Geri Dön

Uşak hanları ve ticaret yapıları

The Hans of Uşak and the old baazar

  1. Tez No: 89944
  2. Yazar: FİLİZ GÜRBOĞA
  3. Danışmanlar: PROF. DR. HAMZA GÜNDOĞDU
  4. Tez Türü: Yüksek Lisans
  5. Konular: Sanat Tarihi, Art History
  6. Anahtar Kelimeler: Arasta, Bedestenler, Dükkanlar, Hanlar, Mimari özellikler, Ticari binalar, Uşak, Ottoman bazaar, Covered bazaars, Shops, Inns, Architectural characteristics, Commercial buildings, Uşak
  7. Yıl: 1999
  8. Dil: Türkçe
  9. Üniversite: Atatürk Üniversitesi
  10. Enstitü: Sosyal Bilimler Enstitüsü
  11. Ana Bilim Dalı: Sanat Tarihi Ana Bilim Dalı
  12. Bilim Dalı: Türk İslam Sanatları Bilim Dalı
  13. Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.

Özet

Türk ticaret yapılarını meydana getiren bedesten, arasta, dükkan ve hanlar mimari kuruluşları, konuları ile Türk toplumunun sosyal hayatının önemli bir öğesi olan çarşı içinde yer alırlar. Bu yapılar ticaretin aktif olarak yürütüldüğü yerlerdir. Uşak'taki ticaret yapıları, XIV- XV.yy.a tarihlenen İnay Hanı dışında XlV.yy. sonlarından kalmadır.Her birisi dönemin mimari ve süsleme özelliklerini yansıtır. İncelediğimiz yapıların inşa malzemesi düzgün kesme taş, kaba yonu taş, tuğla ve U putrel demirdir. Kemerler tuğla ve düzgün kesme taştır. Üzerleri genellikle volta döşemedir. Tonoz ve düz ahşap döşeme de görülür. Süslemeleri dış cephede toplanmıştır. Bunlar genellikle plastır, silme ve alçak kabartma tarzındadır. Konu olarak geometrik desenler, bitkisel süslemelr, madalyonlar ve ay-yıldız motifleri görülür. Bedesten ve arasta ünik yapılardır. Dükkanlar ise alt katlan dükkan veya tek bir mağaza, üst katları depo, iş yeri, büro gibi kullanımlara sahip kare planlı yapılardır. Bu plan özellikleriyle Türk ticaret yapı tiplerine katılan yeni bir tür sekilinde karşımıza çıkarlar, arasta, bedesten ve dükkanlar işlevlerini günümüzde de sürdürmektedir. Uşak hanları avlulu veya avlusuz inşa edilmiştir. Avlulu hanlar tek ya da iki katlıdır. Plan şekli bakımından, Deve Hanı hariç, klasik hanların plan şemalarını tekrar eder. Sadece, örtü sisteminde volta döşeme tavanı ile farklılık gösterir. Günümüze ulaşabilen hanlardan biri restore edilmiştir ve otel şeklinde değerlendirmektedir. Diğerleri ise ahır veya depo biçiminde kullanılmaktadır. Çalışma konumuzu teşkil eden hanlar ve ticaret yapıları hakkında bugüne kadar detaylı bir çalışma yapılmamıştır. Yaptığımız araştırmada Uşak'ta 14 han ismi tespit ettik Günümüzde bunların sadece beş tanesi mevcuttur, diğerlerini ancak kaynaklardan tanıyabiliyoruz. Bunların dışında bir bedesten, bir arasta, iki dükkan çalışmamız içinde yer almıştır. Amacımız, bu çalışma ile Uşak hanları ve ticaret yapılarını detaylı bir şekilde tanıtmak ve Türk mimarisi içindeki önemini ortaya koymak, bunun yanısıra, giderek yok olan bu yapıların yeniden Türk Sosyal yaşamına kazandırılmasını sağlamaktadır.

