Hafif zihinsel engelli gençlerin self-determinasyon (Öz-belirleme) deneyimleri: Fenomenolojik bir çalışma
Self-determination experiences of adolescents with mildintellectual disability: A phenomenological study
- Tez No: 867823
- Danışmanlar: PROF. DR. KASIM KARATAŞ
- Tez Türü: Doktora
- Konular: Sosyal Hizmet, Social Work
- Anahtar Kelimeler: Belirtilmemiş.
- Yıl: 2024
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Hacettepe Üniversitesi
- Enstitü: Sosyal Bilimler Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: Sosyal Hizmet Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Belirtilmemiş.
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Öz belirleme, öz belirtim, yaşam sorumluluğunu üstlenme veya kendi kaderini tayin ifadeleri ile kullanılan self-determinasyon, engelli bireylerin kendi yaşamlarının belirleyicisi olma hakkı ve bu yöndeki bilgi, beceri ve inançlara dayalı eylemleri olarak tanımlanmaktadır. Ülkemizde self-determinasyon konusunun, engellilik çalışmaları, özel eğitim ve sosyal hizmet alanlarında henüz yeterince ele alınmadığı görülmektedir. Bu ihtiyaçtan hareketle planlanan bu araştırmada, hafif zihinsel engelli gençlerin self-determinasyona ilişkin deneyimlerinin ve algılarının ortaya konulması amaçlanmıştır. Nitel araştırma yöntemi ve fenomenolojik desene sahip olan bu araştırmanın katılımcıları, İstanbul ilinde üç farklı özel eğitim meslek okuluna devam eden, hafif zihinsel engellilik tanısına sahip olan sekiz gençtir. Araştırma katılımcıları ile yarı yapılandırılmış derinlemesine görüşmeler gerçekleştirilmiş; veriler MAXQDA Nitel Veri Analizi Programı kullanılarak analiz edilmiştir. Analiz sonucunda, Kişisel Deneyimlerin Dışında Bir Kavram: Self-determinasyon, Müzakere Edil(e)meyen Bir Konu Olarak Özerklik, Kendine ve Yaşam Olasılıklarına Dair Farkındalık ve Okul Deneyimlerinde Self-determinasyon olarak adlandırılan dört ana tema oluşmuştur. Katılımcıların deneyimleri, bireysel ve bağlamsal etkenler çerçevesinde yorumlanmıştır. Sonuçlar, gençlerin self-determinasyonla ilişkili kavramlara dair gelişmiş bir algı ve kavrayışlarının olmadığını; kişisel, sosyal ve eğitimsel alanlarda self-determinasyon olanaklarından yoksun olduklarını ve self-determinasyonu yeterince deneyimleyemediklerini göstermiştir.
Özet (Çeviri)
Self-determination refers to the right of persons with disabilities to be the causal agents in their own lives and their actions based on knowledge, skills and beliefs on this direction. In Turkey, self-determination has not yet been sufficiently addressed in the fields of disability studies, special education, and social services. Based on this need, this study aims to reveal self-determination experiences and perceptions of young people with mild intellectual disabilities. The study has a qualitative method and phenomenological design. Semi-structured in-depth interviews were conducted with eight young people with mild intellectual disability who attend three different special education vocational schools in Istanbul. The data were analyzed using MAXQDA Qualitative Data Analysis Program. Four main themes emerged: Self-determination as a Concept Outside Personal Experience, Autonomy as a Non-Negotiable Issue, Awareness of Self and Life Possibilities, and Self-determination in School Experiences. Participant experiences were interpreted within the framework of individual and contextual factors. The results showed that young people do not have a developed perception and understanding of the concepts related to self-determination; they lack self-determination opportunities in personal, social, and educational domains; and they do not experience self-determination sufficiently.
Benzer Tezler
- Hafif düzeyde zihin engelli öğrencilere yazma becerilerinin kazandırılmasında kullanılan öğretim yöntem ve tekniklerine ilişkin öğretmen görüşlerinin değerlendirilmesi
An evaluation of perspectives of the teachers on teaching methods and techniques for teaching initial writing skills to children with mildly mental retardation
MUHAMMET DÖNGEL
Yüksek Lisans
Türkçe
2009
Eğitim ve ÖğretimSelçuk ÜniversitesiÖzel Eğitim Bölümü
YRD. DOÇ. DR. HAKAN SARI
- Zihinsel yetersizliği olan bireylere tarım becerilerinin öğretiminde video modelle öğretim yönteminin etkililiği
The effectiveness of video modelling in teaching farming skills to individuals with intellectually disabled
FUNDA ULUGÖL
Yüksek Lisans
Türkçe
2018
Eğitim ve ÖğretimAbant İzzet Baysal ÜniversitesiÖzel Eğitim Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. EMİNE ERATAY
- Hafif zihinsel engelli çocuğu olan annelerin algıladıkları aile işleyişi ve aile yaşam kalitesinin sosyo-demografik değişkenler açısından incelenmesi
The analysis of perceived family functions and family life quality of mothers who have children with mild mental retardations, through socio-demographic variables.
ÖZGE ÖZYURT
- Hafif zihinsel engelli çocuklar ve ebeveynlerinde cinsel istismardan korunma konusunda farkındalık yaratma
Awareness raising about protection from sexual abuse in mild mental disabled children and their parents
SİBEL KÜÇÜK
Doktora
Türkçe
2012
HemşirelikErciyes ÜniversitesiHemşirelik Ana Bilim Dalı
PROF. DR. NURGÜN PLATİN
YRD. DOÇ. DR. Emine ERDEM
- Hafif zihinsel engelli ergenlerde sporun motor beceriler üzerine etkisinin incelenmesi
The effects of sports on motor skills in adolescents with mild intellectual disability
ŞEHMUS ASLAN
Doktora
Türkçe
2015
SporTrakya ÜniversitesiEngelli Çalışmaları Ana Bilim Dalı
PROF. DR. YEŞİM FAZLIOĞLU
DOÇ. DR. BÜLENT AĞBUĞA