Mismatches in subject verb agreement: The processing perspective
Özne yüklem uyumundaki uyuşmazlıklar: İşlemlenme perspektifi
- Tez No: 647816
- Danışmanlar: PROF. DR. MARTINA GRAČANIN YÜKSEK
- Tez Türü: Yüksek Lisans
- Konular: Dilbilim, Linguistics
- Anahtar Kelimeler: Dil bilgisi-yüklem, Türkçe, Özne, Özne-yüklem uyumu, İşlemlenme, Grammar-predicate, Turkish, Subject, Subject-verb agreemen, Processing
- Yıl: 2020
- Dil: İngilizce
- Üniversite: Orta Doğu Teknik Üniversitesi
- Enstitü: Sosyal Bilimler Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: İngiliz Dili Eğitimi Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Belirtilmemiş.
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Bu çalışma, özne-yüklem uyumundaki uyuşmazlıkların birinci dil olarak Türkçe konuşmacıları tarafından işlemlenmesini incelemektedir. Türkçe uyum uyuşmazlıkların iki tür olay bakımından test edildiği iki çevrimiçi deney yapılmıştır: sayısal niceleyiciler ve komitatif yapılar. Bu deneyleri diğer uyum uyuşmazlık çalışmalarından farklı kılan, deneysel ögelerde gözlemlenen uyum uyuşmazlıklarının dilbilgiselliğe aykırı bir duruma neden olmamasıdır. Her iki deneyde Ibex Farm platformunda Kendi-Hızıyla Okuma deneyi kullanılmıştır. İlk deneyde, hangi özne-yüklem uyuşma örüntüsünün, sayısal niceleyicinin özne olduğu ögelerde işlemlenmesinin daha kolay olduğunu test ettim. Örneğin, üç kişi için eşleştirme örüntü yüklem üzerinde üçüncü tekil (veya çoğul) kişi idi, diğer iki olası kalıp da, birinci ve ikinci çoğul kişiydi ve bu iki kalıp uyum uyuşmazlığı olarak kabul edildi. Deney I, birinci çoğul kişi yüklem uyumunun, sayısal niceleyici öznelerle işlemlenen en kolay yapı olduğunu gösterdi ve bu, sayısal niceleyicilerin üçüncü tekil kişi veya çoğul kişi yüklem ile uyması genel varsayımına ters düşmüştür. Deney II, komitatif yapı öznelerinde, örneğin Ali'yle ben, iki yorumunun işlemlenmesini karşılaştırdı: simetrik ve asimetrik. Simetrik bakış açısı, komitatif yapı içeren cümlenin koordine eden bağlaçlı bir cümle olarak yorumlandığı bir uyuşmazlık koşulu olarak kabul edilirken, asimetrik bakış açısı ise Ali'yle ben yapısındaki Ali'yle öbeğinin ben öbeğine tamamlayıcı öge olarak analiz edildiği eşleşme koşuluydu. Deney II, komitatif yapılı öznelerin bağlaç olarak en kolay şekilde yorumlandığını gösterdi; bu, Türkçe'nin, ve bağlacının baş olduğu bir koordine yapısına sahip olduğu göz önüne alındığında şaşırtıcıdır. İki deney de, uyuşmazlık koşullarının katılımcılar tarafından daha çok tercih edildiğini gösterdi. Bu uyum uyuşmazlıkları tercihinin incelediğim iki olaya özgü olup olmadığını keşfetmek için, diğer uyum uyuşmazlıkları üzerinde çalışılmalıdır.
Özet (Çeviri)
This study investigates the processing of mismatches in subject-verb agreement in Turkish by L1 speakers. Two online experiments were conducted in which agreement mismatches in Turkish were tested with two kinds of subjects: numeral quantifiers and comitative constructions, which did not cause ungrammaticality in the sentence. Both experiments were self-paced reading tasks on the Ibex Farm platform. Experiment I tested which subject-verb agreement pattern was easier to process in items with numeral quantifier subjects, e.g., üç kişi 'three persons'; the matching pattern was 3rd person singular (or plural) morphology on the verb, but two other patterns, 1st and 2nd person plural, were possible as a mismatch condition. It indicated that 1st person plural verbal agreement was easiest to process with numerally quantified subjects, and this goes counter to the common assumption that numeral quantifiers agree with 3rd person singular (or plural). Experiment II compared the processing of two interpretations of comitative construction, e.g., Ali'yle ben 'I and/with Ali': symmetrical and asymmetrical. The symmetrical interpretation, in which the comitative phrase is interpreted as a coordinated phrase, was deemed a mismatch condition, while the asymmetrical interpretation, in which the prepositional phrase Ali'yle 'with Ali' is analyzed as an adjunct on the subject ben 'I' was a match condition. It demonstrated that comitative construction subjects were mostly interpreted as a coordinate structure, which is surprising because Turkish has bona fide coordination headed by the conjunction ve 'and'. Both experiments showed that mismatch conditions were favored by the participants. To discover whether this preference for agreement mismatches is specific to these two phenomena, other agreement mismatches should be studied.
Benzer Tezler
- The processing of subject-verb number agreement in L2 English by native Turkish speakers
Özne-yüklem uyumunun anadili Türkçe olanlar tarafından ikinci dil olarak İngilizce'de algılanması
GÜLAY ÖZTÜRK
Yüksek Lisans
İngilizce
2007
DilbilimBoğaziçi ÜniversitesiYabancı Diller Eğitimi Ana Bilim Dalı
Y.DOÇ. AYŞE GÜREL
- Not every gap is a gap: Turkish right node raising and the syntax-pf interface
Her boşluk bir boşluk değildir: Türkçe sağ budak yükseltme ve sözdizim-sesbilimsel biçim arakesiti
ÖZHAN ALP ŞEHİT
Yüksek Lisans
İngilizce
2025
DilbilimOrta Doğu Teknik Üniversitesiİngiliz Dili Öğretimi Ana Bilim Dalı
PROF. DR. MARTINA GRACANIN YUKSEK
- Yazım kurallarına uygun yazılmamış türkçe metinleri makine çevirisi yöntemleriyle normalleştirme
Normalizing non-canonical turkish texts using machine translation approaches
TALHA ÇOLAKOĞLU
Yüksek Lisans
Türkçe
2019
Bilgisayar Mühendisliği Bilimleri-Bilgisayar ve Kontrolİstanbul Teknik ÜniversitesiBilgisayar Mühendisliği Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. AHMET CÜNEYD TANTUĞ
- Analysis of the impact of L1 transfer and context on comprehension of metaphorical expressions in a foreign language: A study of Azerbaijani learners of English
D1 aktarımı ve bağlamın yabancı dilde metaforik ifadelerin anlaşılması üzerindeki etkisi: İngilizceyi yabancı dil olarak öğrenen Azerbaycanlı öğrenciler üzerine bir çalışma
MUSHGUNAZ MAMMADLI
Yüksek Lisans
İngilizce
2024
DilbilimOrta Doğu Teknik Üniversitesiİngiliz Dili Öğretimi Ana Bilim Dalı
PROF. DR. SULTAN ÇİĞDEM SAĞIN ŞİMŞEK
- İlkokullarda odaklanma krizinin çok taraflı görüş ve deneyimlere dayalı incelenmesi
Examination of the focusing crisis in primary schools based on multilateral views and experiences
ÖMER KALAFATCI
Doktora
Türkçe
2026
Eğitim ve ÖğretimOrdu ÜniversitesiTemel Eğitim Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. HAYRİYE GÜL SÖZEN