Bozkırda devlet: Hükümdar, hanedan ve boylar
The state in the steppe: Ruler, dynasty and tribes
- Tez No: 738945
- Danışmanlar: DOÇ. DR. ERKİN EKREM
- Tez Türü: Doktora
- Konular: Tarih, History
- Anahtar Kelimeler: Bozkır kültürü, Bozkırlar, Eski Türkler, Hükümdar, Orta Asya ülkeleri, Türk ailesi, Türk boyları, Türk kültürü, Türk mitolojisi, Türk tarihi, Steppe culture, Steppes, Old Turks, Kingship, Central Asia countries, Turkish family, Turkish tribes, Turkish culture, Turkish mythology, Turkish history
- Yıl: 2022
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Hacettepe Üniversitesi
- Enstitü: Sosyal Bilimler Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: Tarih Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Belirtilmemiş.
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Bazı teoriler İç Asya tarihindeki büyük siyasî olayları Çin tarihindekilerin sonucu olarak değerlendirir. Bozkırlıların aynı ekonomik faaliyetlerle geçinen yeknesak ve özellikle tarım ve zanaat ürünlerine erişmek için Çin'e bağımlı oldukları öncülünden hareket eden teoriler, boylarüstü bozkır devletlerinin kuruluşunu Çin'den ürün getirme ihtiyacıyla açıklar. Aynı teoriler bozkır devletlerinin paydaşlarının Çin'den getirilen ürünleri paylaştığını ve boylarüstü devletlerin iç dinamiklerinin bütünüyle buna bağlı olduğunu savunur. Bu tez çalışmasında bahsi geçen teorilerin sınanması ve alternatif bir teori oluşturulması için uğraşıldı. Öncelikle İç Asya imparatorluklarının sınırları içinde yaşayan toplulukların ekonomik faaliyetlerine dair kaynaklar incelenerek İç Asya'nın ekonomik çeşitliliği tespit edildi. Ardından bozkırlıların siyasal örgütlenmelerinin devlet sayılıp sayılmayacağı üzerinde durularak boyların bozkırda devletin ilk ve köklü formu olduğu açıklandı. Boylarüstü devletlerin kuruluşu incelenerek fırsat, güç ve liderlik kapsamındaki iç dinamiklerin dış dinamiklerden çok daha etkin olduğu ayrıca kuruluş süreçlerinin Çin ile bozkır arasındaki ekonomik ilişkilerle bağlantısının zayıflığı görüldü. Boylarüstü devletlerin paydaşlarının hükümdar, hanedan mensupları, kurucu boylar olduğu, aralarındaki bölüşümün nesnesinin de siyasal, askerî ve ekonomik çıkarlar olduğu; ekonomik çıkarların Çin'den alınan haraç değil vergi yoluyla tebaadan alınan ürünler olduğu tespit edildi. Bozkır – Çin siyasî ilişkilerinde Kuzey Çin, Gobi'nin güneyi, Güney Mançurya ve Tarım Havzası bölgelerinin mücadele alanı olduğu, buraları kontrol eden tarafın rakibini baskı altına aldığı görüldü. Boylarüstü devletlerin yıkılışında başat rolü hanedanın içindeki çatışmaların oynadığı tespit edildi. Ayrıca yıkılışın kurucu boyların çözülmesi veya bağlı boyların dağılması şeklinde iki türü olduğu görüldü.
Özet (Çeviri)
Some theories argue that major political events of the Steppe history as a result of Chinese history. Theories based on the premise that steppe peoples live on the same economic activities and are dependent China especially for Access to complete agriculture and craft products, the establishment of supra-tribal steppe states are driven by the need to extract products from China, argues that its internal dynamics completely depend on it. In this thesis, it was tried to test the mentioned theories and to create an alternative one. First of all, the economic diversity of Inner Asia is determined by examining the sources on the economic activities of the communities living in the Inner Asian empires. Then, it was emphasized whether the political organizations of the Steppe peoples could be counted as a state or not, and it was explained that the tribes were the first and deep-rooted form state. By examining the establishment of supra-tribal states, internal dynamics within the scope of opportunity, power and leadership were much more effective than the external dynamics, economic relations with China. is concluded that shareholders of supra-tribal states were ruler, dynasty and the founding tribes. Interests dedistributied between shareholders were not the tribute gained from China, but products taken from subjects as taxation. In the Steppe-China relations it was Northern China, Southern Manchuria, South of Gobi Desert and Tarim Basin that struggle between two powerful states occured and side controlling these areas put preassure on their opponent. It was determined that the conflicts within the dynasty played the leading role in the collapse of the supra-tribal states. In addition, it was seen that there were two types of collapse as the dissolution of founding boys or the disintegration of the subject tribes.
Benzer Tezler
- General Li Jing'in askerî düşüncesi ve Doğu Göktürk Kağanlığı'nın çöküşü
The military thought of General Li Jing and the fall of the Eastern Göktürk Qaghanate
HAYRETTİN İHSAN ERKOÇ
- Türklerde yeni bir dini benimseme konusunda belirleyici hususlar: hazar ve İtil Bulgar örneği (VI-X. yüzyıl)
Determining factors in adopting a new religion among Turks: The example of the Khazars and Itil Bulgars (6th-10th centuries)
İBRAHİM DAĞ
- Kök Türk ve Uygur Çağındaki Moğol asıllı halkların siyasî ve kültürel durumları: 6 ve 9. yüzyıllarda
The cultural and political situation of Mongol tribes in Turkic and Uyghur State Periods: 6-9th centuries
ENKHBAT AVIRMED
- Yusuf Has Hacib'in Kutadgu Bilig'i ve Nizamü'l-Mülk'ün Siyasetnamesi ışığında Türk hakimiyet anlayışı
Turkish dominance comprehension benegiting from Yusuf Has Hacip's“Kutadgu Bilig”and Nizamu'l-Mulk's“ ”Siyasatname"
YAVUZ ALTINÖZ
Yüksek Lisans
Türkçe
2005
Sanat TarihiFırat Üniversitesiİslam Tarihi ve Sanatları Ana Bilim Dalı
Y.DOÇ.DR. SIDDIK ÜNALAN
- Yusuf Has Hacib`in Kutadgu Bilig`i ve Nizamü`l-Mülk`ün Siyasetnamesi ışığında Türk hakimiyet anlayışı
Turkish dominance comprehension benegiting from Yusuf Has Hacib`s“Kutadgu Bilig”and Nizamu`l-Mulk`s“Siyasetname”
YAVUZ ALTUNÖZ
Yüksek Lisans
Türkçe
2005
TarihFırat Üniversitesiİslam Tarihi ve Sanatları Ana Bilim Dalı
Y.DOÇ.DR. SIDDIK ÜNALAN