Yetişkinlerde bağlanma stilleri, öz yeterlik ve bazı demografik değişkenlerin karanlık üçlü kişilik özelliklerine etkisi
Effect of attachment styles, self-sufficiency and some demographic factors in adults on the dark triad of personality traits
- Tez No: 824161
- Danışmanlar: DOÇ. DR. GAYE SALTUKOĞLU
- Tez Türü: Yüksek Lisans
- Konular: Psikoloji, Psychology
- Anahtar Kelimeler: Bağlanma stilleri, Demografik değişkenler, Karanlık kişilik özellikleri, Karanlık üçlü, Narsisizm, Psikopati, Yetişkinler, Yetişkinlerde bağlanma, Ölçekler, Öz yeterlilik, Dark triad, Attachment styles, Self-efficacy, Narcissism, Psychopathy, Machiavalism, Demographic variables, Dark personality traits, Dark triple, Adults, Adult attachment, Scales
- Yıl: 2023
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Fatih Sultan Mehmet Vakıf Üniversitesi
- Enstitü: Lisansüstü Eğitim Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: Psikoloji Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Klinik Psikoloji Bilim Dalı
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Bu tez, yetişkin bireylerin bağlanma stilleri, öz yeterlik inançları ve birtakım demografik özelliklerinin karanlık üçlü kişilik özelliklerine olan etkisinin belirlenmesi amacıyla yazılmıştır. Bu amaç çerçevesinde bağlanma stilleri, öz yeterlik ve yaş, cinsiyet, eğitim, gelir ve medeni durum gibi demografik değişkenlere göre karanlık üçlü kişilik özelliklerini yordayıcılığı incelenmiştir. Değişkenlerin ölçülmesinde litatürde sıklıkla kullanılan, geçerlik ve güvenirlikleri yüksek olan ölçeklerin kullanılmasına özen gösterilmiştir. Bu bağlamda demografik soruları içeren Demografik Bilgi Formu'nun yanında Karanlık Üçlü Ölçeği, Yakın İlişkilerde Yaşantılar Envanteri-II ve Genel Öz Yeterlik Ölçeği kullanılmıştır. Ölçeklerden elde edilen puanlar çeşitli analizlere tabii tutulmuştur. Demografik özelliklere göre karanlık üçlü kişilik özellik puanlarının yordayıcılarının belirlenmesi için Çoklu Doğrusal Regresyon Modelleri tahmin edilmiştir. Analizler sonucunda tüm örneklemde ve demografik özelliklere göre farklılaşan gruplarda kaygılı ve kaçınma bağlanma ile öz yeterliğin makyevalizm, narsisizm ve psikopati üzerinde farklı etkiler oluşturduğu gözlenmiştir. Ayrıca öz yeterliğin narsisizmi yordadığı ve kaçınmacı bağlanmanın psikopati için bir yordayıcı olduğu sonucuna ulaşılmıştır. Elde edilen sonuçlar literatür bulguları ile karşılaştırılırarak yorumlanmıştır. Bu yorumlamada veri toplama ve analizine ilişkin çalışmadaki kısıtlılıklara da yer verilmiştir. Literatüre bakıldığında çalışmanın değişkenlerinin alanyazında çokça yer almasına rağmen bu değişkenlerin tümünü aynı anda inceleyen ilk araştırma olduğu saptanmıştır. Karanlık üçlü kişilik özelliklerinin bağlanma stilleri, özyeterlik ve bireylerin birtakım demografik özelliklerinden etkilendiği düşünülerek yürütülen bu tez çalışmasının bu anlamda bir sonraki çalışmalar için bir kaynak niteliğinde olması ön görülmektedir. Bu bağlamda bir sonraki çalışmalarda kısıtlılıkların göz önünde bulundurularak daha kapsamlı bir çalışma yapılması önerilmektedir. Anahtar kelimeler; Karanlık üçlü, Bağlanma stilleri, Öz yeterlik, Narsisizm, Psikopati, Makyevalizm
Özet (Çeviri)
The aim of this study is to determine the effects of adult individuals' attachment styles, self-efficacy beliefs and some demographic characteristics on dark triad personality traits. For this purpose, the predictors of dark triad personality traits were investigated according to demographic variables such as attachment styles, self-efficacy and demographic variables such as age, gender, education, income and marital status. The sample of the study consists of 285 adult individuals. Questionnaire method was used as data collection tool in the research, and Demographic Information Form, Dark Triad Scale, General Self-Efficacy Scale, Experiences in Close Relationships Inventory-II were used to create the questionnaire. Multiple Linear Regression Models were estimated to determine the predictors of dark triad personality trait scores according to demographic characteristics. As a result of the estimated models: It was observed that anxious and avoidant attachment and self-efficacy had different effects on makyevalism, narcissism and psychopathy in the whole sample and in groups that differed according to demographic characteristics. In addition, it was concluded that self-efficacy predicted narcissism and avoidant attachment was a predictor of psychopathy. The findings obtained from the research were discussed within the framework of the results in the literature and suggestions were made for future research.
Benzer Tezler
- Genç yetişkinlerde bağlanma stilleri, kişilik tipleri ve öz-yeterlik algısı arasındaki ilişkilerin incelenmesi
The examination of relationship between attachment styles, personality type and self efficacy in young adults
ŞEYMA KARATAŞ
Yüksek Lisans
Türkçe
2022
Psikolojiİstanbul Gelişim ÜniversitesiPsikoloji Ana Bilim Dalı
DR. ÖĞR. ÜYESİ ZEYNEP SET
- Üniversite öğrencilerinde romantik ilişkilerde bağlanma stilleri, siber flört istismarı, ilişki öz yeterlik inancı ve bilişsel duygu düzenleme becerisi arasındaki ilişkinin incelenmesi
Investigation of the relationship between attachment styles in romantic relationships, cyber dating abuse, relationship self-efficacy beliefs, and cognitive emotion regulation skills in university students
ZEYNEP ÇELEBİ
Yüksek Lisans
Türkçe
2023
Psikolojiİstanbul Gedik ÜniversitesiPsikoloji Ana Bilim Dalı
DR. ÖĞR. ÜYESİ HAKAN DUMAN
- Yetişkinlerde bağlanma stilleri ile benlik saygısı arasındaki ilişkide duygusal yeme ve öz-şefkatin aracılık rolü
The mediating role of emotional eating and self-compassion in the relationship between attachment styles and self-esteem in adults
SEMA NUR İKTİMUR
Yüksek Lisans
Türkçe
2025
Psikolojiİstanbul Arel ÜniversitesiKlinik Psikoloji Ana Bilim Dalı
DR. ÖĞR. ÜYESİ R. ÇAĞLAR ERCEN
- Ergenlerde bağlanma stilleri ile eylemlilik düzeyleri arasındaki ilişkinin incelenmesi
Examination of the relationship between attachment styles and multi-measure agentic personality in adolescents
SELNUR AKDOĞAN PEKTAŞ
Yüksek Lisans
Türkçe
2022
Eğitim ve ÖğretimAnkara ÜniversitesiEğitim Bilimleri Ana Bilim Dalı
DR. ÖĞR. ÜYESİ EYLEM GÖKÇE CENGİZ
- Bağlanma stillerinin bilişsel esnekliği yordamasında öz yeterliliğin aracı rolü
The mediating role of self-efficacy in prediction of attachment styles and cognitive flexibility
EDA KARABUDAK