Kazakistan ve Türkiye'de uygulanan dil yeterlilik sınavlarının karşılaştırılmalı incelemesi: Qaztest ve TYS
A comparative analyzing language sufficeiancy test in Kazakhstan and Türkiye
- Tez No: 908201
- Danışmanlar: PROF. DR. MUSTAFA TALAS
- Tez Türü: Doktora
- Konular: Eğitim ve Öğretim, Education and Training
- Anahtar Kelimeler: Belirtilmemiş.
- Yıl: 2024
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Niğde Ömer Halisdemir Üniversitesi
- Enstitü: Sosyal Bilimler Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: Avrasya Araştırmaları Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Belirtilmemiş.
- Sayfa Sayısı: 162
Özet
Kazak dili, tarih boyunca farklı sosyo-politik süreçlerden geçerek şekillenmiştir. Özellikle 19. yüzyılın sonlarından itibaren Kazakistan'ın Rus İmparatorluğu ve ardından Sovyetler Birliği egemenliğinde kalması, Kazak diline derin etkiler bırakmıştır. Bu dönemde Rusçanın yaygınlaştırılması ve Kazak dilinin kullanım alanlarının sınırlandırılması, dilsel asimilasyon sürecini hızlandırmıştır. Sovyetler döneminde Rusça, eğitimden kamu hizmetlerine kadar birçok alanda baskın dil haline gelmiş ve Kazak dilinin kullanımı giderek azalmıştır. 1991 yılında Kazakistan'ın bağımsızlık kazanmasıyla, ulusal kimlik ve dilin yeniden canlandırılması temel öncelikler haline gelmiştir. Kazak dilinin statüsünü güçlendirmek amacıyla çeşitli politikalar uygulanmış, eğitim ve dil sınavları bu sürecin önemli parçalarından biri olmuştur. Bu bağlamda QAZTEST sınavı, Kazak dilini öğrenen veya geliştirmek isteyen bireylerin dil yeterliğini ölçmek amacıyla geliştirilmiştir. QAZTEST, Kazak diline hakimiyetin ölçülebilir ve standart hale getirilmesini sağlayarak, devlet politikalarının etkin uygulanmasına katkıda bulunmaktadır. QAZTEST sınavı, Türkçe Yeterlilik Sınavı (TYS) ile de benzerlik göstermektedir. TYS, Türkçe'yi yabancı dil olarak öğrenen bireylerin dil becerilerini değerlendirmeyi hedeflerken, QAZTEST Kazak dilini ana dili veya yabancı dil olarak öğrenen bireyler için geçerlidir. Her iki sınav da dilin dört temel becerisini (dinleme, okuma, yazma ve konuşma) değerlendirmektedir. İki sınav da dil seviyelerini A1'den C1'e kadar (başlangıçtan ileri seviyeye) ölçeklendirmektedir. Ancak, TYS'nin odak noktası Türkiye'nin uluslararası öğrenci ve iş gücü ihtiyacına yönelikken, QAZTEST daha çok ulusal kimlik ve devlet dil politikalarını desteklemeyi amaçlamaktadır. Her iki sınavın karşılaştırılması, dil sınavlarının ulusal ve uluslararası düzeyde nasıl şekillendiğini anlamak açısından önemlidir. TYS, Türkçenin küresel yayılımını sağlarken, QAZTEST Kazak dilinin toplumda yaygınlaşmasını teşvik eder. Her iki sınavın içerik yapısı, uygulama yöntemleri ve değerlendirme kriterleri de bu farklı hedeflere göre uyarlanmıştır. Bu çalışma, QAZTEST ve TYS sınavlarının eğitim politikaları ve dilin sürdürülebilirliği açısından önemini analiz ederek, iki sınav arasındaki benzerlikler ve farklılıkları ortaya koymayı amaçlamaktadır.
