TESS uydusu veri tabanında yer alan bazı örten çift sistemlerin fotometrik ve dönem değişimi incelemesi
Photometric and period change investigation of some eclipsing binary system in the TESS satellite database
- Tez No: 786354
- Danışmanlar: DOÇ. DR. BURCU ÖZKARDEŞ
- Tez Türü: Yüksek Lisans
- Konular: Astronomi ve Uzay Bilimleri, Astronomy and Space Sciences
- Anahtar Kelimeler: Algol Türü Örten Çift Yıldız: TU CrB, V910 Mon, V959 Per, Teknik: Fotometrik Analiz, Teknik: Dönem Analizi, Dönem analizi, Fotometrik analiz, Işık eğrileri, Wilson-Devinney Yöntemi, Algol Type Eclipsing Binary Star: TU CrB, V910 Mon, V959 Per, Technique: Photometric Analysis, Technique: Period Analysis, Period analysis, Photometric analysis, Light curves, Wilson-Devinney Method
- Yıl: 2023
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Çanakkale Onsekiz Mart Üniversitesi
- Enstitü: Lisansüstü Eğitim Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: Uzay Bilimleri ve Teknolojisi Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Astronomi ve Uzay Bilimleri Bilim Dalı
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Tez kapsamında, ihmal edilmiş Algol türü üç çift yıldız TU CrB'ın, V959 Per'in ve V910 Mon'un ışık eğrisi analizi ve dönem değişimi incelemesi gerçekleştirilmiştir. Çanakkale Onsekiz Mart Üniversitesi Ulupınar Gözlemevi'nde TU CrB'ın (T30 BVR ve T40 BVR) ve V959 Per'in (IST60 BVR s ) fotometrik gözlemleri yapılmıştır. TU CrB'ın BVR ve TESS ışık eğrileri, V959 Per'in ve V910 Mon'un TESS ışık eğrisi, Wilson-Devinney yöntemine göre modellenmiştir. Üç sistemin tahmini mutlak parametreleri (kütle, yarıçap ve ışıtma) belirlenmiştir: TU CrB için, M 1 =1.20±0.03 M M 2 =0.29±0.01 M R 1 =1.99±0.04 R R 2 =1.89±0.03 R L 1 =6.7±2.1 L L 2 =0.87±0.43 L ; V959 Per için, M 1 =1.28±0.02 M M 2 =1.37±0.02 M R 1 =1.90±0.01 R R 2 =1.54±0.01 R L 1 =6.9±0.68 L L 2 =4.2±0.5 L ; V910 Mon için, M 1 =1.04±0.03 M M 2 =0.90±0.05 M R 1 =1.55±0.14 R R 2 =1.12±0.10 R L 1 =2.8±1.1 L L 2 =1.4±0.5 L . V959 Per'in ve V910 Mon'un döneminde bir değişim bulunmazken TU CrB'ın döneminin parabol+çevimsel olarak değiştiği saptanmıştır. Bahsedilen bu değişimin nedenleri, kütle aktarımı/kaybı, olası üçüncü cisim ve manyetik etkinlik altında tartışılmıştır. Üç sistemin TESS ışık eğrileri kullanılarak frekans analizi gerçekleştirilmiştir. TU CrB ve V910 Mon için bir zonklama tespit edilmezken V959 Per için tek frekans belirlenmiş ve Gama Dor türü zonklayan sistem adayı olabileceği önerilmiştir. İncelenen üç örten çiftin bileşenlerinin konumu, log T–log L/L düzleminde (HR diyagramı) kuramsal bir evrim modeline göre kısaca tartışılmıştır.
Özet (Çeviri)
Light curve and period change analysis of three neglected Algol type binary stars TU CrB, V959 Per and V910 Mon were carried out within the scope of the thesis. Photometric observations of TU CrB (T30 BVR and T40 BVR) and V959 Per (IST60 BVRs) were made at Çanakkale Onsekiz Mart University Ulupınar Observatory. BVR and TESS light curves of TU CrB, TESS light curve of V959 Per and V910 Mon were modeled according to the Wilson-Devinney method. The estimated absolute parameters (mass, radius, and luminocity) of the three systems were determined: For TU CrB, M 1 =1.20±0.03 M M 2 =0.29±0.01 M R 1 =1.99±0.04 R R 2 =1.89±0.03 R L 1 =6.7±2.1 L L 2 =0.87±0.43 L ; for V959 Per, M 1 =1.28±0.02 M M 2 =1.37±0.02 M R 1 =1.90±0.01 R R 2 =1.54±0.01 R L 1 =6.9±0.68 L L 2 =4.2±0.5 L ; for V910 Mon, M 1 =1.04±0.03 M M 2 =0.90±0.05 M R 1 =1.55±0.14 R R 2 =1.12±0.10 R L 1 =2.8±1.1 L L 2 =1.4±0.5 L . While there was no change in the period of V959 Per and V910 Mon, it was determined that the period of TU CrB changed as parabola+cyclic. The reasons for this change are discussed under mass transfer/loss, possible third body and magnetic activity. Frequency analysis was performed using TESS light curves of the three systems. While no any pulsation was detected for TU CrB and V910 Mon, a single frequency was determined for V959 Per and it was suggested that it could be a candidate for Gamma Dor type pulsating system. The location of the components of the studied eclipsing binaries is briefly discussed in the log T–log L/L plane (namely HR diagram) according to a theoretical evolution model.
Benzer Tezler
- Gaia, lamost ve tess verileri ile upk kataloğundaki yedi açık yıldız kümesinin tayfsal ve fotometrik özellikleri
Spectroscopic and photometric properties of seven open star clusters in the upk catalogue with gaia, lamost and tess data
RÜYA DEMİRCİ
Yüksek Lisans
Türkçe
2026
Astronomi ve Uzay BilimleriErciyes ÜniversitesiAstronomi ve Uzay Bilimleri Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. İNCİ AKKAYA ORALHAN
- Bazı sefeid yıldızlarının zonklama doğası
Pulsational nature of some cepheid stars
AYŞENUR PALİTLİ
Yüksek Lisans
Türkçe
2025
Fizik ve Fizik MühendisliğiÇanakkale Onsekiz Mart ÜniversitesiFizik Ana Bilim Dalı
PROF. DR. ESİN SOYDUGAN
- Minimum ışık zamanı belirleme üzerine yeni bir yazılımın geliştirilmesi ve seçilen örten çift yıldızlara uygulanması
Development of a new software for minimum light time determination and application to selected eclipsing binary stars
OĞUZHAN ÜÇÜNCÜ
Yüksek Lisans
Türkçe
2025
Astronomi ve Uzay BilimleriÇanakkale Onsekiz Mart ÜniversitesiUzay Bilimleri ve Teknolojisi Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. BURCU ÖZKARDEŞ
- Uydu verileri ile İstanbul Boğazı ve Haliç'de su kirliliğinin makro düzeyde belirlenmesi
Intrepretation at macro level as pollution of water resources of remotely sensed data of Bosphorus and golden horn estuary by an unsupervised and supervised classification method
H.GONCA COŞKUN
- Uç değer dağılımları ve Adana'ya ait 39 yıllık sıcaklık değerlerine uygulanışı
Başlık çevirisi yok
AHMET HAMDİ SUMRA