Evde yaşayan yaşlı bireylerin yerinde yaşlanma deneyimleri ve sosyal hizmet gereksinimleri: Ankara ili örneği
The experiences of aging in place and social service needs of elderly people living at home: The case of Ankara province
- Tez No: 806252
- Danışmanlar: DOÇ. DR. TÜRKEN ÇAĞLAR
- Tez Türü: Yüksek Lisans
- Konular: Sosyal Hizmet, Social Work
- Anahtar Kelimeler: Aktif yaşlanma, Ankara, Sosyal hizmetler, Yaşlı bakım hizmetleri, Yaşlı bakımı, Yaşlılar, Yaşlılık, Yerinde yaşlanma, Active ageing, Ankara, Social services, Aged care services, Elderly care, Aged, Old age, Aging in place
- Yıl: 2023
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Hacettepe Üniversitesi
- Enstitü: Sosyal Bilimler Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: Sosyal Hizmet Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Sosyal Hizmet Bilim Dalı
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Araştırmanın temel problemi, Ankara ili örneğinde evde yaşayan 65+ yaş grubu yaşlı bireylerin yerinde yaşlanma deneyimlerinin, yaşadıkları zorlukların ortaya konulması ve sosyal hizmet gereksinimlerinin belirlenmesidir. Araştırmanın amacı, evde yaşamını sürdüren yaşlı bireylerin destek ve bakım ihtiyaçları ile ilgili yaşadıkları sorunları ortaya çıkarmak ve yerinde yaşlanma kapsamında bu sorunların giderilmesine ilişkin sosyal hizmet gereksinimlerini belirlemektir. Araştırmada evde yaşayan yaşlı bireylerin deneyimleri ve sosyal hizmet gereksinimleri ekolojik sistem yaklaşımı bağlamında ele alınmıştır. Nitel araştırma deseni ile yapılan çalışmada fenomenolojik yaklaşım kullanılmıştır. Ankara ilinde yaşayan 16 kadın ve 14 erkek toplam 30 yaşlı bireye kartopu örneklem yoluyla ulaşılmış; yarı yapılandırılmış derinlemesine görüşmeler yapılmıştır. Veriler tematik analize tabi tutulmuş;“yerinde yaşlanma deneyimleri”ile“yerinde yaşlanma destek sistemleri ve sosyal hizmet gereksinimleri”isimli iki tema altında sunulmuştur. Araştırma bulgularına göre, yaşlı bireyler alışkın oldukları evlerinde mümkün olduğunca uzun süre yaşamak istemektedirler. Evde yaşama tercihlerini, evin fiziksel koşullarının uygunluğu, çevredeki mekânların ulaşılabilirliği, iletişim ve ulaşım imkânları, sosyokültürel aktivitelere katılım, teknoloji kullanma becerisi ile evine yüklediği anlam belirlemektedir. Ayrıca, yaşlı bireylerin ihtiyaçlarına ilişkin enformel ve formel destek sistemlerinin çeşitliği ve kalitesi evde yaşama tercihlerini belirleyen diğer unsurlardır. Yaşlı bireyler kamu kurumları tarafından verilen hizmetlere güven duymakta, yerinde yaşlanmaya ilişkin evde sağlık ve bakım hizmetlerinden yararlanmaktadırlar. Yaşlı bireyler sosyal destek ve evde bakım hizmetlerini mahalle bazında açılacak gündüzlü merkezlerden almak istemektedirler. Araştırmada evde yaşayan yaşlı bireylerin yerinde yaşlanma deneyimleri ve sosyal hizmet gereksinimleri sosyal hizmet disiplini bakış açısı ile sosyokültürel ve ekonomik boyutlarıyla ele alınmıştır. Yaşlı bireylerin özellikleri, ihtiyaçları ve tercihleri dikkate alınarak alternatif hizmet modellerine ilişkin sosyal politikaların oluşturulması ve uygulanması için önerilerde bulunulmuştur.
Özet (Çeviri)
The main problem of the study is to reveal the experiences of aging in place of individuals in the 65+ age group living at home, their difficulties, and to determine their social service needs in the example of Ankara province. The study aims to reveal the problems experienced by older people living at home regarding their support and care needs and to determine the social service needs related to the elimination of these problems within the scope of aging in place. The experiences and social service needs of elderly people living at home were discussed in the context of the ecological system approach. The study was conducted with a qualitative research design and used the phenomenological approach. A total of 30 elderly people, 16 women and 14 men, living in Ankara province were reached through snowball sampling and semi-structured in-depth interviews were conducted. The data were subjected to thematic analysis under two themes called as“aging in place experiences”and“aging in place support systems and social service needs”. According to the research findings, elderly people want to live in their accustomed homes for as long as possible. The preferences of living at home are determined by the suitability of the physical conditions of the house, the accessibility of the surrounding places, the communication and transportation facilities, the participation in sociocultural activities, the ability to use technology, and the meaning they refer to the home. Other factors include diversity and quality of informal and formal support systems. Elderly people trust the services provided by public institutions and benefit from home health and care related to aging in place. Elderly people want to receive social support and home care services from day centers to be opened on a neighborhood basis. In the study, the aging in place experiences and social service needs of elderly people living at home were discussed with sociocultural and economic dimensions from the perspective of social work discipline. Recommendations were made for developing and implementing social policies on alternative service models, considering elderly people's characteristics, needs and preferences.
Benzer Tezler
- Yaşlı bireylerde yerinde yaşlanma ile yaşam doyumu ve depresyon düzeyleri arasındaki ilişkinin incelenmesi
Investigation of the relationship between aging in place and life satisfaction and depression levels in elderly individuals
ESMA ALTINDİŞ
Doktora
Türkçe
2025
Sosyal Hizmetİstanbul Sabahattin Zaim ÜniversitesiSosyal Hizmet Ana Bilim Dalı
PROF. DR. TANER ARTAN
- Yaşlı bireylerde yerinde yaşlanma ile psikolojik iyi oluş hali arasındaki ilişkinin incelenmesi
Investigation of the relationship between aging in place and psychological well-being in older adults
BÜŞRA AHİ
Yüksek Lisans
Türkçe
2026
Sosyal HizmetGazi ÜniversitesiSosyal Hizmet Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. ÖMER FARUK CANTEKİN
- Yerinde yaşlanma bağlamında yaşlılarda ait olma duygusu ile yaşam doyumu arasındaki ilişki
The relationship between sense of belonging and life satisfaction among older adults in the context of aging in place
HATİCE BÜŞRA KARA
- Sağlıklı yaş alma merkezinde takip edilen yaşlıların yerinde yaşlanma memnuniyeti ile klinik kırılganlık düzeyleri arasındaki ilişki
The relationship between aging in place satisfaction and clinical frailty levels among older adults followed up at a healthy aging center
GÖZDE ÇEBİ GÜNDÜZ
Tıpta Uzmanlık
Türkçe
2025
Aile HekimliğiSağlık Bilimleri ÜniversitesiAile Hekimliği Ana Bilim Dalı
DR. DEMET MERDER
DOÇ. DR. NİL TEKİN
- Türkiye'de yaşlı bakım hizmetlerinin değerlendirilmesi ve biyopsikososyal bağlamda alternatif bakım modeli önerisi
Evaluation of elderly care services in Türkiye and the proposal of an alternative care model in the biopsychosocial context
TUĞBA DENİZ AYDIN
Doktora
Türkçe
2026
Sosyal HizmetManisa Celal Bayar ÜniversitesiSosyal Hizmet Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. BUĞRA YILDIRIM