Bazı yabani domates türlerinin önemli domates virüslerine dayanıklılıkla ilişkili moleküler markörler yardımıyla taranması
Screeening some wild tomato species for molecular markers associated with resistance to important tomato viruses
- Tez No: 643757
- Danışmanlar: PROF. DR. MEHTAP ŞAHİN ÇEVİK, PROF. DR. BAYRAM ÇEVİK
- Tez Türü: Yüksek Lisans
- Konular: Ziraat, Agriculture
- Anahtar Kelimeler: Belirtilmemiş.
- Yıl: 2020
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Isparta Uygulamalı Bilimler Üniversitesi
- Enstitü: Lisansüstü Eğitim Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: Tarımsal Biyoteknoloji Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Belirtilmemiş.
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Domates (Solanum lycopersicum) ekonomik açıdan önemli bir sebzedir ve yetiştiriciliğini olumsuz etkileyen faktörlerin başında virüsler gelmektedir. Virüsler ile etkin mücadele yöntemi dayanıklı çeşitlerin kullanılmasıdır. Virüslere dayanıklılık geliştirmek amacıyla dayanıklı genotiplerin kısa sürede belirlenmesinde markör yardımıyla seleksiyon (Marker Assisted Selection, MAS) tekniği etkin olarak kullanılmaktadır. Bu çalışma kapsamında seçilen bazı yabani domates türleri ve ticari çeşitlerinin domates üretimini etkileyen önemli virüslerden Domates lekeli solgunluk virüsü (tomato spotted wilt virüs, TSWV), Domates mozaik virüsü (tomato mosaic virus, ToMV), Domates sarı yaprak kıvırcıklığı virüsü (tomato yellow leaf curl virus, TYLCV) ve Domates torrada virüsü (tomato torrado virus, ToTV)'ne dayanıklılıkları MAS yöntemiyle araştırılmıştır. Bu amaçla öncelikle seçilen 10 farklı yabani domates türüne ait 48 yabani domates ve 25 ticari domates çeşidi tohumdan yetiştirilerek genomik DNA izolasyonu yapılmıştır. Elde edilen genomik DNA'lar yukarıda belirtilen virüslere karşı sırasıyla dayanıklılık sağlayan Sw-5, Tm-2, Ty-3 ve ToTV genleriyle ilişkili markörlere spesifik primerler kullanılarak polimeraz zincir reaksiyonu (Polymerase Chain Reaction, PCR) yöntemiyle taranmıştır. Kullanılan yabani domates türleri ve ticari çeşitleri her dayanıklılık geni bakımından skorlanarak her birinin dayanıklılık geni taşıyıp taşımadıkları ve taşıyanların da söz konusu dayanıklılık geni bakımından homozigot ve/veya heterozigot oldukları belirlenmiştir. Tarama sonucunda bu virüslere dayanıklılık geni taşıyan domates yabani tür ve ticari çeşitleri belirlenmiş ve bazı domates yabani tür ve ticari çeşitlerinin birden fazla virüse karşı dayanıklılık geni taşıdıkları tespit edilmiştir. Bu çalışma sonucunda kullanılan primer ve markörlerin hem yabani domates tür ve çeşitlerinde virüslere dayanıklılık genlerinin belirlenmesinde, hem de bu tür ve çeşitlerin domateste virüslere dayanıklılık geliştirmek amacıyla yapılacak olan ıslahı çalışmalarında kullanılabileceği gösterilmiştir.
Özet (Çeviri)
Tomato (Solanum lycopersicum) is one of the most grown vegetable crops in the world. Viruses are the leading factors adversely affecting the tomato production. Virus resistance genes have been identified in some of the wild tomato species and markers linked to these genes have been developed. In order to develop resistance to viruses, marker assisted selection (MAS) technique has been used in identifying resistant genotypes and effectively shortening the breeding process. In this study, the resistance of selected wild tomato species and commercial varieties to tomato spotted wilt virus (TSWV), tomato mosaic virus (ToMV), tomato yellow leaf curl virus (TYLCY) and tomato torrado virus (ToTV) was investigated. Genomic DNA was isolated from seedlings germinated from the seeds of selected tomato genotypes. These genomic DNAs were screened for markers associated with genes providing resistance to viruses mentioned above by polymerase chain reaction (PCR) method using specific primers for each marker. All wild tomato species and commercial varieties used were scored in terms of each resistance gene. Species and varieties carrying the resistance gene were identified as homozygous and/or heterozygous. As a result of this study, the markers used have been shown to determine the presence of virus resistance genes in wild tomato species and commercial varieties. In addition, results showed that these wild species and varieties can be used for developing virus resistance in tomato breeding studies.
Benzer Tezler
- İHA Destekli Tarımsal Görüntü İşleme Uygulamalarında Derin Öğrenme Tekniklerinin Karşılaştırmalı Analizi
Comparative Analysis Of Deep Learning Techniques In UAV-Supported Agricultural Image Processing Applications
ALPEREN MEHMET SEVİNÇ
Doktora
Türkçe
2026
Bilim ve TeknolojiErciyes ÜniversitesiHavacılık Elektrik ve Elektroniği Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. ÇAĞRI VAKKAS YILDIRIM
DR. ÖĞR. ÜYESİ AHMET KERİM AĞIRMAN
- Bazı yabancı ot türlerinin Phelipanche aegyptiaca (Pers.) pomel ve Orobanche cumana Wallr.'ya karşı allelopatik etkisinin araştırılması
The investigation of allelopathic effect of some weed species against Phelipanche aegyptiaca (Pers.) pomel and Orobanche cumana Wallr.
İPEK ECE
Yüksek Lisans
Türkçe
2025
ZiraatAkdeniz ÜniversitesiBitki Koruma Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. YASİN EMRE KİTİŞ
- XVI. ve XVII. yy. Osmanlı tekstil ve çini sanatında sümbül motifi
Hyacinth motive in XVI. and XVII. c. Ottoman textile and ceramic art
ZERRİN KÜÇÜKKARAGÖZ
Yüksek Lisans
Türkçe
1998
El SanatlarıMarmara ÜniversitesiGeleneksel Türk El Sanatları Ana Bilim Dalı
PROF. AYLA SALMAN GÖRÜNEY
- Batı Anadolu bölgesi domates üretim alanlarında görülen stolbur hastalığının yaygınlığının belirlenmesi, tanılanması ve taşınma yolları üzerinde çalışmalar.
The investigations on the transmission, identification and epidemi of tomato stolbur disease which was shown tomato areas on western anatolia.
NİLAY ÖZDEMİR
- Bazı esterlerin kinetik incelenmesi ve termodinamik parametrelerin belirlenmesi
Kinetic study and detesmination of thermodnamic parameters of some esters
İBRAHİM TAŞ
Yüksek Lisans
Türkçe
1986
Kimya MühendisliğiUludağ ÜniversitesiKimya Ana Bilim Dalı
PROF. DR. MUSTAFA CEBE