Kadın akademisyenlerin annelik ve çocuk kavramlarına yükledikleri anlam ile kadın kimliği arasındaki ilişkiler
Relationships between female i̇dentity and the meanings female academicians attribute to the concepts of motherhood and child
- Tez No: 643302
- Danışmanlar: PROF. DR. FUZİYE AYŞE BALCI KARABOĞA
- Tez Türü: Yüksek Lisans
- Konular: Sosyoloji, Sociology
- Anahtar Kelimeler: Annelik, Çocuğun değeri, Yeniden üretim, Kadın akademisyenler, Kimlik, Sosyal statü, Çalışan kadınlar, Çocuklar, Maternity, child's value, reproduction, female academicians, Motherhood, Women academicians, Identity, Social status, Remanufacturing, Working women, Children, The value of child
- Yıl: 2020
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Mersin Üniversitesi
- Enstitü: Sosyal Bilimler Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: Kadın Araştırmaları Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Belirtilmemiş.
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Kadın doğurganlığı hemen hemen her kültürde kadın kimliğinin inşasında önemli bir rol oynamıştır. Her dönemde toplumsal inşa sürecinden geçen annelik ile birlikte çocuğa verilen değer de kadının toplumdaki statüsünü belirlemektedir. Bu bağlamda toplumsal olarak kurgulanan anneliği feminist teoriler eleştirmekte ve annelik pratiklerinin değişmesi gerektiğini vurgulamaktadırlar. Toplumsal olarak kurgulanan annelik, çocuğa verilen değer cinsiyetçi bir perspektif temelinde kültürel aktarım yoluyla yeniden üretim sürecinden geçmektedir. Toplumun annelik ve çocuk algısı dönemsel farklılıklar göstermiş olsa bile temelde anneliğe ve çocuğa dolayısıyla kadına yüklenilen anlamlar değişmemiştir. Bu açıdan araştırmada diğer meslek grupları arasında eğitim seviyesi yüksek olan, meslekleri bir yaşam şeklini ifade eden kadın akademisyenlerin annelik ve çocuk kavramlarına yükledikleri anlamlar ile geniş toplumsal alanda kabul edilen kadın kimliği arasındaki ilişkileri incelemek amaçlanmaktadır.Bu nedenle araştırmanın örneklemini oluşturan Mersin Üniversitesi'nde görev yapmakta olan kadın akademisyenlerin bakış açılarından annelik ve çocuk kavramlarıyla ilgili algılarını anlamak amacıyla nitel araştırma yöntemi kullanılmıştır. Nitel araştırma yöntemi kapsamında kadın akademisyenlerin ürettikleri metaforlarda yer alan gizli ve örtük anlamları ortaya çıkarmak için ise içerik analizi yapılmıştır. Araştırma 2018-2019 eğitim-öğretim yılında Mersin Üniversitesi merkez kampusünde yer alan fakülte ve yüksekokullarda gerçekleştirilmiştir. Araştırmaya 104 kadın akademisyen katkı sağlamıştır. Katılımcılara iki bölümden oluşan anket uygulanmış, ilk bölümde demografik sorulara yer verilmiştir. Anketin ikinci bölümünde ise metafor kullanılmasına olanak sağlayan açık uçlu sorular yer almıştır. Kullanılan metaforların analizi metaforların listelenmesi ve ayıklanması, metafor listesinin oluşturulması, kategorileştirme aşaması, geçerlik ve güvenirliği sağlama aşaması, metafor frekanslarının hesaplanması ve yorumlanması aşaması olarak beş aşamada gerçekleştirilmiştir. Araştırmanın temel bulgularına bakıldığında, 104 kadın akademisyenle yürütülen çalışmada annelik ve çocuk kavramlarına yüklenilen anlamlar ayrı ayrı incelenmiştir. Analizlerin sonucunda annelik ile ilgili geçerli 84 metafor ve 10 kategoriye, çocuk kavramı ile ilgili geçerli 100 metafor ve 12 kategoriye ulaşılmıştır. Araştırmanın bulgularına göre kültürel sermayesi yüksek bir sınıfı temsil eden, kültürel aktarım yoluyla yeniden üretim sürecinde önemli rol oynayan kadın akademisyenlerin, annelik ve çocuğa yükledikleri anlamların toplumda kabul gören geleneksel kadın kimliği anlayışı ile örtüştüğü görülmüştür.
