Phubbing ile dürtüsellik arasındaki ilişkide yetersizlik duygusu ve sosyal dışlanmanın aracı rolü
Sence of inadequacy in the relationship between phubbing and impulsivity and the mediating role of social exclusion
- Tez No: 893534
- Danışmanlar: DOÇ. DR. İZZET PARMAKSIZ
- Tez Türü: Yüksek Lisans
- Konular: Psikoloji, Eğitim ve Öğretim, Psychology, Education and Training
- Anahtar Kelimeler: Phubbing, Dürtüsellik, Yetersizlik Duygusu, Sosyal Dışlanma, Sosyotelizm, Phubbing, Impulsivity, Sense of Inadequacy, Social Exclusion, Inferiority feeling
- Yıl: 2024
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Niğde Ömer Halisdemir Üniversitesi
- Enstitü: Eğitim Bilimleri Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: Eğitim Bilimleri Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Rehberlik ve Psikolojik Danışma Bilim Dalı
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Bu araştırmanın amacı phubbing ile dürtüsellik arasındaki ilişkide yetersizlik duygusu ve sosyal dışlanmanın aracı rolünü incelemektir. Bu amaç doğrultusunda araştırmanın örneklemi, Niğde Yunus Emre Anadolu Lisesi, Niğde Cumhuriyet Anadolu Lisesi, Niğde Atatürk Anadolu Lisesi, Niğde Şehit Efe Osman Apaydın Anadolu Lisesi ve Niğde Özel Final Okullarında öğrenim gören 300 erkek (%41.7) ve 420 kadın (%58.3) olmak üzere toplamda 720 öğrenciden oluşmaktadır. Katılımcılar 9.sınıf ile 12.sınıf arasındadır (S.D. = 1.06). Bu araştırmada öğrencilere Phubbing Ölçeği, Yetersizlik Duygusu Ölçeği, Ergenler İçin Sosyal Dışlanma Ölçeği, Barrat Dürtüsellik Ölçeği uygulanmıştır. Kullanılan ölçeklere doğrulayıcı faktör analizi yapılmıştır. Faktör analizi sonucunda ölçeklerin geçerli ve güvenilir olduğu bulunmuştur. Araştırmada yer alan değişkenlerin cinsiyete göre anlamlı bir farkın olup olmadığını analiz etmek için t-testi yapılmıştır. Yapılan analiz sonucunda phubbing, dürtüsellik ve yetersizlik duygusu değişkenlerinin cinsiyete göre anlamlı bir şekilde farklılaştığını fakat sosyal dışlanma değişkenin cinsiyete göre anlamlı bir şekilde farklılaşmadığı görülmüştür. Araştırmada yer alan değişkenlerin sınıf düzeyine göre anlamlı bir farkın olup olmadığını analiz etmek için ANOVA testi yapılmıştır. Yapılan analizler sonucunda phubbing ile dürtüsellik değişkenlerinin sınıf kademesine göre anlamlı bir şekilde farklılaştığı fakat sosyal dışlanma ve yetersizlik duygusunun sınıf kademesine göre anlamlı bir şekilde farklılaşmadığı görülmüştür. Araştırmada yer alan değişkenlerin birbiriyle olan vi ilişkisini incelemek amacıyla korelasyon testi yapılmıştır. Yapılan analiz sonucunda araştırmada yer alan değişkenlerin birbiriyle olan ilişkisi pozitif yönde ve anlamlı düzeydedir. Phubbing ile dürtüsellik arasındaki ilişkide yetersizlik duygusu ve sosyal dışlanmanın aracılık rolünü test etmek amacıyla aracılık analizi yapılmıştır. Yapılan aracılık analizi sonuçları incelendiğinde phubbing ve dürtüsellik arasındaki ilişkide yetersizlik duygusu ve sosyal dışlanmanın aracı rolü olduğu bulunmuştur. Bu bulgular alan yazın çerçevesinde tartışılmıştır. Bu modelden elde edilen sonuçlar bağımlılık eğitimi ve bağımlılık danışmanlığında saha çalışanlarına yardımcı olabileceği gibi insan davranışlarını anlamlandırmada katkı sağlayacaktır . Bunlara ek olarak araştırmadan elde edilen sonuçlar doğrultusunda sonraki araştırmalara yönelik öneriler araştırma kapsamında sunulmuştur.
