Geri Dön

Muhammed b. Ahmed et-Tarsûsî'nin Miftâh li-Hulâsati'l-Miftâh adlı eserinin tahkik ve tahlili

The İnvestigation and Analysis of The Work Called Miftâh li- Hulâsat al-Miftâh by Muhammad b. Ahmad at-Tarsûsî

  1. Tez No: 570969
  2. Yazar: ADEM DOĞAN
  3. Danışmanlar: PROF. DR. NUSRETTİN BOLELLİ
  4. Tez Türü: Doktora
  5. Konular: Dilbilim, Linguistics
  6. Anahtar Kelimeler: Arapça, Belagat, Dil bilim, Dilbilgisi, Muhammed bin Ahmed et-Tarsusi, Yazma eserler, Arabic, Eloquence, Linguistics, Grammar, Muhammed bin Ahmed et-Tarsusi, Manuscripts
  7. Yıl: 2019
  8. Dil: Türkçe
  9. Üniversite: Bingöl Üniversitesi
  10. Enstitü: Sosyal Bilimler Enstitüsü
  11. Ana Bilim Dalı: Temel İslam Bilimleri Ana Bilim Dalı
  12. Bilim Dalı: Belirtilmemiş.
  13. Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.

Özet

Hicrî yedinci asırda Ebû Yaʿkûb Yûsuf es-Sekkâkî''ninMiftâḥu'l-ʿulûm adlı eserini ortaya koymasıyla birlikte belâğat tarihinde yeni bir sürece girilmiştir. Bu süreç; özgün eserler ortaya koymaktan ziyade daha önce yazılmış bir esere telhîs, şerh ve hâşiye yazma şeklinde kendini göstermiştir. Benzer özellikler etrafında kümelenen bu çalışmalar mantık ve felsefenin etkilerinin açık bir şekilde görüldüğü“meşârika”ekolü adı altında sistemleşmiş ve etkileri Anadolu'ya kadar yayılmıştır. Bu ekolün Anadolu'daki temsilcilerinden biri de Miftâḥ li-Ḫulâṣati'l-Miftâḥadlı eseriyle Muhammed b. Ahmed et-Tarsûsî olmuştur. Miftâḥu'l-ʿulûmadlı eser göz önünde bulundurularak meydan getirilen bu eser bu çalışmanın ana konusunu teşkil etmektedir. Yazma halinde olan eserin Süleymaniye Kütüphanesi, Milli Kütüphane, Konya Yazma Eserler Kütüphanesi gibi kütüphanelerde bulunan beş adet nüshasına ulaşılmış, bunlardan üç tanesi göz önünde bulundurularak tahkîk çalışması yapılmıştır. Bu eserin tahkîk ve tahliliyle, bir taraftan“meşârika”ekolünün Anadolu'daki etkileri tespit edilmeye çalışılırken diğer taraftan yazma halinde olan eserin ilim dünyasına kazandırılması amaçlanmıştır. Bu çalışma sonucunda Miftâḥ li-Ḫulâṣati'l-Miftâḥadlı eserin daha önce“meşârika”ekolü çerçevesinde yazılan eserlerin bir tekrarı ve es-Sekkâkî ile başlayan donuklaşma sürecinin bir devamı olduğu görülmüştür.

Özet (Çeviri)

In Hijri seventh century, it has been entered a new period referring dulling in the history of rhetoric with Ebu Ya'kub Yusuf es-Sekkaki's revealing his work called Miftâh al-Ulum. This process has shown itself by epitomizing, expounding and writing annotations to a work written before rather than producing original work of art. The studies that could not go beyond the repetition of each other have become systematized under the name of“meşarika”school in which the effects of logic and philosophy are clearly seen and its effects have spread up to Anatolia. Ahmed et-Tarsusi has been one of the representatives of this school in Anatolia with his work called Miftâh li- Hulâsat al-Miftâh. This work which is produced by considering the work called Miftâh al-Ulum constitutes the main subject of this study. Five copies of this manuscript has been reached in the libraries such as Suleymaniye Library, The National Library and Konya Manuscript's Library and the investigation study has been done by considering three of these copies. While on the one hand trying to determine the effects of“meşarika”school in Anatolia with the investigation and analysis of this work, on the other hand it has been aimed to bring this work which is in a manuscript form to the science world. As a result of this work, it has been seen that the work called Miftâh li- Hulâsat al-Miftah is a repetition of the works written in the framework of“meşarika”school and a continuation of the dulling process started with es-Sekkaki.

Benzer Tezler

  1. مفتاح خلاصة المفتاح للشيخ محمد بن أحمد بن محمَّد الطرسوسي دراسة وتحقيقاً

    Tarsuslu Muhammed bin Ahmed bin Muhammed'in“Miftahu Hulaseti'l-Miftah”isimli elyazmasının tahkik ve incelenmesi

    ALİ FALİH HASAN HASAN

    Yüksek Lisans

    Arapça

    Arapça

    2023

    DinÇankırı Karatekin Üniversitesi

    Temel İslam Bilimleri Ana Bilim Dalı

    DR. ÖĞR. ÜYESİ KUTAİBA FARHAT

  2. Necmeddîn et-Tarasûsî ve Hanefî vakıf hukukuna katkıları: İstibdâl, istidâne ve icâre-i tavîle örneği

    Najmeddin at-Tarasūsī and his contributions to Hanafi waqf law: The example of istibdāl, istidāne and al-ijārah al-tavīlah

    MUHAMMED ENES BULUŞ

    Yüksek Lisans

    Türkçe

    Türkçe

    2023

    Hukukİstanbul Üniversitesi

    İslam Hukuku Ana Bilim Dalı

    PROF. DR. AHMET HAMDİ FURAT

  3. Ahmed b. Muhammed et-Tokâdî'nin Şerhu Telhîsi Usûli'l Fıkh adlı eserinin tahlil ve tahkiki

    Analysis and critical edition of Ahmed b. Muhammed et-Tokadi's“Sherhu Telhisi Usuli'l Fıqh”

    AYDZHIHAN EROL AHMED

    Yüksek Lisans

    Türkçe

    Türkçe

    2023

    DinMarmara Üniversitesi

    Temel İslam Bilimleri Ana Bilim Dalı

    PROF. DR. MEHMET BOYNUKALIN

  4. Ahmed b. Muhammed et-Tusi el-Gazzali ve Niyazi-i Mısri`nin sema risaleleri

    Başlık çevirisi yok

    YUSUF DÜLGER

    Yüksek Lisans

    Türkçe

    Türkçe

    1998

    DinMarmara Üniversitesi

    Temel İslam Bilimleri Ana Bilim Dalı

    PROF. DR. MUSTAFA TAHRALI

  5. تحقيق ودراسة كتاب التسهيل وشفاء العليل للإمام محمد بن أحمد العوفي وبيان مكانته في علم القراءات

    Muhammed b. Ahmed el-Avfî'nin Et-Teshîl ve Şifâü'l-Alîl adlı eserinin kıraat ilminedeki yeri ve tahkiki

    AHMED HAFFAR

    Doktora

    Arapça

    Arapça

    2025

    DinSivas Cumhuriyet Üniversitesi

    Temel İslam Bilimleri Ana Bilim Dalı

    DR. ÖĞR. ÜYESİ DURMUŞ ARSLAN