Geri Dön

Kurak ve yarı kurak alanlar için su stresine toleranslı silajlık sorgum (Sorghum bicolor L.) hatlarının belirlenmesi

Determination of silage sorghum (Sorghum bicolor L.) lines tolerant to water stress for arid and semi-arid areas

  1. Tez No: 715564
  2. Yazar: RAMAZAN ÇAĞATAY ARICI
  3. Danışmanlar: PROF. DR. MEHMET ALİ AVCI
  4. Tez Türü: Doktora
  5. Konular: Ziraat, Agriculture
  6. Anahtar Kelimeler: Belirtilmemiş.
  7. Yıl: 2022
  8. Dil: Türkçe
  9. Üniversite: Selçuk Üniversitesi
  10. Enstitü: Fen Bilimleri Enstitüsü
  11. Ana Bilim Dalı: Tarla Bitkileri Ana Bilim Dalı
  12. Bilim Dalı: Tarla Bitkileri Bilim Dalı
  13. Sayfa Sayısı: 139

Özet

Bu çalışma ile silajlık sorgum bitkisinde yurt dışından temin edilen genotiplerin farklı su streslerindeki performanslarının belirlenmesi ve ilerde yürütülecek ıslah çalışmalarına kaynak ve bilgi sağlanması amaçlanmıştır. Konya ekolojik şartlarında Tesadüf Bloklarında Bölünmüş Parseller Deneme Desenine göre 3 tekerrürlü olarak 2020 ve 2021 yıllarında iki yıl süre ile yürütülen çalışmada ana parselleri sulama konuları (S1: Tam sulama; S2: % 75 sulama; S3: % 50 sulama), alt parselleri ise 23 adet genotip oluşturmuştur. Çalışmada genotiplerin farklı su streslerindeki yeşil ve kuru ot verimi başta olmak üzere morfolojik ve fizyolojik özellikler ile birlikte kalite parametreleri ve sulama suyu kullanım etkinliği özellikleri belirlenmiştir. Azalan sulama suyu ile birlikte yeşil ve kuru ot veriminde azalma olduğu, fakat bu azalmanın bazı genotiplerde daha düşük olduğu gözlemlenmiştir. İki yıllık ortalamalara göre çalışmada yeşil ot verimi 4026 – 7150 kg/da aralığında, kuru ot verimi 1112-2405 kg/da aralığında, protein oranı % 8.2-11.1 aralığında, ADF oranı % 30.7-36.3 aralığında, NDF oranı % 49.7-62.9 aralığında ve selüloz oranının ise % 22.7-29.4 aralığında belirlenmiştir. Çalışmada su kullanım etkinliğinin azalan sulama konularında daha yüksek (S1: 4.0 kg/da/mm; S3: 6.0 kg/da/mm ) olduğu belirlenirken, verim azalma oranlarında ise bazı genotiplerin azalan sulama suyuna rağmen verimlerinin çok fazla azalmadığı gözlemlenmiştir. Çalışmada en yüksek kuru ot verimi 22 (2045 kg/da) ve 6 (2039 kg/da) nolu genotiplerden elde edilmiştir. Özellikle su stresi şartlarında 4, 5, 13,15 ve 18 nolu genotipleri en düşük verim azalma oranına sahip olmuştur. Çalışma ile su kaynaklarının yeterli olmadığı ve iklim açısından hassas bir bölge olan Konya ve benzeri alanlar için sorgum bitkisinin kaba yem ihtiyacını karşılamada önemli bir yer tutacağı öngörülmektedir. Özellikle suyun yeterli olmadığı zaman ve alanlarda sorgumun su stresine tolerans özelliği ile bölge için alternatif bir ürün potansiyelinde olduğu sonucuna varılmıştır. Çalışmada kullanılan bazı genotipler özellikle su stresi şartlarında gösterdikleri performanslar ile yürütülecek ıslah çalışmalarında materyal olarak kullanılma olanağına sahip olacağı düşünülmektedir.

