĞOĞLİ
Yüksek Lisans
Türkçe
2025
Türk Dili ve Edebiyatıİstanbul ÜniversitesiÇağdaş Türk Lehçeleri ve Edebiyatları Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. REYİLA KAŞGARLI
- 20. yüzyıl Uygur edebiyatının önemli temsilcilerinin hayatı, eserleri ve edebi kişiliği
Vital, works and literary personality of the important representatives of the 20th century Uyghur literature
MAMUTIJIANG AIERKEN
Yüksek Lisans
Türkçe
2020
Türk Dili ve EdebiyatıKarabük ÜniversitesiTürk Dili ve Edebiyatı Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. ENVER KAPAĞAN