Analitik sosyoloji perspektifinden hesaplamalı sosyal bilim yöntemleri: Twitter verilerinin metin analizi ve network modellemesi
Computational social science methods from an analytical sociology perspective: Text analysis and network modelling of Twitter data
- Tez No: 665623
- Danışmanlar: DOÇ. DR. SELDA TAŞDEMİR AFŞAR
- Tez Türü: Yüksek Lisans
- Konular: Sosyoloji, Sociology
- Anahtar Kelimeler: Analitik sosyoloji, Ağ modeli, Ağlar, Sayısal iz verileri, Sosyal araştırma, Sosyal bilimler, Sosyal medya, Twitter, Analytical sociology, Network model, Networks, Digital trace data, Social research, Social sciences, Social media, Twitter
- Yıl: 2023
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Hacettepe Üniversitesi
- Enstitü: Sosyal Bilimler Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: Sosyoloji Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Sosyoloji Bilim Dalı
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Günümüzün dijital dünyasında sosyal araştırma açısından hem erişilebilir verinin hacmi artmakta hem de bu verilerin toplanması ve analizi için kullanılan yöntem ve modellemeler çeşitlilik göstermektedir. Soru veya teori güdümlü veri yaratma, toplama ve analiz sürecinden ziyade veri veya yöntem güdümlü sosyal araştırmalar tasarlanmaktadır. Bu tez çalışması bahsedilen ikilemle sosyolojinin nasıl yüzleşebileceğini sorunsallaştırmaktadır. Çalışma bu kapsamda dijital çağda yürütülen sosyal araştırmalara kılavuz olabilecek bir içerik sunmaktadır. Çalışmada mekanizma tabanlı açıklamanın, mikro ve makro düzey arasındaki ilişkinin, orta boy sosyolojik teorilerin ve etmen tabanlı modellemenin analitik sosyoloji açısından yeri ve önemi detaylandırılmaktadır. Çalışma, dijital iz verilerinin analizinin hesaplamalı sosyal bilim yöntemleri aracılığıyla nasıl yürütüldüğüne dair uygulamalı bir örnek sunma amacıyla 2011 yılının başından 2022 yılının sonuna değin içerisinde“Suriyeli”anahtar kelimesini barındıran 2 milyonu aşkın Türkçe tweete Twitter Akademik API aracılığıyla erişim sağlamaktadır. Bu doğrultuda, çalışma bir yandan kelime bulutları, duygu analizi, konu modelleme ile tweet metinlerinin analizini gerçekleştirmekte diğer yandan ise bu metinleri paylaşan Twitter kullanıcılarının etkileşim dinamiğine network analizi ve görselleştirmesi aracılığıyla yer vermektedir. Buradan gelen betimsel bulgular nezdinde, Twitter verilerinin işaret ettiği olası network mekanizmalarının analitik sosyoloji bağlamında istatistiksel network modelleri aracılığıyla nasıl soruşturulabileceği irdelenmektedir. Ayrıca bu çalışmada, sosyal araştırmanın bugünü ve geleceği bakımından, geleneksel araştırma yöntemleri ile hesaplamalı sosyal bilim yöntemlerinin yeri analitik sosyoloji bağlamında ele alınmaktadır. Bahsedilenler ışığında, analitik sosyoloji ile hesaplamalı sosyal bilim yöntemlerinin birbirlerinin tamamlayıcı unsuru olarak yer almalarının dijital çağda yürütülen bir sosyal araştırmaya hangi yönlerden katkı sağlayabileceği örneklendirilmektedir.
Özet (Çeviri)
In today's digital world, both the volume of accessible data for social research is increasing and the methods and modelling used to collect and analyse this data are diversifying. Rather than a question-driven or theory-driven process of data creation, collection and analysis, data-driven or method-driven social research is being designed. This thesis problematises how sociology can confront this dilemma. In this context, the study offers a content that can be a guide for social research conducted in the digital age. The study details the place and importance of mechanism-based explanation, the relationship between micro and macro levels, middle-range sociological theories and agent-based modelling for analytical sociology. In order to provide an applied example of how the analysis of digital data is carried out through computational social science methods, the study provides access to more than 2 million Turkish tweets containing the keyword“Suriyeli”from the beginning of 2011 to the end of 2022 through the Twitter Academic API. Accordingly, the study analyses tweet texts through word clouds, sentiment analysis and topic modelling on the one hand, and the interaction dynamics of Twitter users sharing these texts through network analysis and visualisation on the other. Based on the descriptive findings, it is examined how the possible network mechanisms indicated by Twitter data can be investigated through statistical network models in the context of analytical sociology. In addition, in terms of the present and future of social research, the place of traditional research methods and computational social science methods is discussed in the context of analytical sociology. In the light of the aforementioned, the ways in which analytical sociology and computational social science methods as complementary elements of each other can contribute to a social research conducted in the digital age are exemplified.
Benzer Tezler
- Guiding place-based plans with local participation to address urban inequality: The case of İstanbul city council and its katilim kafe initiative
Kentsel eşitsizliği gidermek için yerel katılımla mekânsal planları yönlendirmek: İstanbul kent konseyi ve katilim kafe girişimi örneği
SALEH MALEK
Yüksek Lisans
İngilizce
2024
Şehircilik ve Bölge Planlamaİstanbul Teknik ÜniversitesiŞehir ve Bölge Planlama Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. BAŞAK DEMİREŞ ÖZKUL
- Toplumsal cinsiyet perspektifinden ölüm olgusunun sosyolojik analizi
A sociological analysis of death from a gender perspective
CEYDANUR ÜNLÜ
Yüksek Lisans
Türkçe
2026
DinAmasya ÜniversitesiFelsefe ve Din Bilimleri Ana Bilim Dalı
DR. ÖĞR. ÜYESİ HARUN TUNÇ
- Sabri F. Ülgener ve İdris Küçükömer'in perspektifinden Osmanlı-Türk toplumunda iktisadi geri kalmışlık analizi
The analysis of economic underdevelopment in the Ottoman-Turkish society from the perspective of Sabri F. Ülgener and İdris Küçükömer
MEHMET DİNÇASLAN
- “The Gezi generation”: Analyzing social formation of a generation through its collective memories
“Gezi kuşağı”: Kolektif bellek perspektifinden bir kuşağın oluşumu
GÖZDE ARIK
Doktora
İngilizce
2026
SosyolojiOrta Doğu Teknik ÜniversitesiSosyoloji Ana Bilim Dalı
DR. ÖĞR. ÜYESİ MEHMET BARIŞ KUYMULU
- Socio-technical dynamics of environmental governance in maritime ports: European and Turkish cases, an examination from a science, technology and society (STS) perspective
Deniz limanlarında çevresel yönetişimin sosyo-teknik dinamikleri:Avrupa ve Türkiye örneklerinin bilim, teknoloji ve toplum perspektifinden incelenmesi
NESLİHAN KIRVAL
Yüksek Lisans
İngilizce
2026
Denizcilikİstanbul Teknik ÜniversitesiBilim, Teknoloji ve Toplum Ana Bilim Dalı (disiplinlerarası)
DR. ÖĞR. ÜYESİ SEVİL HATİCE BALTALI TIRPAN