Otizm spektrum bozukluğu tanılı çocuğu olan ebeveynlerin yeterliliği ile algıladıkları sosyal destek ve yaşam kalitesi arasındaki ilişki
The relationship between competence and perceived social support and quality of life of parents of children with autism spectrum disorder
- Tez No: 907116
- Danışmanlar: DR. ÖĞR. ÜYESİ TUBA ARPACI
- Tez Türü: Yüksek Lisans
- Konular: Hemşirelik, Nursing
- Anahtar Kelimeler: Algılanan sosyal destek, Ebeveyn yeterliliği, Hemşirelik, Otizm spektrum bozukluğu, Yaşam kalitesi, Autism spectrum disorder, Nursing, Parental competence, Perceived social support, Quality of life
- Yıl: 2024
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Karamanoğlu Mehmetbey Üniversitesi
- Enstitü: Sağlık Bilimleri Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: Hemşirelik Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Belirtilmemiş.
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Bu tez çalışması Otizm Spektrum Bozukluğu (OSB) tanılı çocuğu olan ebeveynlerin yeterliliği ile algıladıkları sosyal destek ve yaşam kalitesi arasındaki ilişkinin belirlenmesi amacıyla yürütülmüştür. Tanımlayıcı ve ilişki arayıcı türdeki bu araştırma en az 6 ay önce OSB tanısı almış çocukların ebeveynleriyle (n=228) Mart-Haziran 2023 tarihlerinde Konya ve Karaman illerinde yürütülmüştür. Verilerin toplanmasında“Çocuk ve Ebeveyn Tanıtıcı Bilgi Formu”,“Çok Boyutlu Algılanan Sosyal Destek Ölçeği”,“Çocuğu Otizm Spektrum Bozukluğu Tanısı Almış Ebeveynlerde Ebeveyn Yeterlilik Ölçeği”,“SF 36 Yaşam Kalitesi Ölçeği”kullanılmıştır. Verilerin değerlendirilmesinde SPSS v.28 paket programında Pearson Korelasyon Analizi ve Çoklu Doğrusal Regresyon yöntemi kullanılmıştır. Çocukların annelerinin yaş ortalaması 36,1±6,4 yıl, babalarının yaş ortalaması ise 39,7±6,7 yıldır. Çalışmaya katılan ebeveynlerin çoğunluğunu (%93,9) anneler oluşturmuştur. Ebeveynlerin algılanan sosyal destek düzeyleri ile ebeveyn yeterliliği arasında pozitif yönde, düşük-zayıf düzeyde ve anlamlı ilişki saptanmıştır (r=0,229, p<.01). Ebeveynlerin fiziksel (r=0,305, p<.01) ve mental (r=0,390, p<.01) yaşam kalitesi ile ebeveyn yeterliliği arasında pozitif yönde, düşük-orta düzeyde ve anlamlı ilişki vardır. Mental yaşam kalitesinin ebeveyn yeterliliğini pozitif yönde ve anlamlı düzeyde yordadığı saptanmıştır (B=0,236, t=3,671, p<.05). Sonuç olarak algılanan sosyal destek ve yaşam kalitesi arttıkça ebeveynlerin yeterliliği de artmaktadır. Mental yaşam kalitesi ebeveynlerin yeterliliğini pozitif yönde etkilemektedir.
Özet (Çeviri)
This thesis study aimed to determine the relationship between the competence, perceived social support and quality of life in parents of children with Autism Spectrum Disorder (ASD). This descriptive and relational study was conducted with parents of children diagnosed with ASD at least 6 months ago (n=228) in Konya and Karaman provinces between March and June 2023.“Child and Parent Desciptive Characterstic Form”,“The Multidimensional Scale of Perceived Social Support”,“Parental Competence Scale for Parents of Children with Autism Spectrum Disorder”,“SF 36 Quality of Life Scale”were used to collect data. Pearson Correlation Analysis and Multiple Linear Regression methods were used in the SPSS v.28 package program to evaluate the data. The average age of the mothers was 36.1±6.4 years, and the average age of the fathers was 39.7±6.7 years. The majority of the parents (%93.9) were mothers. A significant positive, low-weak relationship was found between parents' perceived social support levels and parental competence (r=0.229, p<.01). There was a significant positive, low-moderate relationship between parents' physical (r=0.305, p<.01) and mental (r=0,390, p<.01) quality of life and parental competence. Mental quality of life has a positive predictive role on the parental competence (B=0.236, t=3.671, p<.05). As a result, as perceived social support and quality of life increases, the competence of parents also increases. Mental quality of life positively affects parents' competence.
Benzer Tezler
- Zihin yetersizliğine veya Otizm Spektrum Bozukluğuna sahip çocuğu olan ailelerin gereksinimleri ile katılımları arasındaki ilişkide algılanan sosyal desteğin aracı rolü
The mediating role of the perceived social support in the relationship between the needs and involvement of families having children with intellectual disability or Autism Spectrum Disorder
TARIK ERSEL MUMCU
- Annelerin kendi annelerinden algıladıkları kabul-ret düzeyleri ile gelişimsel yetersizliği olan çocuklarıyla etkileşimlerinin incelenmesi
The study between mothers perceive of their own mother's acception and rejection levels and interaction between their children with developmental disabilities
AHMET İLKHAN YETKİN
- EMDR müdahale programının otizmli çocuğa sahip annelerin algıladıkları ebeveyn öz-yeterlik düzeyleri üzerindeki etkisi
Effect of EMDR intervention program on perceived parental self-efficacy levels of mothers of children with autism
HÜRMÜZ ZÜMRÜT FAKI
- Otizm spektrum bozukluğu tanılı çocuğu bulunan ebeveynlerin çocukluk çağı travmaları ile dissosiyatif yaşantılar, depresyon düzeyleri ve ebeveyn yeterlilik algısı arasındaki ilişkinin incelenmesi
Investigation of the relationship between childhood traumas and dissociative experiences, depression levels and perception of parental self efficacy in parents with children diagnosed with autism spectrum disorder
ENES EVCİ
- Okul öncesi dönemde çocuğu otizm spektrum bozukluğu olan ebeveynlerin yeterlilik algıları ile çocuğun yeme davranışları arasındaki ilişkinin incelenmesi
Examination of the relationship between the efficacy perceptions of parents whose children have autism spectrum disorder and the child's eating behaviors in the preschool period
EMRE KALKAN