Özet (Çeviri)

Uşak caravasaries and other trade buildings have an important place in Anatolian Turkish architecture with their interesting architectural buildings and decoration features. These buildings have not been presented enough untill now. From commercial building, caravasararies, bedestens (drappery markets), arastas (sutler's camps) and shops, because of their usage, are locadet in the bazaar where social life actively takes place and these are sine qua non elemente of the market. They are monumental buildings with their architectural buildings and functions in daily life. First examples of Turkish commersial buildings in Anatolia are seen with Selçuklu Eraln the periods of Emirates and Ottoman guverness construction of these buildings continued. Uşak was the central district of Kütahya wich was an important part of principality of Germiyanoğulları in 14 th. Century and Ottoman Empire between 15 th. And 19 th. Centuries. Especially, 19 th. Century is the period when Uşak' s trade life was changed and mos deveoped by western effects. Most of the buildings that we handled are from this peroid. Now, in Uşak there are five caravansaries, one drapery market, one sutlers'camp and two shops which could survive. These buildings both contais traditional Turkish commercial architectural features and reflects the decoration wich come with western effecth.

Benzer Tezler

  1. İzmir-Uşak demiryolu hattı üzerindeki küçük yerleşimlerdeki kültürel mirasın irdelenmesi: Ahmetli, Salihli, Alaşehir, Eşme örnekleri

    An evaluation for architectural heritage of small settlements on İzmir-Uşak railway line: Ahmetli, Salihli, Alaşehir, Eşme cases

    ŞEVVAL NAZ AKMEŞE

    Yüksek Lisans

    Türkçe

    Türkçe

    2023

    MimarlıkDokuz Eylül Üniversitesi

    Mimarlık Ana Bilim Dalı

    PROF. DR. EMEL KAYIN

  2. Çalışanları sermayeye dayalı teşviklerden faydalandırma planları, muhasebe ve vergi boyutu, Türkiye için öneriler: Bir uygulama örneği

    Employment benefits of capital based investments, accounting and tax aspect, suggestions for Turkey: An application

    SUAT ÇİÇEK

    Doktora

    Türkçe

    Türkçe

    2019

    Maliyeİstanbul Aydın Üniversitesi

    Muhasebe ve Finansal Yönetim Ana Bilim Dalı

    PROF. DR. GÜLÜMSER ÜNKAYA

  3. Türkiye'de kadın hakları ve medya: 8 Mart Dünya Kadınlar Günü'nün basında temsili

    Turkey women's rights and media: Representation of Women's Day March 8 world press

    ELİF CEYDA ALBAYRAK

    Yüksek Lisans

    Türkçe

    Türkçe

    2020

    İletişim BilimleriUşak Üniversitesi

    İletişim Bilimleri Ana Bilim Dalı

    DR. ÖĞR. ÜYESİ DİDEM DENİZ ANAMUR

  4. Yeni oksoakrilatın sentezi, karakterizasyonu ve hela hücre hatları üzerine etkileri

    Synthesis, characterization and effects on hela cell lines of the new oxo acrylate

    MEHMETCAN İZDAL

    Yüksek Lisans

    Türkçe

    Türkçe

    2021

    KimyaUşak Üniversitesi

    Moleküler Biyoloji ve Genetik Ana Bilim Dalı

    DOÇ. DR. NEVİN ÇANKAYA

  5. İlköğretim okullarında çalışan sözleşmeli ve kadrolu öğretmenlerin özlük haklarındaki farklılıklar ve iş motivasyonu

    Differences in regular and contracted primary school teachers? personal rights and their work motivation

    OSMAN DEMİRCİ

    Yüksek Lisans

    Türkçe

    Türkçe

    2011

    Eğitim ve ÖğretimUşak Üniversitesi

    Eğitim Bilimleri Ana Bilim Dalı

    DOÇ. DR. CEMİL YÜCEL