Geri Dön

Bilimde nedensellik ilkesi: Nedensellik ilkesi açısından olgucu felsefe üzerine eleştirel bir inceleme

The Principle of causality in science: A critical survey of the principle of causality in the positivist philosophy

  1. Tez No: 62531
  2. Yazar: ŞAHİN ÖZÇINAR
  3. Danışmanlar: PROF. DR. ŞAHİN YENİŞEHİRLİOĞLU
  4. Tez Türü: Yüksek Lisans
  5. Konular: Felsefe, Philosophy
  6. Anahtar Kelimeler: Bilim, Nedensellik, Olguculuk, Science, Causality, Positivism
  7. Yıl: 1997
  8. Dil: Türkçe
  9. Üniversite: Ankara Üniversitesi
  10. Enstitü: Sosyal Bilimler Enstitüsü
  11. Ana Bilim Dalı: Felsefe Ana Bilim Dalı
  12. Bilim Dalı: Belirtilmemiş.
  13. Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.

Özet

ÖZET Bu çalışma nedensellik sorunu bağlamında Yeni-Olgucu Felsefe üzerine eleştirel bir incelemeden oluşmaktadır. Biz bu incelemede, Antik Yunan Felsefesi ile Modern Felsefe karşıtlığına dayanarak, nedensellik sorununu özne-nesne ayrımından kaynaklanan Modern Felsefe'ye özgü bir gerçeklik sorunsalı olarak belirlemekteyiz. Antik Felsefe'de us ile gerçeklik arasında bir bağıntı kurulurken, Modern Felsefe'nin tersine özne ile nesne arasında bilinçli ve kesin bir ayrım yapılmamıştır. Nedenselliğin ussal ve olgusal yanlarının birbirinden ayırt edilmesi, hem insan bilgisinin hem de nedenselliğin gerçeklik ile olan bağıntısının sorgulanmasını gerektirmiştir, özne ile nesne arasında diyalektik bir ilişki kuramayıp, yeterli ve dengeli bir bağıntı oluşturamayan felsefeler, nedensellik sorununu bir gerçeklik sorunsalına dönüştürmektedirler. Bu çalışmada nedensellik sorunu, Hume Felsefesi örneğinde ele alınmaktadır. Hume Felsefesi ile Yeni-Olgucu Felsefe arasında bağıntılar kurularak, Humecu bir yaklaşımı sürdüren Yeni-Olgucu Felsefe'nin de nedenselliği bir gerçeklik sorunsalına dönüştürmüş olduğu vurgulanmaktadır. 174

Özet (Çeviri)

ABSTRACT This study deals with the problem of causality within the context of neo- positivist philosophy in a critical way. By relying on the opposition between ancient and modern philosophy in terms of the notion of causality we argue that the problem of causality seems as as problematic of reality which sources from the subject-object distinction in modern philosophy. Meanwhile there was a relation between mind and matter, there was no strict distinction between subject and object in ancient philosophy as opposed to modern philosophy. A discrimination of the rational and factual aspects of causality demands both the investigation of human knowledge and the study of the relation between causality and reality at the same time. The philosophical approaches which do not constitute properly a dialectical relation between subject and object convert the problem of causality to a problematic of reality. In this study, the problem of causality is taken into account in the pattern of Hume's philosophy. By imposing some relations between Hume's philosophy and neo-positivist philosophy it is argued that neo-positivist philosophy that is an extension of Humean approach embraces a view in which the problem of causality shifts to a problematic of reality at the end. 175

Benzer Tezler

  1. Tez No

    229072

    Bilimde tümevarım sorunu üzerine bir çalışma

    The problem of induction in science

    MEHMET ALİ SARI

    Doktora

    Türkçe

    Türkçe

    2007

    FelsefeHacettepe Üniversitesi

    Felsefe Ana Bilim Dalı

    DOÇ. DR. CEMAL GÜZEL

  2. Tez No

    1024204

    Objektif isnadiyet ilkesi çerçevesinde depremde yıkılan binalar nedeniyle meydana gelen ölüm ve yaralanmalara ilişkin cezai sorumluluk

    Criminal liability for deaths and injuries caused by buildings collapsing in earthquakes within the framework of the principle of objective imputation

    ASİLE BETÜL KOÇ

    Yüksek Lisans

    Türkçe

    Türkçe

    2026

    HukukÇağ Üniversitesi

    Kamu Hukuku Ana Bilim Dalı

    PROF. DR. MUSTAFA TEVFİK ODMAN

  3. Tez No

    317564

    Kamu hizmetlerinin süreklilik ve düzenlilik ilkesi

    The principle of continuity and regularity of public services

    M. GÖZDE ATASAYAN

    Yüksek Lisans

    Türkçe

    Türkçe

    2011

    HukukGalatasaray Üniversitesi

    Kamu Hukuku Ana Bilim Dalı

    YRD. DOÇ. CEM AYAYDIN

  4. Tez No

    583243

    Entegrasyon teorileri bağlamında Avrupa bütünleşmesi

    European integration in the context of integration theories

    ARİFE KÜBRA GAZİ

    Yüksek Lisans

    Türkçe

    Türkçe

    2019

    Uluslararası İlişkilerİstanbul Medeniyet Üniversitesi

    Uluslararası İlişkiler Ana Bilim Dalı

    PROF. DR. MUHAMMET LUTFULLAH KARAMAN

  5. Tez No

    534409

    İbn Sînâ'da Aşk ve Schopenhauer'da irade: Ontolojik bir araştırma

    Love in Ibn Sînâ and Will in Schopenhauer: An ontological research

    EMİNE ASLAN

    Yüksek Lisans

    Türkçe

    Türkçe

    2018

    Felsefeİstanbul 29 Mayıs Üniversitesi

    Felsefe Ana Bilim Dalı

    PROF. DR. TAHSİN GÖRGÜN

Geri Dön