Bidirectional effects between parenting and temperament in relation to children's self-concept
Ebeveynlik ve mizacın çiftyönlü etkileri ile çocukların benlik kavramları arasındaki ilişkiler
- Tez No: 610984
- Danışmanlar: PROF. DR. SİBEL KAZAK BERUMENT
- Tez Türü: Doktora
- Konular: Psikoloji, Psychology
- Anahtar Kelimeler: Benlik kavramı, Davranışsal ketleme, Ebeveynler, Korumacılık, Mizaç, Okul öncesi çocuklar, Özerklik desteği, Self concept, Behavioral inhibition, Parents, Protectionism, Temperament, Preschool children, Autonomy support
- Yıl: 2020
- Dil: İngilizce
- Üniversite: Orta Doğu Teknik Üniversitesi
- Enstitü: Sosyal Bilimler Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: Psikoloji Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Gelişim Psikolojisi Bilim Dalı
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Ebeveynlik ve mizaç üzerine uzun yıllardır araştırma yapılmasına rağmen aralarındaki çift yönlü etkilere yönelik araştırmalar son zamanlarda yaygınlaşmıştır (Kiff vd., 2011). Bu araştırmanın amacı, annelerin ebeveynlik (aşırı korumacılık ve özerklik desteği) ve çocukların mizacı (davranışsal ketlenme) arasındaki çiftyönlü etkilerin, okul öncesi yaştaki çocukların benlik kavramları üzerine olan etkilerini incelemektir. Bu bağlamda araştırmanın örneklemini, 180 çocuk (93 kız [%51.7], 87 oğlan [%48.3]; Ortyaş = 61.15, SSyaş = 8.56) ve anneleri oluşturmuştur. Araştırma kapsamında 8 ay arayla iki ölçüm alınarak boylamsal değişimler ve çaprazlama etkiler test edilmiştir. Araştırma verileri ev veya kreş/anaokulu ziyaretleri ile toplanmıştır. Araştırmada her iki ölçüm sürecinde de veri toplama aracı olarak; çocukların algılanan benlik kavramlarının belirlenmesi amacıyla kukla görüşmesi yönteminin kullanıldığı Çocuk Kendilik Algısı Ölçeği (Eder, 1990) ve Berkeley Kukla Görüşmesi (Ablow ve Measelle, 1993) ölçekleri; annelerin aşırı korumacılığının ölçülmesi amacıyla Ebeveyn Aşırı Korumacılık Ölçeği (Edwards vd., 2008), özerklik desteğinin ölçülmesi amacıyla Ebeveynlik Stilleri ve Boyutları Ölçeği (Robinson vd., 2001) ve çocukların davranışsal ketlenmesinin ölçülmesi amacıyla Erken Çocukluk Davranış Anketi (Putnam vd., 2006) ölçekleri kullanılmıştır. Araştırma kapsamında elde edilen veriler, iki set (iki farklı ebeveynlik stili için) halinde Çapraz Bağlanmış Panel Analizleri kullanılarak analiz edilmiştir. Araştırma sonucunda, birinci zamanda ölçüm alınan çocukların benlik kavramları ve davranışsal ketlenmesi ile annelerin aşırı korumacılığı ve özerklik desteği, ikinci zaman ölçümlerini yordamıştır. Birinci zamandaki annenin aşırı korumacılığı, ikinci zamandaki çocuğun davranışsal ketlenmesini olumlu yönde yordarken çocukların birinci zamandaki hem davranışsal ketlenmesi hem de benlik kavramları, annelerin ikinci zamandaki özerklik desteğini olumsuz yönde yordamıştır. Elde edilen bulgular, ebeveynlik-mizaç çift yönlülüğü ve kültür etkileri bağlamında ilgili literatür ışığında tartışılmıştır.