Özet (Çeviri)

In this study, it was aimed to determine the performance of the genotypes obtained from abroad in the silage sorghum plant under different water stresses and to provide resources and information for the breeding studies to be carried out in the future. The reaseach was carried out in three replications in 2020 and 2021 for two years in Konya ecological conditions, according to the trial design of divided parcels in random blocks, the main parcels were irrigation subjects (I1: full irrigation; I2: 75% irrigation; I3: 50% irrigation), sub parcels were composed of 23 genotypes. In the trial, morphological and physiological characters, especially green and dry grass yield of genotypes in different water stresses, quality parameters and irrigation water use efficiency characterters were determined. It was observed that there was a decrease in green and dry grass yield with decreasing irrigation, but this decrease was lower in some genotypes. According to the two-year averages, green grass yield is between 4.026 – 7.150 t/ha, hay yield is between 1.112-2.405 t/ha, protein content is between 8.2-11.1%, ADF ratio is between 30.7-36.3%, NDF ratio is between 49.7-62.9%. and cellulose ratio was determined in the range of 22.7-29.4%. In the study, it was determined that the water use efficiency was higher (I1: 40 t/ha/mm; I3: 60 t/ha/mm) in decreasing irrigation issues, while it was observed that the yields of some genotypes did not decrease much despite the decreasing irrigation in yield reduction rates. In the study, the highest grass yield was obtained from genotypes 22 (2045 kg/da) and 6 (2039 kg/da). Especially under water stress conditions, genotypes 4, 5, 13, 15 and 18 had the lowest yield reduction rate. With the research, it is predicted that the water resources are not sufficient and the sorghum plant will have an important place in supllying the roughage need for Konya and similar areas, which is a climate sensitive region. It has been concluded that sorghum has the potential to be an alternative product for the region with its water stress tolerance in feature, especially when water is not sufficient in areas. It is thought that some genotypes which used in this study will have the opportunity to be used as materials in breeding studies to be carried out, especially with their performance under water stress conditions.

Benzer Tezler

  1. Tectonic and magmatic structure of Lake Van basin and its structural evolution, Eastern Anatolia accretionary complex (EAAC), East-Turkey

    Van Gölü havzasının tektonik ve magmatik yapısı ve yapısal evrimi, Doğu Anadolu yığışım karmaşığı (DAYK), Doğu Türkiye

    MUSTAFA TOKER

    Doktora

    İngilizce

    İngilizce

    2011

    Jeofizik Mühendisliğiİstanbul Teknik Üniversitesi

    İklim ve Deniz Bilimleri Ana Bilim Dalı

    PROF. DR. A. M. CELAL ŞENGÖR

  2. Pandemi sürecinin profesyonel ses sanatçılarına mesleki ve emosyonel yönden etkisinin incelenmesi

    Investigation of the effect of the pandemic process on professional voice artists in occupational and emotional perspectives

    AYŞE BUSE KURT

    Yüksek Lisans

    Türkçe

    Türkçe

    2022

    Kulak Burun ve Boğazİstanbul Medipol Üniversitesi

    Dil ve Konuşma Terapisi Ana Bilim Dalı

    DR. ÖĞR. ÜYESİ RAMAZAN SERTAN ÖZDEMİR

  3. Konya-Çumra Ovası marnlı-kalkerli topraklarının drenaj sorunları ile uygun dren derinlik ve aralığının tesbiti üzerinde bir araştırma

    Başlık çevirisi yok

    NİZAMETTİN ÇİFTÇİ

    Doktora

    Türkçe

    Türkçe

    1990

    ZiraatEge Üniversitesi

    Kültürteknik Ana Bilim Dalı

    PROF. DR. AZİZ BALCI

  4. Irrigation planning using geographic ınformation system and remote sensing of the Baranti Plain in northern Iraq

    Kuzey Irak'taki Baranti Ovası'nın coğrafi bilgi sistemi ve uzaktan algılama kullanılarak sulama planlaması

    TWANA ABDULRAHMAN HAMAD

    Doktora

    İngilizce

    İngilizce

    2024

    ZiraatHarran Üniversitesi

    Toprak Bilimi Ana Bilim Dalı

    PROF. DR. MEHMET ALİ ÇULLU

  5. Başlıca iklim parametrelerinin bitki su tüketimine etkilerinin uzaktan algılama yöntemleri ile araştırılması

    Investigation of effects of major climate parameters on crop water consumption using remote sensing methods

    ORKAN ÖZCAN

    Doktora

    Türkçe

    Türkçe

    2014

    Bilim ve Teknolojiİstanbul Teknik Üniversitesi

    İleri Teknolojiler Ana Bilim Dalı

    PROF. DR. NEBİYE MUSAOĞLU

    PROF. DR. CANKUT ÖRMECİ