The Presidency of Religious Affairs, women, and politics in Turkey: 1968 – 2014
Türkiye'de Diyanet İşleri Başkanlığı, kadın ve siyaset: 1968 - 2014
- Tez No: 527968
- Danışmanlar: PROF. DR. AYŞE YEŞİM PAMUK
- Tez Türü: Doktora
- Konular: Siyasal Bilimler, Political Science
- Anahtar Kelimeler: Cinsel politika, Din-siyaset ilişkileri, Diyanet İşleri Başkanlığı, Kadınlar, Söylem, Toplumsal cinsiyet, Sexual politics, Religious-politics relations, Presidency of Religious Affairs, Women, Discourse, Gender
- Yıl: 2018
- Dil: İngilizce
- Üniversite: Boğaziçi Üniversitesi
- Enstitü: Sosyal Bilimler Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: Siyaset Bilimi ve Uluslararası İlişkiler Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Siyaset ve Uluslararası İlişkiler Bilim Dalı
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Bu çalışma, Diyanet İşleri Başkanlığı'nın (DİB) değişmekte olan rolünün ve bunun kadınlara yönelik etkilerinin anlaşılmasını sağlamayı amaçlamaktadır. Demokratikleşme süreci nedeniyle, yıllar içinde DİB'nın temel rolü dini denetim altına almaktan, dinin alanını genişletmeye dönüşmüştür. Değişen sosyopolitik bağlam ile Diyanet'in kadın konusundaki söylemi arasında bir ilişki olduğunu savunuyorum. 1968 ve 2014 yılları arasında DİB tarafından yayınlanan metinlerin niteliksel bir analizi yapıldı. Tez Diyanet Aylık ve Diyanet Aile dergilerini, İlmihal kitabını, DİB resmi web sitesi kanalıyla duyurulan bildirileri ve Diyanet yetkililerinin ifadelerini incelemiştir. Tarihsel karşılaştırmaya dayalı analizim DİB'nda cinsiyet stereo tiplerini, cinsiyetler arası hiyerarşi ve cinsiyete dayalı işbölümünü yeniden üreten ataerkil bir söylemin egemen olduğu sonucuna ulaştı. Ancak 1990'lardan sonra DİB cinsiyete daha duyarlı ve eşitlikçi bir söyleme geçiş yapmıştır. Feminist hareketin azimli çabaları ile beraber AB üyeliği hedefi devlet gündeminin dönüştürülmesinde etkili oldu ve bu da Diyanet'in cinsiyet ilişkilerine dair dini normları yorumlayışını daha ılımlı hale getirdi. Buna mukabil, son on yıllık süre zarfında DİB radikal bir şekilde siyasallaştı ve çelişkili yeni çeşit bir patriarkaya yöneldi. DİB'nın eleştirel ve cinsiyet odaklı şekilde çalışılması siyaset, toplum ve din arasındaki ilişkiye dair literatüre eşsiz bir katkı yapmakla kalmaz, aynı zamanda Türkiye'de toplumsal cinsiyet eşitliğinin ilerlemesi sürecine etkileri olan resmi dini söylemin de yapısal çözümlemesini yapar.
Özet (Çeviri)
This study aims to provide an understanding of the evolving role of the Presidency of Religious Affairs (PRA) or Diyanet İşleri Başkanlığı and its implications for women. Due to democratization, over the years PRA's primary role shifted from controlling religion to expanding the realm of religion. I hypothesized there is a relation between shifting sociopolitical context and Diyanet's discourse on women. A qualitative analysis of the texts published by the PRA between 1968 and 2014 was conducted. The thesis examined the two periodicals Diyanet Aylık and Diyanet Aile, the book of İlmihal, the pronouncements publicized through the PRA's official website, as well as the statements of the PRA notables. My cross-time comparative analysis found that the PRA has been dominated by a patriarchal discourse that reproduced gender stereotypes, hierarchy between sexes, and gendered division of labor. However, after the 1990s the PRA shifted toward a more gender - sensitive and egalitarian discourse. Dedicated efforts of the feminist movement, as well as the pursuit of EU membership were influential in transforming the state's agenda, which in turn moderated Diyanet's interpretation of religious norms concerning gender relations. Yet, within the last decade the PRA has been radically politicized and tilted toward a new and contradictory type of patriarchy. A critical and gender - focused study of the PRA not only makes a unique contribution to the literature on the relations between state, society and religion; but also deconstructs official religious discourse, which eventually affects the prospects of advancing gender equality in Turkey.
Benzer Tezler
- Büyük Orta Doğu projesinde İran'ın önemi
The importance of İran in the context of great Middle East project
MUSTAFA ERCEYLAN
Yüksek Lisans
Türkçe
2007
Uluslararası İlişkilerKocaeli ÜniversitesiUluslararası İlişkiler Ana Bilim Dalı
PROF. DR. HASRET ÇOMAK
- Iranian women rights after the revolution 1989-2013
İran Devrimi sonrası kadın hakları 1989-2013
MASOUMEH BANAEİNİA
Yüksek Lisans
İngilizce
2017
Uluslararası İlişkilerAtılım ÜniversitesiUluslararası İlişkiler Ana Bilim Dalı
YRD. DOÇ. DR. DUYGU DERSAN ORHAN
- A comparative analysis of gender discourse in İslamic feminist literature and the publications of the Turkish Presidency of Religious Affairs
İslamcı feminizm ve Türkiye Diyanet İşleri Başkanlığı yayınlarının cinsiyet söyleminin karşılaştırmalı analizi
ESRA KESKİN KORUMAZ
Yüksek Lisans
İngilizce
2016
SosyolojiYıldız Teknik Üniversitesiİnsan ve Toplum Bilimleri Ana Bilim Dalı
PROF. DR. M.SAİT ÖZERVARLI
- Diyanet İşleri Başkanlığı Din İşleri Yüksek Kurulu'nun kadın ile ilgili verdiği fetvaların fıkıh ve değişim olgusu bağlamında değerlendirilmesi (1965-2023 yılları kapsamında)
Evaluation of the fatwas issued by the High Council of Religious Affairs of the Presidency of Religious Affairs on women within the context of fiqh and the fact of change (Within the scope of the years 1965-2023)
GÖNÜL ÇAKAN
Yüksek Lisans
Türkçe
2025
DinBartın ÜniversitesiTemel İslam Bilimleri Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. ÜMMÜHAN ARK
- Kadının statüsü ile ilgili görüşlerin din ve sosyal değişme bağlamında analizi (2000 sonrası Diyanet İşleri Başkanlığı'nın kadınla ilgili fetvaları)
The analysis of the views concerning women?s status in the context of social change and religion (The post-2000 fatwas issued by Presidency of Religious Affairs concerning with women)
HÜMEYRA MALKOÇ
Yüksek Lisans
Türkçe
2009
SosyolojiKahramanmaraş Sütçü İmam ÜniversitesiFelsefe ve Din Bilimleri Ana Bilim Dalı
PROF. DR. HÜSNÜ EZBER BODUR