Özet (Çeviri)
The Kazakh language has been shaped by various socio-political processes throughout history. Particularly from the late 19th century onwards, Kazakhstan's time under the rule of the Russian Empire and subsequently the Soviet Union had a profound impact on the Kazakh language. During this period, the promotion of Russian and the restriction of Kazakh language use accelerated the process of linguistic assimilation. In the Soviet era, Russian became the dominant language in many areas, from education to public services, leading to a decline in the use of the Kazakh language. With Kazakhstan's independence in 1991, national identity and language revitalization became key priorities. Various policies were implemented to strengthen the status of the Kazakh language, with education and language proficiency exams being crucial components of this process. In this context, the QAZTEST exam was developed to measure the language proficiency of individuals learning or seeking to improve their Kazakh language skills. QAZTEST contributes to the effective implementation of state policies by enabling the measurement and standardization of Kazakh language proficiency. The QAZTEST exam shares similarities with the Turkish Proficiency Exam (TYS). While TYS aims to assess the language skills of individuals learning Turkish as a foreign language, QAZTEST is applicable to individuals learning Kazakh as their native language or as a foreign language. Both exams assess the four basic skills of language (listening, reading, writing, and speaking). Both exams scale language levels from A1 to C1 (beginner to advanced). However, while TYS focuses on Turkey's international student and workforce needs, QAZTEST primarily aims to support national identity and state language policies. Comparing both exams is important for understanding how language proficiency exams are shaped at national and international levels. While TYS facilitates the global spread of Turkish, QAZTEST promotes the widespread use of the Kazakh language within society. The content structure, implementation methods, and evaluation criteria of both exams are tailored to these distinct objectives. This study aims to highlight the similarities and differences between the QAZTEST and TYS exams by analyzing their significance in terms of education policies and language sustainability.
Benzer Tezler
- Türkiye ve Kazakistan İngilizce öğretmeni yetiştirme programlarının karşılaştırılması
Comparison of Turkish and Kazakhstani English teacher training programs
AIGUL BOLATOVA
Doktora
Türkçe
2025
Eğitim ve ÖğretimNecmettin Erbakan ÜniversitesiEğitim Bilimleri Ana Bilim Dalı
PROF. DR. İSA KORKMAZ
- Online dispute resolution in Turkish and Kazakhstan law
Türk ve Kazakistan hukukunda çevrimiçi uyuşmazlık çözümü
DİANA SHARGİNOVA
Yüksek Lisans
İngilizce
2024
Hukukİstanbul Medeniyet ÜniversitesiÖzel Hukuk Ana Bilim Dalı
DR. ÖĞR. ÜYESİ DİLEK AYDEMİR
- Tarih öğretmenlerinin Türk dünyası ortak tarihi ders kitabı projesine yönelik görüşlerinin incelenmesi
Examination of history teachers' opinions on the Turkish world's common history textbook project
FATİH ERARSLAN
Yüksek Lisans
Türkçe
2022
TarihGazi ÜniversitesiTürkçe ve Sosyal Bilimler Eğitimi Ana Bilim Dalı
PROF. DR. MEHMET ŞAHİNGÖZ
- Türkiye'de yüksek öğrenim gören Türk Cumhuriyetleri öğrencilerinin uyum sorunları ve Türkiye ve Türkler'e ilişkin kalıp yargılar
Adapdation guests of Asian Turkish Republics students making high education in Turkey and their stereotypes about Turkey and Turkish people
BAKİ GARABAYEV
Yüksek Lisans
Türkçe
2000
Eğitim ve ÖğretimNiğde ÜniversitesiEğitim Programları ve Öğretimi Ana Bilim Dalı
YRD. DOÇ. DR. HASAN YILMAZ
- Билим, илим жана маданият тармагындагы Кыргызстан менен Түркиянын кызматташтыгы (1992-2012 жж.)
Kırgız Cumhuriyeti ile Türkiye Cumhuriyeti arasında eğitim, bilim ve kültürel ilişkiler (1992-2012)
KADRİ AĞGÜN
Doktora
Kırgızca
2016
TarihKyrgyz State University named after I ArabaevTarih Ana Bilim Dalı
PROF. DR. TÖLÖBEK ABDRAHMANOV