Ottoman-Islamic aesthetics and visual culture in palatial architecture and landscape: The case of Topkapi Palace in the 15th and 16th centuries
Saray mimarisi ve peyzajında Osmanlı-İslam estetiği ve görsel kültürü: 15. ve 16. yüzyıllarda Topkapı Sarayı örneği
- Tez No: 802854
- Danışmanlar: PROF. DR. ALİ UZAY PEKER
- Tez Türü: Doktora
- Konular: Mimarlık, Tarih, Architecture, History
- Anahtar Kelimeler: 15. yüzyıl, 16. yüzyıl, Estetik, Mimari, Mimarlık tarihi, Osmanlı mimarisi, Peyzaj, Saraylar, Topkapı Sarayı, Türk-İslam mimarisi, 15. century, 16. century, Aesthetics, Architectural, Architectural history, Ottoman architecture, Landscape, Palaces, Topkapı Palace, Turkish-Islamic architecture
- Yıl: 2023
- Dil: İngilizce
- Üniversite: Orta Doğu Teknik Üniversitesi
- Enstitü: Sosyal Bilimler Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: Mimarlık Tarihi Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Belirtilmemiş.
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Bu tez, Topkapı Sarayı'nı anlamak ve anlamlandırmak üzerine yapılan akademik çalışmalara katkı sağlamayı amaçlar, Osmanlı düşünce dünyasının Topkapı Sarayı'nın mekânlarına nasıl yansıdığını irdeler. Tez temel olarak Osmanlı İmparatorluğu'nun en güçlü olduğu ve dolayısıyla Osmanlı sanat ve estetiğinin olgunlaşarak doruğa ulaştığı 15. ve 16. yüzyıla odaklanır. Tez, Osmanlı hanedanının sanat ve mimaride kullandığı üslup ve mekânsal tercihleri, Osmanlı düşünce dünyasının dört bileşeni olan politik düşünce, felsefi düşünce, dini düşünce ve tasavvufî düşünce üzerinden açıklar. Bu çalışmaya başlarken, Osmanlı siyasi, felsefî, dinî ve tasavvufî düşüncesinde baskın etken Sünnî İslam inanç sistemi olarak kabul edilmiş, Topkapı Sarayı'nın analizinin İslâm estetiğinin teorik çerçevesi ile yapılması uygun bulunmuştur. Bu bağlamda, İslâm estetiğine dair temel öğretiler belirlenmiştir. Bunlar belirlenirken, İslâm estetiğine dair literatür üzerinde detaylı bir çalışma yapılmış ve konu üzerine yazılmış kaynaklardaki kavramlar belirlenmiştir. Osmanlı düşünce sistemini oluşturan her bir öğe (siyaset, felsefe, din, sufizm) estetik boyut çerçevesinde ayrıntılı şekilde incelenmiş ve saray üzerindeki mekânsal yansımaları irdelenmiştir. Tez, Topkapı Sarayı'nın devlet ve sultanın ikamet yeri olduğu gerçeğinden yola çıkarak İslâm'ın mesken estetiğinin de izlerini sürürerek mekâna dair tercihleri sorgular.
Özet (Çeviri)
This dissertation contributes to our understanding of the Topkapı Palace in Istanbul. Its main inquiry is how the Ottoman mindset shaped it from the 15th to the 16th century when the Ottoman Empire was strongest and Ottoman art and aesthetics matured and reached their peak. This study introduces a methodological aesthetic analysis and reveals the meanings, values, and thoughts underlying spatial preferences in this age. The factors that shaped the Ottoman mindset are grouped into political, philosophical, religious, and sufī thought systems. This study started with the premise that the dominant factor that influenced the Ottoman mindset was the Sunnite belief system, and the analysis of the Topkapı Palace is based on the theoretical framework of Islamic aesthetics. Its doctrines are discussed in terms of a detailed study of the literature on Islamic aesthetics, revealing basic concepts which are related to the spatial features of the Topkapı Palace. Since the palace is the household of the state and the sultan, the preferences for the spaces are further studied by specifically following the household aesthetics of Islam.
Benzer Tezler
- Ülkemizdeki çeşitli büyüklükteki yerleşim merkezlerinde uygulanabilecek kültür yapısı planlama modeli
The Planning model of the cultural building which applicable at different size of settlement center
MUSTAFA İNCESAKAL
Yüksek Lisans
Türkçe
1986
Şehircilik ve Bölge PlanlamaGazi ÜniversitesiMimarlık Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. UMUR ERKMEN
- Antakya tarihi ticaret merkezi mekansal yapı değişim ve gelişim sürecinin kent ticaret merkezi planlamasına etkinliği
The Effectiveness of spatial structural chance and development period of the historical trade center of Antakya in the urban trade planning
NEVİN TURGUT
Yüksek Lisans
Türkçe
1986
Şehircilik ve Bölge PlanlamaGazi ÜniversitesiŞehir ve Bölge Planlama Ana Bilim Dalı
YRD. DOÇ. DR. NURCAN UYDAŞ
- Mimarlıkta rasyonel ve irrasyonel biçimlendirmenin ekonomik göstergelere bağlı olarak değişimi ve bu değişimin 11. yüzyıldan 19. yüzyıla kadar Türk ve Avrupa uygarlıklarında örneklenmesi
The Change of rational and irrational styles in architecture duetotho economicaldata and the illustration of this change on the Turkish and European Civilizations between 11th and 19th centuries
AYŞE ZEYNEP ONUR
- Eski Türklerde ve Osmanlılar döneminde beden eğitimi ve spor faaliyetleri Osmanlılarda ilk spor teşkilatları
Başlık çevirisi yok
M. ERCÜMENT ALTUĞGİL