Sosyo-ekonomik değişkenlerin sağlık göstergeleri üzerine etkisi
The effects of socio-economic variables on health indicators
- Tez No: 501080
- Danışmanlar: PROF. DR. SELİM BAŞAR
- Tez Türü: Doktora
- Konular: Ekonomi, Economics
- Anahtar Kelimeler: Panel veri modelleri, Sağlık, Sağlık ekonomisi, Sağlık göstergeleri, Sağlık harcamaları, Sağlık hizmetleri, Sosyoekonomik değişme, Sosyoekonomik durum, Sosyoekonomik özellikler, Panel data models, Health, Health economics, Health indicators, Health expenditures, Health services, Socio-economic change, Socio-economic situation, Socio-economic characteristies
- Yıl: 2018
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Atatürk Üniversitesi
- Enstitü: Sosyal Bilimler Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: İktisat Politikası Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Belirtilmemiş.
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Bu çalışmada sosyo-ekonomik değişkenlerin sağlık göstergeleri üzerindeki etkileri, farklı gelir gruplarından 134 ülke için 1990-2015 dönemine ait 13 farklı seri ve 5 farklı ekonometrik model kullanılarak, yatay kesit bağımlılığını göz önünde bulunduran yeni nesil dinamik panel veri analizi yöntemleriyle incelenmiştir. Ülkeler arasında yatay kesit bağımlılığının varlığı; Breusch ve Pagan (1980) LM testi, Pesaran (2004) ölçekli LMS testi, Pesaran (2004) CD testi ve Baltagi, Feng ve Kao (2012) sapması düzeltilmiş ölçekli LMBC testleriyle incelenmiş ve panelleri oluşturan ülkeler arasında yatay kesit bağımlılığının var olduğuna karar verilmiştir. Serilerin durağanlığı; Hadri ve Kurozumi (2012) panel birim kök testiyle incelenmiş ve serilerin farklı düzeylerde durağan olduğu tespit edilmiştir. Modellerde yer alan seriler arasında eşbütünleşme ilişkisinin varlığı, Westerlund (2008) tarafından geliştirilen Durbin-Hausman yöntemiyle incelenmiş ve serilerin eşbütünleşik olduklarına karar verilmiştir. Uzun ve kısa dönem analizler Panel ARDL yöntemiyle gerçekleştirilmiştir. Yapılan uzun dönem analizler sonucunda ülkelerdeki kişi başına düşen sağlık harcamasının en önemli belirleyicilerinin; kişi başına düşen milli gelir, sabit sermaye oluşumu, enflasyon, işsizlik oranı ve nüfus olduğu görülmüştür. Bebek ölüm oranlarının belirleyicilerinin ise; kişi başına düşen sağlık harcamaları, kişi başına düşen milli gelir ve enflasyon olduğu belirlenmiştir. Kadın başına doğurganlık oranının en önemli belirleyicilerinin; işsizlik oranı ve ekonomik büyüme olduğu ortaya çıkmıştır. Kaba doğum oranının ve doğumda beklenen ortalama yaşam süresinin en önemli belirleyicilerinin; kişi başına düşen sağlık harcamaları, kişi başına düşen milli gelir ve işsizlik oranı olduğu belirlenmiştir. Kısa dönem analizlerinde modellerin hata düzeltme mekanizmalarının çalıştığı tespit edilmiştir.
Özet (Çeviri)
In this study, the effects of the socio-economic variables on the health indicators were examined by using 13 different series and 5 different econometric models for 134 countries from different income groups for 1990-2015 time period that been investigated by a new generation dynamic panel data analysis method considering horizontal section dependency. The existence of horizontal section dependency between countries has been investigated by Breusch and Pagan (1980) LM test, Pesaran (2004) scale LMS test, Pesaran (2004) CD test and deviation of the corrected scale LMBC test of Baltagi, Feng and Kao (2012) and it has been decided that there is a horizontal cross correlation panels forming between countries. Stability of series has been investigated by the panel unit root test of Hadri and Kurozumi (2012) and stationary of series at different levels has been found. Among the series in the models existence of cointegration relationship has been investigated by Durbin-Hausman method that developed by Westerlund (2008) it has been decided that the series are cointegrated. Using of Panel ARDL method carried out Long- and short-term analyses. As a result of long-term analyses, the most important determinants of per capita health expenditure in countries are: per capita national income, fixed capital formation, inflation, unemployment rate and population. The determinants of infant mortality rates are: per capita health spending, per capita national income and inflation. The most important determinants of fertility rates per woman are: unemployment rate and economic growth. The most important determinants of the coarse birth rate and life expectancy at birth are; per capita health spending, per capita national income and unemployment rate. In short term analyses, it has been determined that error correcting mechanisms of models are operated.
Benzer Tezler
- Social vulnerability to disasters: The case of Jakarta
Afetlere karşı sosyal kırılganlık: Jakarta örneği
EMRULLAH BOZKURT
Yüksek Lisans
İngilizce
2026
İlk ve Acil Yardımİstanbul Teknik ÜniversitesiGeomatik Mühendisliği Ana Bilim Dalı
PROF. DR. HİMMET KARAMAN
- Three articles on poverty, educational mobility and human development in Iraq
Irak'ta yoksulluk, eğitimsel hareketlilik ve insani gelişme üzerine üç makale
AHMED TAHA BILAL BILAL
- Türkiye'de kadın ve çocuk sağlığı ile ilgili bazı ölçütler ile sosyo-ekonomik ve sosyo-demografik değişkenler arasındaki ilişki
The Relationship between some indicators related with women and children health and socioeconomic, sociodemographic variables in Turkey
SEMRA AY
Yüksek Lisans
Türkçe
2001
Halk SağlığıCelal Bayar ÜniversitesiHalk Sağlığı Ana Bilim Dalı
PROF. DR. CEMİL ÖZCAN
- Sürdürülebilir kalkınma göstergelerinin trafik kazalarına bağlı hastalık yüküne etkisinin panel veri analizi ile incelenmesi
An analysis of the impact of sustainable development indicators on the disease burden from traffic accidents using panel data analysis
HATİCE CANCAN
Doktora
Türkçe
2025
Sağlık YönetimiSüleyman Demirel ÜniversitesiSağlık Yönetimi Ana Bilim Dalı
PROF. DR. VAHİT YİĞİT
- Searching for the impact of network connectivity on borrowing performance: The case of Turkey
Ağ bağlantısının ikincil şehirlerin performansına etkisinin araştırılması: Türkiye örneği
EĞİNÇ SİMAY ERTÜRK
Yüksek Lisans
İngilizce
2024
Şehircilik ve Bölge Planlamaİstanbul Teknik ÜniversitesiŞehir ve Bölge Planlama Ana Bilim Dalı
PROF. DR. EMİNE FERHAN GEZİCİ KORTEN