Sosyal kaygı üzerinde algılanan helikopter ebeveyn tutumu ve kişilerarası duygu düzenlemenin yordayıcı etkisi
Predictive effect of perceived helicopter parenting and interpersonal emotion regulation on social anxiety
- Tez No: 897996
- Danışmanlar: DR. ÖĞR. ÜYESİ OĞUZHAN HERDİ, DR. AYŞE BERNA SARI ARASIL
- Tez Türü: Yüksek Lisans
- Konular: Psikoloji, Psychology
- Anahtar Kelimeler: Algılanan ebeveynlik biçimleri, Bilişsel duygu düzenleme, Klinik psikoloji, Sosyal kaygı, Perceived parenting styles, Cognitive emotion regulation, Clinical psychology, Social anxiety
- Yıl: 2024
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Antalya Bilim Üniversitesi
- Enstitü: Lisansüstü Eğitim Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: Psikoloji Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Klinik Psikoloji Bilim Dalı
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Sosyal kaygı yaygınlığı oldukça yüksek olan psikolojik rahatsızlıklardandır. Algılanan helikopter ebeveyn tutumu ise; sosyal kaygı ile arasında olan ilişkisi sebebi ile önemli risk faktörleri arasında gösterilebilir. Duygu düzenleme becerilerinin kişilerarası boyutta görece daha az çalışıldığı gözlemlenmiştir. Ek olarak, literatürde sosyal kaygı ile kişilerarası duygu düzenleme arasındaki ilişkiye yönelik karmaşık bulgular olduğu görülmektedir. Dolayısıyla bu çalışmanın amacı; sosyal kaygı, algılanan helikopter ebeveyn tutumu ve kişilerarası duygu düzenleme stratejileri arasındaki ilişkilerin belirlenmesi ve algılanan helikopter ebeveyn tutumu ve kişilerarası duygu düzenleme stratejilerinin, sosyal kaygı üzerindeki yordayıcı etkisinin incelenmesidir. Bu doğrultuda; 18-30 yaş aralığında (Ort.=25,66; SS=2,608) olan 99 erkek ve 298 kadın olmaz üzere, toplamda 397 kişinin verisi araştırmaya dahil edilmiştir. Araştırma verilerinin toplanması için sırasıyla; Demografik Bilgi Formu, Algılanan Helikopter Ebeveyn Tutumu Ölçeği, Liebowitz Sosyal Kaygı Ölçeği ve Kişilerarası Duygu Düzenleme Ölçeği kullanılmıştır. Araştırmada elde edilen bulgularda; kişilerarası duygu düzenleme stratejilerinden olumlu duyguları arttırma ile sosyal kaygı arasında negatif yönlü; bakış açısı edinme ve yatıştırılma ile sosyal kaygı arasında ise pozitif yönlü ve anlamlı bir korelasyon olduğu bulunmuştur. Algılanan helikopter ebeveyn tutumu ile sosyal kaygının zayıf bir şekilde ilişkili olduğu bulgusuna ulaşılmıştır. Algılanan helikopter anne tutumu ile bakış açısı edinme arasında ise çok zayıf bir korelasyon olduğu tespit edilmiştir. Ek olarak; daha yüksek düzeyde helikopter ebeveyn tutumu algılamanın daha yüksek sosyal kaygı belirtilerini öngördüğü sonucuna ulaşılmıştır. Kişilerarası duygu düzenleme stratejilerinden yatıştırılmayı daha fazla kullanmanın ve olumlu duyguları arttırmayı daha az kullanmanın da sosyal kaygıyı yordadığı belirlenmiştir. Elde edilen bulgular, ilgili literatürle kıyaslanmış, araştırmanın önemi ve sınırlılıkları tartışılmış ve gelecek çalışmalar için bazı önerilerde bulunulmuştur.
