Geri Dön

Selmek makâmının tarihsel seyri ve Refik Fersan'ın Selmek Mevlevî âyîni örneği

Historical perpective of Selmek Maqams and Refi̇k Fersan's presentation of Selmek Mevlevî âyîni̇ example

  1. Tez No: 603134
  2. Yazar: ÇAĞLAR DAĞLI
  3. Danışmanlar: DOÇ. DR. SEHER TETİK IŞIK
  4. Tez Türü: Yüksek Lisans
  5. Konular: Müzik, Music
  6. Anahtar Kelimeler: Fersan, Refik, Makame, Makamlar, Mevlevi ayini, Müzik, Müzik eserleri, Selmek makamı, Türk müziği, Fersan, Refik, Maqamah, Modes, Mevlevi ceremony, Music, Music works, Selmek mode, Turkish music
  7. Yıl: 2019
  8. Dil: Türkçe
  9. Üniversite: Gazi Üniversitesi
  10. Enstitü: Güzel Sanatlar Enstitüsü
  11. Ana Bilim Dalı: Türk Müziği Ana Bilim Dalı
  12. Bilim Dalı: Belirtilmemiş.
  13. Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.

Özet

Bu çalışmada; XIII. yüzyıldan günümüze kadar, pek çok nazariyatçı tarafından birbirinden farklı şekillerde tanımlanan selmek makâmının açıklamaları verilip, verilen açıklamalar birbirleriyle ilişkilendirilmiştir. Farklı bestekârlarca selmek makâmında bestelenmiş, notasına ulaşılabilen başta Selmek Mevlevî Âyînî olmak üzere, dinî ve din dışı formlardaki eserlerin seyir özelliği incelenmiş, söz konusu makâmın ne şekilde seyir ettiğinin ve nazariyat tarihinde verilen selmek mâkâmı tarifleri ile örtüşüp örtüşmediğinin tespiti yapılmıştır. Selmek Mevlevî Âyîni makâmsal yönden incelenirken, Doç. Dr. Sühan İrden'in geliştirdiği“Mevlevî Âyînî Formunda Makâm, Geçki, Çeşni ve Form Anlayışlarının Tespitinde Yeni Analiz Metodu”olarak isimlendirdiği metod kullanılmıştır. Çalışmada nitel yöntemle çalışılmış ve betimsel bir tarama modeli kullanılmıştır. Ayrıca belgesel tarama ve makâmsal analiz yöntemlerinden istifade edilmiştir. Bu çalışmanın neticesinde Selmek makâmının, XIII. yüzyıldan XV. yüzyıla kadar âvâzelerle anlatılıp, XV. yüzyıldan itibaren farklı makâm dizileri ile birleştirilerek, makâm olarak ifade edildiğini ve söz konusu makâmın, râst makâmı ile ilişkilendirilerek bu ilişkinin günümüze kadar geldiği sonucuna ulaşılmıştır. Refik Fersan'ın Selmek Mevlevî Âyîni'ndeki selmek makâmı kullanımının ise, XIX. ve XX. yüzyıl da verilmiş olan, selmek makâmı tarifi ile örtüştüğü sonucuna ulaşılmıştır. Ayrıca notasına ulaşılabilen selmek makâmında bestelenmiş sözlü ve sözsüz eserlerin makâm özellikleri incelendiğinde, bestelendikleri ve kaleme alındıkları yüzyılda verilmiş olan selmek makâmı tarifleri ile tutarlılık gösterdikleri tespit edilmiştir.

Özet (Çeviri)

Since the 13th century, several explanations have been proposed by many theorists about Selmek maqam. This study seeks to find the relation between the several proposed narratives. The accessible notes of composers of the religious and non-religious performance of the Selmek Mevlevî Âyîni are examined. This study also examines the overlaps in the descriptions of the Selmek maqams from the perspectives of the theorical history. The analytical method,“A New Analytical Method to Understand the Maqam, Geçki, Çeşni and Form of Mevlevî Âyîni”proposed by Assoc. Dr. Sühan İrden was adopted in this study. This study employed both the descriptive survey model and qualitative method. Additionally, documentary screening and a makamsal analysis method was also utilized. This study reportsthe âvâze of the Selmek maqam from the 13th century to the 15th century, combines the various maqam of the Selmek maqam from the 15th centurytill date and concludes that their relation has survived until today. Refik Fersan's reportage on Selmek Mevlevî Âyîni in the 19th and 20th centuries showed an overlap in the description of Selmek Mevlevî Âyîni. Additional, upon accessing the musical characteristics of the verbal and non-verbal works composed in the Selmek maqam, it was found that they were consistent with the descriptions of Selmek maqam given in the century in which they were composed and written.

Benzer Tezler

  1. Das Türkenbild in Deutschsprachigen“Newen Zeitungen”aus der ersten halfte des 16. jahrhunderts

    16. yüzyılın birinci yarısında Alman dilinde yayımlanmış olan“Newe Zeitungen”adlı belgelerle Türk imgesi

    NEVİDE AKPINAR DELLAL

    Doktora

    Almanca

    Almanca

    1997

    GazetecilikÇukurova Üniversitesi

    PROF. DR. ONUR BİLGE KULA

  2. Abdülbaki Nasır Dede'nin tedkik ü tahkik adlı eserindeki makam ve terkiblerin ahenk ilişkilerinin belirlenmesi

    Determination of the harmony relationship of makams and terkibs in Abdulbaki Nasir Dede's theory book called tedkik ü tahkik

    YUSUF CAN ŞEFTALİ

    Yüksek Lisans

    Türkçe

    Türkçe

    2022

    Müzikİstanbul Teknik Üniversitesi

    Müzikoloji ve Müzik Teorisi Ana Bilim Dalı (disiplinlerarası)

    DOÇ. DR. OZAN BAYSAL

  3. İstanbul'da Ermeni cemaatleri arasındaki dini ve idari ihtilaflar ve tartışmalar

    The religious and administrative conflicts and debates among Armenian communities in Istanbul

    AHMET TÜRKAN

    Doktora

    Türkçe

    Türkçe

    2011

    DinSelçuk Üniversitesi

    Felsefe ve Din Bilimleri Ana Bilim Dalı

    PROF. DR. MEHMET AYDIN

  4. Yöntem seçmek üzere aile planlaması ünitesine başvuran kadınların hizmete yönelik beklentileri ve bu beklentilerin karşılanma durumu

    Through service expectation of women consulted to family planning unit for choosing a method and state of satisfaction of these expectations

    YELİZ DOĞAN

    Yüksek Lisans

    Türkçe

    Türkçe

    2005

    HemşirelikMarmara Üniversitesi

    Doğum ve Kadın Hastalıkları Hemşireliği Ana Bilim Dalı

    Y.DOÇ.DR. NİMET SEVGİ GENÇALP

  5. İslam İdare Hukukunun ortaya çıkışı (Hz.Peygamber ve Raşid Halifeler Dönemleri'nde idarenin kuruluşu, işleyişi ve denetlenmesi)

    The Emergence of Islamic administation law (In periods of prophet and four caliphs the organization of administration, its action and its control)

    MEHMET NURİ GÜLER

    Doktora

    Türkçe

    Türkçe

    1995

    DinErciyes Üniversitesi

    PROF.DR. CİHAT TUNÇ