Dilbilimin belirgenleşme süreci
Verdeutlichungsprozess der sprachwissenchaft
- Tez No: 53497
- Danışmanlar: PROF.DR. ONUR BİLGE KULA
- Tez Türü: Yüksek Lisans
- Konular: Alman Dili ve Edebiyatı, Dilbilim, German Linguistics and Literature, Linguistics
- Anahtar Kelimeler: Bilim, Dil bilim, Sosyodilbilim, Science, Linguistics, Sociolinguistic
- Yıl: 1996
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Mersin Üniversitesi
- Enstitü: Sosyal Bilimler Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: Alman Dili ve Edebiyatı Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Belirtilmemiş.
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
134 DİLBİLİMİN BELİRGİNLEŞME SÜRECİ (ÖZET) Bu çalışmada bilimin tanımı ve temel ilkelerinden yola çıkılarak, dilbilimin bir bilim dalı oluş süreci konulaştırılmaktadır. Bu nedenle, bugüne kadarki dile ilişkin değerlendirmeleri tarihsel olarak irdelemek kaçınılmaz olmaktadır. Dil tarihsel olarak incelendiğinde, dile bakış açısının her tarihsel döneme göre farklılaştığı görülmektedir. İlkçağ'dan günümüze dil anlayışları şöyle özetlenebilir: - Dilin söylencelerle açıklanması - Diyalektik yaklaşım - Dilin Mantıksal kavrahışı ( İlkçağ) - Skolastik anlayış - Dilin genetik değerlendirime sokulması (Ortaçağ) - Usçu Yaklaşım - Dilin insanbiiimsel açıdan ele alınması - Dil karşılaştırmaları (Yeniçağ) - Yapısalcılık (20. yüzyıl). Dilbilimin kendi başına bir bilim dalı oluş süreci ana hatlarıyla ortaya konduktan sonra, Batı'daki dilbilim akımlarının Türkiye'deki dil çalışmalarını nasıl etkilediği tartışılmaktadır. Türkiye'deki dil çalışmaları, Tanzimat Dönemi ve 1 960'lı yıllarla sınırlandırılmaktadır.
Özet (Çeviri)
in dieser Arbeit vvurde im Gefoige und parallel zu einer Definition von VVissenschaft und ihrer Grundprinzipien und -Merkmale im Besonderen der EntvvicklungsprozeG der Sprachvvissenschaft thematisiert. Demzufolge war eine historische Übersicht bisheriger, vvichtiger Annâherungen zum Gegenstand Sprache als erster Arbeitsschritt unerlâBlich. Die genannten Betrachtungsvveisen über die Sprache, die je nach der Epoche, in der sie auftauchen, differieren, kann man folgendermaBen verallgemeinernd zusammenfassen: Zunâchst zeichnet sich das Aitertum in dieser Hinsicht durch drei Hauptrichtungen aus. Das sind a) die mythologische, b) die dialektische und c) die logische Auslegungstendenz der Sprache. Dagegen fâllt im Mittelalter eine duale, sich vviderstreitende Auslegungshaltung auf: Zum einen scholastische, zum anderen die genetische Betrachtungsperspektive. SchlieSlich lassen sich innerhalb der Neuzeit verschiedene, divergente Begründungshaltungen gegenüber Sprache bemerken. Die vvichtigsten stellen folgenden Strömungen dar: -Empirische Betrachtung -Rationalistische Sprachauffassung -Anthropologische Annâherung -Historisch- vergleichende Sprachvvissenschaft -Strukturalismus (20. Jhr.) Neben diesen beiden Grundanliegen war ein vveiterer Arbeitsschnitt darin begründet, den Blick innerhalb einer Diskussion über den EinfluB sprachvvissenschaftlicher Strömungen im Abendland auf die“Sprachbestrebungen”in der Türkei ab der Tanzimat-Zeit (frühes 19. Jhr.) bis zu den 60er Jahren unseres Jahrhunderts auszudenken.
Benzer Tezler
- Dilbilimin Arap dil çalışmalarına etkisi - Tunus örneği
The impact of linguistics on Arabic language studies - the case of Tunisia
ESMA KAYA ASLAN
Doktora
Türkçe
2024
DilbilimVan Yüzüncü Yıl ÜniversitesiTemel İslam Bilimleri Ana Bilim Dalı
PROF. DR. MEHMET ŞİRİN ÇINAR
- Dilbilimin transandantal zemini ve a priori ilkeleri üzerine bir deneme
An essay on the transcendental ground and a priori principles of linguistics
ELÇİN ESİN KAYGIN
Doktora
Türkçe
2025
Felsefeİstanbul 29 Mayıs ÜniversitesiFelsefe Ana Bilim Dalı
PROF. DR. AHMET AYHAN ÇİTİL
- Adli dilbilimin Türkiye'de kullanılabilirliği
Usability of forensic linguistics in Turkey
AYŞE SELCEN GÜÇHAN CABARRUBİA
Doktora
Türkçe
2022
Adli Tıpİstanbul Üniversitesi-CerrahpaşaSosyal Bilimler Ana Bilim Dalı
PROF. DR. ABDULLAH COŞKUN YORULMAZ
- Yabancı dil eğitiminde konuşma zorluğunun aşılması açısından iletişimsel dilbilimin önemi
The importance of communicative linguistics in terms of ovewhelming difficulty in speaking in foreign language training
AHMET KÜÇÜK
Yüksek Lisans
Türkçe
2014
DilbilimSakarya ÜniversitesiAlman Dili ve Edebiyatı Ana Bilim Dalı
YRD. DOÇ. NURHAN ULUÇ
- Zeccāc'ın Me'āni'l-Ḳur'ān'ında dilbilimin Kur'ān'ı anlamaya etkisi: Baḳara Sūresi örneği
The effect of linguistics on understanding Qur'ān in Zajjāj's Ma'āni'l-Qur'ān: Example of Surah Baḳara
NURCAN SEVİNÇ
Yüksek Lisans
Türkçe
2022
DinTrakya ÜniversitesiTemel İslam Bilimleri Ana Bilim Dalı
PROF. DR. NECDET ÜNAL