Özet (Çeviri)
The aim of this study is to examine the mediating role of feelings of inadequacy and social exclusion in the relationship between phubbing and impulsivity. For this purpose, it consists of a total of 720 students, 300 males (41.7%) and 420 females (58.3%), studying at Niğde Yunus Emre Anatolian High School, Niğde Cumhuriyet Anatolian High School, Niğde Atatürk Anatolian High School, Niğde Şehit Efe Osman Apaydın Anatolian High School and Niğde Private Final Schools. Participants were from 9th to 12th grade (S.D. = 1.06). In this study, Phubbing Scale, İnferiority Feeling Scale, Social Exclusion Scale for Adolescents, Barrat Impulsivity Scale were applied to the students. Confirmatory factor analysis was performed on the scales used. As a result of the factor analysis, it was found that the scales were valid and reliable. T-test was performed to analyze whether there was a significant difference between the variables in the study according to gender. As a result of the analysis, it was seen that the variables of phubbing, impulsivity and sense of inadequacy differed significantly according to gender, but the variable of social exclusion did not differ significantly according to gender. ANOVA test was performed to analyze whether there was a significant difference between the variables in the study according to the grade level. As a result of the analysis, it was seen that the variables of phubbing and impulsivity differed significantly according to the grade level, but the sense of social exclusion and inadequacy did not differ significantly according to the grade level. Correlation test was performed to examine the relationship between the variables in the study. As a result of the analysis, the relationship between the variables in the research is positive and significant. Mediation analysis was performed to test the mediating role of feelings of inadequacy and social exclusion in the relationship between phubbing and impulsivity. When the results of the mediation analysis were examined, it was found that the relationship between phubbing and impulsivity had a mediating role in the sense of inadequacy and social exclusion. These viii findings are discussed within the framework of the literature. The results obtained from this model can help field workers in addiction education and addiction counseling, as well as contribute to making sense of human behaviors. In addition to these, suggestions for future research in line with the results obtained from the research are presented within the scope of the research.
Benzer Tezler
- Karşıt olma karşı gelme bozukluğu eşlik eden ve etmeyen dikkat eksikliği hiperaktivite bozukluğu tanılı ergenlerde ebeveyn sosyotelizminin agresyon, başa çıkma ve yalnızlık üzerine etkisi
The effect of parental phubbing on aggression, coping and loneliness in adolescents diagnosed with attention deficit hyperactivity disorder with and without oppositional defiant disorder
PINAR ÖZEN
Tıpta Uzmanlık
Türkçe
2026
PsikiyatriSağlık Bilimleri ÜniversitesiÇocuk ve Ergen Ruh Sağlığı ve Hastalıkları Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. İPEK SÜZER GAMLI
- Erişkin dikkat eksikliği ve hiperaktivite bozukluğu tanılı bireylerde akıllı telefon bağımlılığı ve sosyotelizm
Smartphone addiction and sociotelism in individuals diagnosed with adult attention deficit and hyperactivity disorder
MERVE KARAKUŞ
Tıpta Uzmanlık
Türkçe
2022
PsikiyatriSağlık Bilimleri ÜniversitesiPsikiyatri Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. HAYRİYE DİLEK HAMURCU
- Ebeveynlerin phubbing davranışları ile okul öncesi çocukların problemli teknoloji kullanımları ve dijital oyun bağımlık eğilimleri arasındaki ilişkilerin incelenmesi
Examining the relationship between parents' phubbing behaviour and preschool children's problematic technology use and digital game addiction tendencies
YELİZ HAN
Yüksek Lisans
Türkçe
2025
Eğitim ve ÖğretimAğrı İbrahim Çeçen ÜniversitesiTemel Eğitim Ana Bilim Dalı
DR. ÖĞR. ÜYESİ SELAHATTİN SEMİZ
- Aile hekimlerinde phubbing'in depresyon ve iş doyumu ile ilişkisi
The relationship between phubbing, depression, and job satisfaction among family physicians
EMİNE PEHLİVAN
Tıpta Uzmanlık
Türkçe
2026
Aile HekimliğiKütahya Sağlık Bilimleri ÜniversitesiAile Hekimliği Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. YASEMİN KORKUT KURTOĞLU
- Ebeveyn Phubbing davranışı ile okulöncesi çocukların problemli medya kullanımı arasındaki ilişkide çocuklarda kaygının aracı rolü
The mediating role of anxiety in the relationship between parental Phubbing behavior and problematic media use among preschool children
OKTAY DÖNÜK
Yüksek Lisans
Türkçe
2026
PsikolojiÇağ ÜniversitesiPsikoloji Ana Bilim Dalı
DR. ÖĞR. ÜYESİ KAHRAMAN KIRAL
DOÇ. DR. MUSTAFA KALE