Özet (Çeviri)
Female fertility has played an important role in the construction of female identity in almost every culture. Along with motherhood, which has gone through a social construction process in historical periods, the value given to the child also determines the status of women in society. In this context, feminist theories criticize the socially constructed motherhood and emphasize that motherhood practices should change. The socially constructed motherhood and the value given to the child go through a reproduction process through cultural transfer on the basis of a gendered perspective. Even though the society's perception of motherhood and child has shown historical differences, basically the meanings attributed to motherhood and to the child and therefore to the woman have not changed. In this respect, the aim of the study is to examine the relationship between the female identity accepted in the wider society and the meanings attributed to the concepts of motherhood and child by female academicians who have a high level of education among other occupational groups and whose professions express a way of life.For this reason, qualitative research method was used in order to understand the perceptions of motherhood and child concepts from the perspectives of female academicians working at Mersin University, who constituted the sample of the study. Within the scope of qualitative research method, content analysis was conducted to reveal the hidden and implicit meanings in the metaphors produced by female academicians. The research was carried out in the faculties and colleges located in the central campus of Mersin University in the 2018-2019 academic year. 104 female academicians contributed to the research. A questionnaire consisting of two parts was applied to the participants. Demographic questions are included in the first part of the questionnaire. In the second part of the questionnaire, there were open-ended questions that allow the use of metaphors. The analysis of the metaphors was carried out in five stages: listing and sorting out metaphors, creating a metaphor list, categorizing stage, ensuring validity and reliability, and calculating and interpreting metaphor frequencies. The meanings attributed to the concepts of motherhood and child were examined separately in the study conducted with 104 female academicians. As a result of the analysis, 84 valid metaphors and 10 categories about motherhood and 100 valid metaphors and 12 categories about the concept of child were achieved. According to the findings of the study, it was observed that the meanings attributed to motherhood and child by female academicians who represent a class with high cultural capital and play an important role in the reproduction process through cultural transfer coincide with the traditional understanding of female identity accepted in the society.
Benzer Tezler
- Eğitim ve sağlık sektöründe çalışan kadınlar örneğinde çalışan kadının toplumsal kadın rolü algısı üzerine bir araştırma
A field study on the perception of female gender role of working women in education and health sectors
AHMET ARSLAN
- Tek çocuğa sahip akademisyen annelerin tek çocuk sahibi olmaya ilişkin görüşlerinin incelenmesi
Investigation of the mothers that have a single child and their views of being a single child
HASAN BATMAZ
Yüksek Lisans
Türkçe
2020
Psikolojiİnönü ÜniversitesiEğitim Bilimleri Ana Bilim Dalı
DR. ÖĞR. ÜYESİ YAĞMUR ULUSOY DOĞMUŞ
- Gender awerness: A study of women teachers and academicians who are graduetes of“girls”institutes 1960-1970
Toplumsal cinsiyet bilinci: Kız enstitülerinden 1960-1970 yılları arasında mezun olan öğretmen ve akademisyen kadınlar üzerine bir çalışma
ŞULE TOKTAŞ
Yüksek Lisans
İngilizce
1997
SosyolojiOrta Doğu Teknik ÜniversitesiSosyoloji Ana Bilim Dalı
PROF. DR. FERİDE ACAR
DOÇ. DR. DİLEK CİNDOĞLU
- Kadın akademisyenlerin akademik hayatlarında karşılaştıkları sorunlar üzerine bir araştırma; İstanbul örneği
A study on problems encountered by female academics in their academic life; Istanbul example
BERİTAN ÖNGÜNÇ
Yüksek Lisans
Türkçe
2023
Siyasal Bilimlerİstanbul Gelişim ÜniversitesiSiyaset Bilimi ve Kamu Yönetimi Ana Bilim Dalı
DR. ÖĞR. ÜYESİ FIRAT DEMİRKOL
- Sosyo-kültürel bir olgu olarak annelik: Dokuz Eylül Üniversitesi'ndeki anne akademisyenler üzerine nitel bir araştırma
Motherhood as a socio-cultural phenomenon: A qualitative research on mother academicians in Dokuz Eylül University
PINAR EZGİ BURÇ
Yüksek Lisans
Türkçe
2016
SosyolojiDokuz Eylül ÜniversitesiKadın Çalışmaları Ana Bilim Dalı (disiplinlerarası)
DOÇ. DR. ÖZLEM BELKIS