An input-output analysis of water consumption and intersectoral water usage in Turkey
Türkiye'de su tüketimi ve sektörler arası su kullanımı girdi-çıktı analizi
- Tez No: 737739
- Danışmanlar: PROF. DR. BEKİR KAYACAN
- Tez Türü: Yüksek Lisans
- Konular: Ekonomi, İşletme, Economics, Business Administration
- Anahtar Kelimeler: Girdi-çıktı analizi, Muhasebe, Su ayak izi, Su kullanımı, Su tüketimi, Sürdürülebilirlik, Tüketim, Input-output analysis, Accounting, Water footprint, Water use, Water consumption, Sustainability, Consumption
- Yıl: 2022
- Dil: İngilizce
- Üniversite: İstanbul Üniversitesi
- Enstitü: Sosyal Bilimler Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: İktisat Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Ekonomi Bilim Dalı
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Günümüzde artan nüfus ve iklim değişikliği su kaynaklarının verimsiz kullanımına neden olmaktadır. Türkiye, 2018 yılı baz alındığında 1.366 metre küp kişi başına düşen yenilenebilir su miktarıyla su stresi yaşayan ülkeler kategorisinde yer almaktadır. Türkiye, 20 yıl içerisinde nüfusun artış hızı hesaba katıldığında kişi başına düşen yenilenebilir su miktarının 1.000 metre küpün altına düşeceği varsayımıyla su kıtlığı çeken ülkeler kategorisinde yer alacaktır. Bu doğrultuda kıt bir kaynak olan suyun ulusal ya da bölgesel ölçekte verimli bir şekilde kullanımı önem arz etmektedir. Bu çalışma, Türkiye'de su kaynaklarının sürdürülebilirliğinin ekonomik sektörler bağlamında analizini amaçlamaktadır. Ulusal ölçekte su kaynaklarının sürdürülebilir bir şekilde kullanımı amacına ulaşmak ve gelecekte yaşanacak su kıtlığı krizini hafifletmek için su ayak izi analizlerinde etkin bir metot olan Çevresel Olarak Genişletilmiş Girdi-Çıktı (EEIOA) metodu kullanılmıştır. Çalışmanın ampirik kısmında Türkiye'nin 2018 yılına ait girdi-çıktı tablosu ve sektörel su tüketim verileri kullanılmıştır. Analiz kapsamında temel göstergeler olarak, sektörlere ait su çarpanları oluşturulmuş, ileri/geri bağlantı analizleri kullanılarak Türkiye'nin su tüketiminde 'anahtar sektör' olarak niteleyebileceğimiz sektörler belirlenmiş, temelde sektörler arası su akışını gösteren matrisler oluşturulmuş ve sektörel bazda su tüketiminin ekonomik faydasını ifade eden katsayılar tespit edilmiştir. Çarpan analizinin sonucunda çıktı başına en yüksek doğrudan su kullanımına sahip 'birincil' (tarım, avcılık, ormancılık ve balıkçılık) sektörün su çarpanı görece düşük çıkmıştır. Buna ek olarak 'gıda, içecek ve tütün mamulleri' sektörünün çıktı başına dolaylı su tüketimi göstergesinin en yüksek olduğu ve aynı doğrultuda dolaylı su çarpanı göstergesi de en yüksek olan sektörlerden birisi olduğu tespit edilmiştir. İleri ve geri bağlantı analizleri sonucunda 'birincil', 'su temini' ve 'elektrik temini' sektörlerinin Türkiye ekonomisinde anahtar sektörler olduğu tespit edilmiştir. Senaryo analizleri sonucunda 'birincil' sektörün nihai talebinde yüzde 20'lik bir artışın su kullanım miktarını yüksek miktarda artırdığı ancak nihai talepteki artışın katma değerde yarattığı etkinin görece düşük kaldığı tespit edilmiştir. Ayrıca, gıda, içecek ve tütün mamulleri sektörünün nihai talebindeki artışın da su tüketim miktarı üzerindeki etkilerinin bir hayli yüksek olduğu tespit edilmiştir.
Özet (Çeviri)
Today, increasing population and climate change cause inefficient use of water resources. Turkey is included in the category of water stress country that suffers from water scarcity with the amount of renewable water source of 1.366 cubic meters per person based on 2018. Turkey will be a country that experiences water scarcity with the renewable water falling below 1.000 cubic meters per person considering the increasing population in 20 years. In this respect, efficient use of water, which is a scarce resource, on a national or regional scale is important. This study aims to analyze the sustainability of water resources in Turkey in the context of economic sectors. The Environmentally Extended Input-Output Analysis (EEIOA), which is an effective method in water footprint analysis, has been used to achieve the goal of sustainable use of water resources on a national scale and to alleviate the water scarcity crisis to be able to experience. In the empirical part of the study, Turkey's input-output table for 2018 and sectoral water consumption data were used. Within the scope of the analysis, the water multipliers belonging to the sectors, so-called 'key sectors' in Turkey's water consumption reached by using forward/backward linkages analysis, the matrices that show the water flows between the sectors, and the coefficients expressing the economic benefit of water consumption on sectoral basis have been obtained as the fundamental indicators. As a result of the multiplier analysis, the water multiplier of the agriculture, hunting, forestry, and fishing sector, with the highest direct water use per output, was relatively low. As a result of forward and backward linkages analysis, it has been determined that 'agriculture, hunting, forestry, and fishing', 'water supply', and 'electricity supply' sectors are 'key sectors' in the Turkish economy. As a result of the scenario analysis, it has been determined that a 20 percent increase in the final demand of the agriculture, hunting, forestry, and fishing sector increases the amount of water use by a large amount, but the effect of the increase in the final demand on the value added remains relatively low. In addition, it has been determined that the increase in the final demand of food, beverage, and tobacco products sector has a very high effect on the amount of water consumption.
Benzer Tezler
- Türkiye'de petrol ve petrol sektörünün girdi-çıktı analizi
Petroleum in Turkey and the analysis of petroleum sector by input-output method
ORHAN ÇINAR
- Bölgesel kalkınma ve bölgesel dengesizlik ikilemi GAP örneği
Başlık çevirisi yok
MUSTAFA OĞUZ SİNEMİLLİOĞLU
Doktora
Türkçe
1998
Şehircilik ve Bölge Planlamaİstanbul Teknik ÜniversitesiŞehir ve Bölge Planlama Ana Bilim Dalı
PROF. DR. GÜNDÜZ ATALIK
- Turizmin çevresel etkilerinin değerlendirilmesi ve çevre duyarlı sürdürülebilir turizm modeli
Environmental impact assesment of tourism and environment sensitive sustainable tourism model
FUAT GÜNDÜZ
- Su kullanımı açısından turizm sektörünün sürdürülebilirliği: Çevresel girdi-çıktı modeli çerçevesinde bir analiz
Sustainability of tourism industry in terms of water use: An analysis within the framework of environmental input-output model
GÜLFİDAN AKYÜZ
- Gıda sistemlerinde WEF Nexus yaklaşımının kentsel sürdürülebilirlik kapsamında değerlendirilmesi
Evaluation of WEF Nexus approach in food systems within the scope of urban sustainability
EBRU ALA
Yüksek Lisans
Türkçe
2023
Şehircilik ve Bölge Planlamaİstanbul Teknik ÜniversitesiŞehir ve Bölge Planlama Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. GÜLDEN DEMET ORUÇ