Özet (Çeviri)
Although parenting and temperament have been investigated for many years, bidirectionality between them is a point of interest recently (Kiff, Lengua, & Zalewski, 2011). The current study aimed to investigate the cross-lagged effects between, temperament (i.e. behavioral inhibition) and parenting (i.e. maternal overprotectiveness and autonomy support) in relation to preschool children's self- concepts. In total, 180 children (93 females [51.7%], and 87 males [48.3%]; Mage = 61.15, SDage = 8.56) and their mothers participated in the study, and they were assessed in two time points with eight months interval. Children's perceived self- concepts were assessed with a puppet interview method via Child Self-View Questionnaire (Eder, 1990) and Berkeley Puppet Interview (Ablow & Measelle, 1993). Mothers responded to Parental Overprotection Measure (Edwards, Rapee, & Kennedy, 2008) to assess maternal overprotectiveness, Parenting Styles and Dimensions Questionnaire (Robinson, Mandleco, Olsen, & Hart, 2001) to assess maternal autonomy support, and Early Childhood Behavior Questionnaire (Putnam, Gartstein, & Rothbart, 2006) to measure the behavioral inhibition of children in both two waves of data collection. Data were collected through home/kindergarten visits. The data were analyzed using two sets (for two different parenting styles each) of cross-lagged panel analyses. Results revealed that Time 1 (T1) assessments of children's self-concept, behavioral inhibition, maternal overprotectiveness and autonomy support predicted their Time 2 (T2) assessments. Additionally, T1 maternal overprotectiveness positively predicted T2 behavioral inhibition; also, both T1 behavioral inhibition and T1 self-concept negatively predicted T2 maternal autonomy support. Results were discussed in the light of literature regarding the nature of temperament-parenting bidirectionality and the effects of Turkish culture.
Benzer Tezler
- Okul öncesi çocukların sosyal beceri düzeyleri ile ekran bağımlılığı arasındaki ilişki: Ebeveynlerin teknoloji ihmalinin aracılık rolünün incelenmesi
The relationship between preschool Children's social skill levels and screen addiction: An examination of the mediating role of parental technology neglect
MÜCAHİT YUVACI
Doktora
Türkçe
2025
Eğitim ve ÖğretimKarabük ÜniversitesiÇocuk Gelişimi ve Eğitimi Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. MAHMUT POLATCAN
- The role of affective tone in discipline transactions of mothers and their preschoolers: Implications for self-regulation
Anneler ve yuva çağı cocukları arasındaki disiplin etkileşimlerinde duyguların rolü: Özdüzenleme becerisi icin çıkarımlar
OYA KÜRÜM
- Üniversite öğrencilerinde aile aidiyeti ve stresle başa çıkma tarzlarının incelenmesi
Başlık çevirisi yok
YONCA ERGÜVEN
Yüksek Lisans
Türkçe
2023
PsikolojiUluslararası Kıbrıs ÜniversitesiKlinik Psikoloji Ana Bilim Dalı
YRD. DOÇ. DR. MUAZZEZ MERVE AVCIOĞLU
- Mechanical enhancement of woven composite with vertical aligned carbon nanotubes: Investigation of interlaminar shear strength property of nano-stitched laminated composites
Karbon nanotüpler kullanılarak kompozitlerin mekanik özelliğinin geliştirilmesi: Nano-dikişli lamine kompozitlerin lamineler arası kayma mukavemetinin incelenmesi
İDRİS GÜRKAN
Yüksek Lisans
İngilizce
2015
Uçak Mühendisliğiİstanbul Teknik ÜniversitesiUçak ve Uzay Mühendisliği Ana Bilim Dalı
YRD. DOÇ. DR. HÜLYA CEBECİ
- Numerical analysis of additive manufacturing of maraging steel
Yüksek dayanımlı çeliğin 3 boyutlu yazıcı ile imalatının sayısal analizi
MOBIN MAJEED
Yüksek Lisans
İngilizce
2018
Makine Mühendisliğiİstanbul Teknik ÜniversitesiMakine Mühendisliği Ana Bilim Dalı
PROF. DR. MURAT VURAL