Özet (Çeviri)
Social anxiety is one of the psychological disorders with a high prevalence. Perceived helicopter parenting can be shown among the important risk factors due to its relationship with social anxiety. It is observed that emotion regulation skills are relatively less studied in the interpersonal dimension. In addition, there are mixed findings in the literature regarding the relationship between social anxiety and interpersonal emotion regulation. Therefore, the purpose of this study is to determine the relationships between social anxiety, perceived helicopter parenting and interpersonal emotion regulation strategies and to examine the predictive effect of perceived helicopter parenting attitude and interpersonal emotion regulation strategies on social anxiety. In this direction, the data of a total of 397 individuals, 99 males and 298 females, aged between 18-30 years (M=25.66; SD=2.608) were included in the study. Demographic Information Form, Helicopter Parent Attitude Scale (HPAS), Liebowitz Social Anxiety Scale (LSAS) and Interpersonal Emotion Regulation Questionnaire (IERQ) were used to collect the data respectively. According to the findings of the study, it was found that there is a negative correlation between enhancing positive affect and social anxiety, and a positive and significant correlation between perspective taking and soothing and social anxiety. It was found that perceived helicopter parenting and social anxiety is weakly related. There is a very weak correlation between perceived maternal helicopter parenting and perspective taking. In addition, it was concluded that perceiving higher levels of helicopter parenting predicts higher social anxiety symptoms. It was also determined that using more soothing and less enhancing positive affect as interpersonal emotion regulation strategies also predicts social anxiety. The findings were compared with the related literature, the importance and limitations of the study were discussed and some suggestions were made for future studies.
Benzer Tezler
- Yetişkin bireylerde sosyal kaygı düzeylerinin ego fonksiyonları ve algılanan ebeveyn tutumları ile ilişkisinin incelenmesi
Investigating the relationship between social anxiety levels, ego functions and perceived parental attitudes in adults
SİMGENUR SEMERCİ
Yüksek Lisans
Türkçe
2025
Psikolojiİstanbul Okan ÜniversitesiPsikoloji Ana Bilim Dalı
DR. ÖĞR. ÜYESİ KADER BAHAYİ
- Benlik saygısının, algılanan stres durumu üzerindeki etkisi ve sosyal kaygı ve kaçınmayla ilişkisi
The effect of self-esteem on perceived stress status and its relationship with social anxiety and avoidance
TUĞBA GÜLLE
Yüksek Lisans
Türkçe
2018
PsikolojiÜsküdar ÜniversitesiKlinik Psikoloji Ana Bilim Dalı
DR. ÖĞR. ÜYESİ ALPER EVRENSEL
- Obsesif kompulsif bozukluk, kaygı bozukluğu ve depresyon tanısı almış danışanlarda algılanan sosyal destek, benlik saygısı ve içselleştirilmiş damgalama arasındaki ilişkiler
Relationships between perceived social support, self-esteem and internalized stigma in clients diagnosed with obsessive-compulsive disorder, anxiety disorder and depression
CANSU AKÇINAR
Yüksek Lisans
Türkçe
2024
PsikolojiOndokuz Mayıs ÜniversitesiPsikoloji Ana Bilim Dalı
PROF. DR. BOZKURT KOÇ
- 14-17 yaş aralığındaki ergenlerde aleksitimik özellikler ile sosyal kaygı düzeyi arasındaki ilişkide çocukluk yaşantıları ve algılanan ebeveyn kabul-reddinin aracı rolünün incelenmesi
Investigation of the mediating role of childhood experiences and perceived parental acceptance-rejection in the relationship between alexithymic characteristics and the level of social anxiety in adolescents aged 14-17
ECE NAZ KAYA
Yüksek Lisans
Türkçe
2022
Psikolojiİstanbul Arel ÜniversitesiPsikoloji Ana Bilim Dalı
DR. ÖĞR. ÜYESİ ELİF EROL
- Böbrek nakli bekleyen hastaların algıladıkları sosyal desteğin depresyon, kaygı ve yaşam kalitesine etkisi
The effect of social support perceived by patients waiting for kidney transplants on depression, anxiety and quality of life
ESRA ALTIN ARSLAN
Yüksek Lisans
Türkçe
2020
HemşirelikÇanakkale Onsekiz Mart ÜniversitesiHemşirelik Ana Bilim Dalı
PROF. DR. AYŞE SAN TÜRGAY